Đục thủy tinh thể có nguy hiểm không và các cách điều trị
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Đục thủy tinh thể là tình trạng thể thủy tinh bên trong mắt bị mờ đục, làm cản trở ánh sáng đi vào võng mạc và dẫn đến giảm thị lực. Đây là bệnh lý mắt rất phổ biến ở người cao tuổi do quá trình lão hóa tự nhiên, nhưng cũng có thể xuất hiện do chấn thương hoặc các bệnh lý chuyển hóa.
Nhiều người bệnh lo lắng đục thủy tinh thể có nguy hiểm không và có gây mù lòa hay không. Ở giai đoạn đầu, bệnh tiến triển chậm và chỉ gây mờ mắt nhẹ. Tuy nhiên, nếu không được theo dõi và can thiệp kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng dẫn đến mất thị lực vĩnh viễn.
Đục thủy tinh thể có nguy hiểm không?
Thủy tinh thể là cấu trúc trong suốt nằm sau mống mắt, đóng vai trò như thấu kính hội tụ ánh sáng lên võng mạc. Khi các protein bên trong thủy tinh thể bị biến tính, thủy tinh thể sẽ dần mất đi độ trong suốt ban đầu và trở nên mờ đục.
Người bị đục thủy tinh thể thường nhìn mờ như có màn sương che trước mắt, giảm khả năng nhận biết màu sắc và nhạy cảm với ánh sáng vào ban đêm. Bệnh phát triển thầm lặng qua nhiều năm. Mặc dù không đe dọa trực tiếp đến tính mạng, đục thủy tinh thể làm suy giảm nghiêm trọng chất lượng cuộc sống và tiềm ẩn nguy cơ mất thị lực nếu thể thủy tinh đục quá chín.
Mức độ nguy hiểm và nguy cơ mất thị lực từ đục thủy tinh thể
Đục thủy tinh thể là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mù lòa trên toàn thế giới. Mức độ nguy hiểm của bệnh phụ thuộc vào thời điểm phát hiện và tiến trình can thiệp y khoa. Ở giai đoạn sớm, bệnh chỉ gây giảm thị lực nhẹ, người bệnh có thể cải thiện khả năng nhìn bằng cách điều chỉnh độ kính hoặc tăng cường ánh sáng khi sinh hoạt.
Tuy nhiên, nếu chủ quan không đi khám, khối đục sẽ ngày càng dày đặc hơn. Khi thủy tinh thể đục hoàn toàn, ánh sáng không thể truyền tới võng mạc, dẫn đến mất thị lực nghiêm trọng. Can thiệp quá muộn khi thể thủy tinh đã quá chín còn làm tăng nguy cơ biến chứng trong mổ và giảm khả năng phục hồi thị lực sau phẫu thuật.
Các biến chứng nguy hiểm khi đục thủy tinh thể tiến triển nặng
Khi đục thủy tinh thể tiến triển sang giai đoạn muộn mà không được kiểm soát, bệnh có thể gây ra những biến chứng mắt phức tạp. Biến chứng nguy hiểm nhất là tình trạng tăng nhãn áp thứ phát do thủy tinh thể phồng to làm cản trở sự lưu thông của dịch trong mắt, gây ra những cơn đau mắt dữ dội, đau đầu và tổn thương dây thần kinh thị giác không thể hồi phục.
Ngoài ra, chất nhân thủy tinh thể thoái hóa có thể thoát ra ngoài gây viêm màng bồ đào. Phản ứng viêm kéo dài làm gia tăng nguy cơ dính mống mắt và khó khăn cho điều trị. Sự suy giảm thị lực nghiêm trọng cũng khiến người bệnh dễ gặp tai nạn, té ngã trong sinh hoạt hằng ngày.
Phương pháp điều trị đục thủy tinh thể hiệu quả hiện nay
Hiện nay, chưa có loại thuốc uống hay thuốc nhỏ mắt nào có thể đảo ngược quá trình đục thủy tinh thể. Phẫu thuật là phương pháp duy nhất có hiệu quả triệt để nhằm phục hồi thị lực. Thời điểm phẫu thuật phụ thuộc vào mức độ ảnh hưởng của bệnh đối với sinh hoạt hằng ngày của từng người bệnh.
Phương pháp phẫu thuật phổ biến nhất hiện nay là kỹ thuật tán mịn thủy tinh thể bằng siêu âm, hay phẫu thuật Phaco. Bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ tán nhỏ phần thủy tinh thể bị đục rồi hút ra ngoài, sau đó đặt một thủy tinh thể nhân tạo phù hợp vào thay thế. Bác sĩ sẽ tư vấn loại thấu kính nội nhãn đơn tiêu hoặc đa tiêu thích hợp với nhu cầu của người bệnh. Quá trình phẫu thuật diễn ra nhanh chóng và thời gian hồi phục thị lực tương đối ngắn.
Chăm sóc và bảo vệ mắt đúng cách sau khi phẫu thuật
Sau khi phẫu thuật thay thủy tinh thể nhân tạo, việc chăm sóc mắt đúng hướng dẫn đóng vai trò quyết định đến tốc độ phục hồi thị lực. Trong những tuần đầu, người bệnh cần nhỏ thuốc kháng sinh và thuốc chống viêm đúng hướng dẫn của bác sĩ để ngăn ngừa nhiễm trùng.
Người bệnh tuyệt đối không dụi mắt và tránh để nước dính vào mắt trong thời gian đầu sau phẫu thuật. Khi ra ngoài hoặc khi ngủ, nên đeo kính bảo hộ để tránh va đập và hạn chế bụi bẩn. Ngoài ra, cần hạn chế vận động nặng hay cúi đầu quá thấp. Người bệnh phải tái khám định kỳ theo lịch hẹn hoặc đến cơ sở y tế ngay nếu xuất hiện triệu chứng bất thường như đau mắt tăng dần hoặc nhìn mờ đột ngột.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y học tổng quan và không thay thế cho việc chẩn đoán hay tư vấn y khoa trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa mắt. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua các loại thuốc nhỏ mắt hay thực phẩm chức năng với hi vọng chữa khỏi đục thủy tinh thể khi chưa có chỉ định. Mọi quyết định về thời điểm phẫu thuật và lựa chọn thủy tinh thể nhân tạo cần dựa trên kết quả thăm khám chuyên sâu từ bác sĩ nhãn khoa.
Tóm tắt
Đục thủy tinh thể là bệnh lý mắt tiến triển chậm nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được theo dõi và can thiệp kịp thời. Phẫu thuật thay thủy tinh thể nhân tạo là giải pháp an toàn giúp khôi phục thị lực. Chủ động thăm khám mắt định kỳ là cách tốt nhất để bảo vệ sức khỏe đôi mắt của bạn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Đục thủy tinh thể có thể chữa khỏi bằng thuốc không?
Hiện nay chưa có loại thuốc nào có thể chữa khỏi hay làm trong suốt lại thể thủy tinh đã bị đục. Thuốc nhỏ mắt chỉ hỗ trợ làm chậm tiến trình ở giai đoạn sớm. Phẫu thuật thay thủy tinh thể nhân tạo là phương pháp duy nhất giúp phục hồi thị lực hiệu quả.
Khi nào người bị đục thủy tinh thể nên thực hiện phẫu thuật?
Thời điểm phẫu thuật được chỉ định khi tình trạng nhìn mờ gây ảnh hưởng rõ rệt đến công việc, sinh hoạt hằng ngày hoặc khi đục thủy tinh thể nguy cơ gây biến chứng tăng nhãn áp. Bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ khám và tư vấn thời điểm mổ thích hợp cho từng người bệnh.
Phẫu thuật đục thủy tinh thể có đau và mất nhiều thời gian không?
Phẫu thuật Phaco diễn ra khá nhanh chóng, thường chỉ mất khoảng 15 đến 30 phút. Trước khi mổ, bác sĩ sẽ nhỏ thuốc gây tê bề mặt nên người bệnh hầu như không thấy đau đớn. Sau khi mổ, người bệnh thường có thể xuất viện ngay trong ngày.
Sau khi phẫu thuật thay thủy tinh thể bệnh có bị tái phát không?
Thủy tinh thể nhân tạo đã thay thế sẽ không bị đục lại. Tuy nhiên, một số người bệnh có thể bị đục bao sau thủy tinh thể sau vài tháng hoặc vài năm. Tình trạng này xử trí rất đơn giản bằng laser ngoại trú trong vài phút mà không cần phẫu thuật lại.
Làm thế nào để phòng ngừa và làm chậm tiến triển đục thủy tinh thể?
Bạn có thể làm chậm tiến trình đục thủy tinh thể bằng cách đeo kính râm chống tia UV khi ra ngoài, kiểm soát tốt các bệnh mãn tính như đái tháo đường, không hút thuốc lá, bổ sung dinh dưỡng tốt cho mắt và đi khám mắt định kỳ 6 đến 12 tháng một lần.
