Bị sốt xuất huyết nhưng không sốt nguyên nhân do đâu và có nguy hiểm không
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi-rút Dengue gây ra, thường được biết đến với triệu chứng điển hình là sốt cao đột ngột. Tuy nhiên, trên thực tế lâm sàng có nhiều trường hợp người bệnh bị sốt xuất huyết nhưng không sốt hoặc chỉ sốt nhẹ thoáng qua, dẫn đến tâm lý chủ quan và bỏ sót bệnh.
Tình trạng này có thể xuất phát từ phản ứng miễn dịch riêng biệt của từng cơ thể, việc che lấp triệu chứng do dùng thuốc, hoặc do bệnh đã bước vào giai đoạn nguy hiểm sau khi cắt sốt. Việc nhận biết sớm nguyên nhân và hệ lụy của sốt xuất huyết không sốt giúp người bệnh chủ động đi khám, xét nghiệm kịp thời và tránh các biến chứng đe dọa tính mạng.
Sốt xuất huyết không sốt?
Sốt xuất huyết Dengue lây truyền qua trung gian muỗi vằn Aedes. Thông thường, diễn tiến bệnh trải qua ba giai đoạn chính gồm giai đoạn sốt, giai đoạn nguy hiểm và giai đoạn hồi phục. Trong suy nghĩ của nhiều người, sốt là dấu hiệu bắt buộc phải có để chẩn đoán sốt xuất huyết. Tuy nhiên, triệu chứng sốt không phản ánh hoàn toàn mức độ nặng nhẹ của vi-rút Dengue trong cơ thể. Một số trường hợp người nhiễm vi-rút có biểu hiện lâm sàng rất mờ nhạt, sốt nhẹ rồi tự hết nhanh chóng, hoặc thân nhiệt đã trở về mức bình thường nhưng các tổn thương bên trong như thoát huyết tương và giảm tiểu cầu lại bắt đầu tiến triển mạnh. Do đó, không bị sốt hoàn toàn không đồng nghĩa với việc cơ thể an toàn trước biến chứng sốt xuất huyết.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng bị sốt xuất huyết nhưng không xuất hiện sốt
Tình trạng bị sốt xuất huyết nhưng không sốt có thể xảy ra do một số nguyên nhân khác nhau. Đầu tiên, đáp ứng miễn dịch ở mỗi cá thể là không giống nhau. Ở một số người có sức đề kháng đặc biệt hoặc tải lượng vi-rút ban đầu thấp, phản ứng viêm của cơ thể diễn ra nhẹ nhàng khiến nhiệt độ cơ thể không tăng cao đáng kể. Nguyên nhân thứ hai là do sốt thoáng qua bị bỏ qua. Người bệnh có thể chỉ sốt nhẹ trong vài giờ vào ban đêm hoặc trong lúc nghỉ ngơi nên không nhận ra. Ngoài ra, việc tự ý sử dụng các loại thuốc hạ sốt hoặc giảm đau từ sớm khi mới có biểu hiện mệt mỏi nhẹ cũng có thể che lấp triệu chứng sốt thực sự. Bên cạnh đó, trường hợp đáng lo ngại nhất là người bệnh đã trải qua những ngày đầu sốt cao và bước sang giai đoạn hạ sốt. Lúc này thân nhiệt giảm về mức bình thường nhưng bản chất bệnh lại đang chuyển sang giai đoạn có biến chứng nặng.
Giai đoạn nguy hiểm của sốt xuất huyết khi cơ thể đã hết sốt
Trong diễn tiến tự nhiên của bệnh sốt xuất huyết Dengue, giai đoạn nguy hiểm thường bắt đầu từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7 tính từ khi khởi phát bệnh. Nhiều người bệnh nhầm tưởng rằng khi hết sốt là bệnh đã lui và cơ thể đang hồi phục. Tuy nhiên, đây chính là thời điểm hiện tượng tăng thẩm thấu thành mạch diễn ra mạnh mẽ nhất, dẫn đến thoát huyết tương ra khỏi lòng mạch. Tình trạng này khiến máu bị cô đặc, huyết áp có thể tụt đột ngột dẫn đến sốc sốt xuất huyết. Đồng thời, số lượng tiểu cầu trong máu giảm sâu làm tăng nguy cơ chảy máu dưới da, chảy máu cam, chảy máu chân răng hoặc xuất huyết nội tạng nghiêm trọng. Chính vì vậy, hiện tượng không sốt ở giai đoạn này lại là dấu hiệu cảnh báo cần được theo dõi y tế sát sao chứ không phải là tín hiệu an toàn.
Hệ lụy sức khỏe khi không phát hiện sốt xuất huyết không sốt
Khi bị sốt xuất huyết mà không có triệu chứng sốt rõ rệt, người bệnh thường chủ quan không đến các cơ sở y tế để thăm khám và làm xét nghiệm máu. Việc thiếu theo dõi y tế dẫn đến nhiều hệ lụy lây nhiễm và biến chứng nghiêm trọng. Người bệnh vẫn duy trì sinh hoạt, lao động bình thường trong khi cơ thể đang chịu sự tấn công của vi-rút, khiến thể trạng suy sụp nhanh chóng. Nếu xảy ra hiện tượng thoát huyết tương nặng mà không được bù dịch kịp thời, người bệnh có thể bị suy đa cơ quan, tràn dịch màng phổi, tràn dịch màng bụng hoặc tổn thương gan nặng. Ngoài ra, việc giảm tiểu cầu nghiêm trọng không được phát hiện có thể dẫn đến xuất huyết đường tiêu hóa hoặc xuất huyết não nguy hiểm đến tính mạng. Bên cạnh đó, người mang vi-rút nhưng không biết mình mắc bệnh còn trở thành nguồn lây truyền vi-rút Dengue cho những người xung quanh thông qua muỗi vằn.
Phương pháp phát hiện và theo dõi sốt xuất huyết kịp thời
Để phát hiện chính xác sốt xuất huyết khi không có biểu hiện sốt rầm rộ, việc thực hiện các xét nghiệm y khoa là tiêu chuẩn quan trọng nhất. Khi sống trong vùng có dịch sốt xuất huyết lưu hành hoặc từng tiếp xúc với người mắc bệnh, nếu xuất hiện các dấu hiệu mệt mỏi bất thường, đau đầu, đau hốc mắt, đau mỏi cơ khớp hay phát ban dưới da, người bệnh nên đi khám ngay. Bác sĩ sẽ chỉ định các xét nghiệm chẩn đoán như xét nghiệm kháng nguyên NS1 Dengue trong những ngày đầu hoặc xét nghiệm kháng thể IgM, IgG. Đồng thời, xét nghiệm công thức máu giúp đánh giá chỉ số Hematocrit đại diện cho độ cô đặc máu và số lượng tiểu cầu. Việc theo dõi chỉ số máu định kỳ theo hẹn của nhân viên y tế giúp phát hiện sớm các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm để can thiệp bù dịch và xử trí y khoa đúng thời điểm.
Lưu ý an toàn
Mọi thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất giáo dục và tham khảo kiến thức y khoa đại chúng, không thay thế cho lời khuyên, chẩn đoán hay liệu trình điều trị từ bác sĩ chuyên khoa. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc, sử dụng kháng sinh hoặc các thuốc hạ sốt chứa aspirin và ibuprofen khi chưa có chỉ định y tế vì có thể làm tăng nguy cơ chảy máu nặng. Khi có các dấu hiệu cảnh báo như đau bụng nhiều, nôn liên tục, chảy máu răng, nôn ra máu hoặc chân tay lạnh ẩm, cần lập tức đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.
Tóm tắt
Sốt xuất huyết không sốt hoặc hết sốt không đồng nghĩa với việc đã khỏi bệnh hay an toàn trước biến chứng. Việc chủ động nhận biết các biểu hiện mờ nhạt, đi khám và làm xét nghiệm máu theo hướng dẫn của bác sĩ là chìa khóa giúp bảo vệ sức khỏe bản thân. Theo dõi sát diễn tiến cơ thể giúp xử trí kịp thời các nguy cơ thoát huyết tương và xuất huyết, đảm bảo quá trình hồi phục an toàn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Sốt xuất huyết không sốt có lây cho người khác qua muỗi vằn không?
Có. Ngay cả khi không sốt, vi-rút Dengue vẫn tồn tại trong máu của người bệnh. Nếu muỗi vằn Aedes hút máu người nhiễm vi-rút, muỗi sẽ mang vi-rút và truyền sang cho người lành thông qua các vết cắn tiếp theo.
Sau khi hết sốt vào ngày thứ tư thì bệnh sốt xuất huyết đã khỏi chưa?
Chưa chắc chắn. Từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 7 khởi phát bệnh, khi cơn sốt giảm đi lại là lúc giai đoạn nguy hiểm bắt đầu. Người bệnh cần tiếp tục theo dõi sát các dấu hiệu cảnh báo và tái khám theo hẹn của bác sĩ.
Xét nghiệm nào giúp phát hiện sốt xuất huyết khi không bị sốt cao?
Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm tìm kháng nguyên NS1 Dengue, xét nghiệm kháng thể IgM và IgG, cùng với xét nghiệm công thức máu để theo dõi chỉ số tiểu cầu và chỉ số cô đặc máu Hematocrit.
Nên làm gì khi nghi ngờ mắc sốt xuất huyết nhưng thân nhiệt bình thường?
Người bệnh nên đến ngay cơ sở y tế hoặc bệnh viện để được thăm khám và xét nghiệm máu chẩn đoán. Tránh tự ý dùng thuốc hạ sốt, giảm đau hoặc tự bù dịch tại nhà mà không có hướng dẫn chuyên môn.
Trẻ em bị sốt xuất huyết không sốt có gặp nguy hiểm không?
Có. Trẻ em có thể gặp tình trạng sốt xuất huyết thể nhẹ hoặc hạ sốt sớm nhưng biến chứng thoát huyết tương vẫn tiến triển. Phụ huynh cần đưa trẻ đi khám ngay khi thấy trẻ mệt mỏi, lừ đừ hoặc nôn ói nhiều.
