Trẻ em tiếp xúc F0 khi nào test và có cần test lại không?

Trẻ em tiếp xúc F0 khi nào test là gì?

Trẻ em khi tiếp xúc gần với người nhiễm Covid-19 được xếp vào nhóm có nguy cơ lây nhiễm đường hô hấp. Thời gian ủ bệnh của các biến thể virus đường hô hấp hiện nay thường dao động từ 2 đến 7 ngày, trung bình khoảng 3 đến 4 ngày sau thời điểm phơi nhiễm. Trong giai đoạn ủ bệnh ban đầu, trẻ có thể chưa có triệu chứng lâm sàng và tải lượng virus tại vùng tỵ hầu còn thấp. Do đó, xét nghiệm phát hiện kháng nguyên nhanh hay RT-PCR cần được thực hiện vào những mốc thời gian cụ thể mới đảm bảo độ chính xác cao. Phụ huynh không nên quá vội vàng test liên tục hàng ngày, thay vào đó cần kết hợp giữa thời điểm tiếp xúc với các dấu hiệu hô hấp thực tế để quyết định khi nào nên lấy mẫu kiểm tra cho bé.

Thời điểm thích hợp để xét nghiệm cho trẻ sau khi tiếp xúc F0

Sau khi tiếp xúc với người mắc Covid-19, virus SARS-CoV-2 cần một khoảng thời gian nhất định để xâm nhập và nhân lên trong biểu mô đường hô hấp. Nếu phụ huynh thực hiện xét nghiệm kháng nguyên nhanh ngay trong 24 đến 48 giờ đầu tiên, nồng độ virus thường chưa đạt ngưỡng phát hiện của que thử, dẫn đến nguy cơ âm tính giả rất cao.

Trong trường hợp trẻ hoàn toàn khỏe mạnh và không có biểu hiện bất thường, thời điểm phù hợp để làm xét nghiệm tầm soát là khoảng 3 đến 5 ngày sau lần tiếp xúc gần cuối cùng. Ngược lại, nếu trong vòng vài ngày sau tiếp xúc mà trẻ bắt đầu xuất hiện các triệu chứng như sốt, ho, nghẹt mũi, rát họng, mệt mỏi hoặc rối loạn tiêu hóa, phụ huynh nên tiến hành lấy mẫu test ngay cho trẻ mà không cần chờ đủ số ngày. Việc xét nghiệm đúng thời điểm giúp đánh giá chính xác nguy cơ nhiễm bệnh và có biện pháp cách ly y tế kịp thời.

Trường hợp nào cần test lại và khoảng cách giữa các lần xét nghiệm

Việc làm lại xét nghiệm phụ thuộc trực tiếp vào diễn biến lâm sàng của trẻ và kết quả của lần kiểm tra đầu tiên. Nếu kết quả xét nghiệm ban đầu là âm tính nhưng trẻ vẫn đang trong thời gian ủ bệnh hoặc tiếp xúc hàng ngày với F0 cùng nhà, phụ huynh nên thực hiện xét nghiệm lại sau khoảng 48 giờ để tránh bỏ sót ca bệnh.

Đặc biệt, khi trẻ bắt đầu xuất hiện triệu chứng mới hoặc các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao liên tục, ho tăng dần sau lần test âm tính trước đó, việc kiểm tra lại là cần thiết. Ngược lại, nếu sau 5 đến 7 ngày kể từ lần tiếp xúc cuối cùng mà trẻ vẫn khỏe mạnh, không có bất kỳ triệu chứng nào và kết quả test ngày thứ 5 âm tính, gia đình không cần thiết phải lấy mẫu xét nghiệm liên tục mỗi ngày. Việc chọc ngoáy mũi quá nhiều lần có thể gây tổn thương niêm mạc mũi họng, chảy máu cam và tạo tâm lý hoảng sợ cho trẻ nhỏ.

Kỹ thuật lấy mẫu test nhanh an toàn và chuẩn xác cho trẻ nhỏ

Lấy mẫu dịch tỵ hầu hoặc dịch mũi trước ở trẻ em đòi hỏi sự khéo léo và kiên nhẫn để vừa đảm bảo an toàn, vừa thu thập đủ lượng bệnh phẩm. Phụ huynh nên chọn bộ kit test nhanh có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, đầu tăm bông mềm phù hợp với độ tuổi của trẻ. Trước khi lấy mẫu, cần giải thích nhẹ nhàng, vỗ về để trẻ hợp tác và giữ đầu trẻ cố định hơi ngửa nhẹ ra sau.

Khi đưa que lấy mẫu vào mũi, chỉ cần đưa nhẹ nhàng theo phương ngang song song với vòm miệng đến độ sâu thích hợp theo tờ hướng dẫn của bộ xét nghiệm, xoay nhẹ que vài vòng rồi rút ra. Tuyệt đối không đẩy mạnh que khi gặp vật cản để tránh làm rách niêm mạc mũi. Sau khi nhỏ dịch chiết lên khay thử, cần đọc kết quả đúng mốc thời gian quy định từ 15 đến 30 phút. Đọc kết quả quá sớm hoặc để quá lâu ngoài không khí đều có thể dẫn tới kết quả sai lệch.

Theo dõi sát triệu chứng hô hấp và dấu hiệu cảnh báo cần đi khám

Bên cạnh việc thực hiện xét nghiệm, việc theo dõi sát sao thể trạng của trẻ là yếu tố then chốt giúp phát hiện sớm các biến chứng nguy hiểm. Trong suốt giai đoạn cách ly và theo dõi sau tiếp xúc F0, phụ huynh cần đo thân nhiệt định kỳ, quan sát nhịp thở, độ co kéo lồng ngực và mức độ tỉnh táo khi trẻ sinh hoạt, ăn ngủ.

Gia đình cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế hoặc bệnh viện có chuyên khoa nhi khi nhận thấy một trong các dấu hiệu cảnh báo như sốt cao khó hạ trên 38,5 độ C không đáp ứng thuốc hạ sốt thông thường, thở nhanh, thở rên, thở rút lõm lồng ngực, cánh mũi phập phồng, môi hoặc đầu chi tím tái. Ngoài ra, các biểu hiện như li bì, khó đánh thức, co giật, bỏ bú, nôn trớ mọi thứ sau ăn hoặc đau bụng dữ dội cũng là tình huống y tế khẩn cấp cần được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và xử trí kịp thời.

Lưu ý an toàn

Kết quả xét nghiệm test nhanh âm tính không đồng nghĩa với việc trẻ hoàn toàn không nhiễm bệnh nếu xét nghiệm thực hiện quá sớm hoặc sai kỹ thuật lấy mẫu. Phụ huynh không tự ý mua và cho trẻ dùng các loại thuốc kháng virus, kháng sinh hoặc thuốc xông mũi họng mà không có chỉ định từ bác sĩ. Khi trẻ có biểu hiện khó thở hoặc li bì, cần đưa đến cơ sở y tế ngay.

Tóm tắt

Khi trẻ tiếp xúc với ca nhiễm Covid-19, việc nắm rõ thời điểm xét nghiệm giúp gia đình tránh lãng phí test nhanh và phát hiện sớm tình trạng nhiễm bệnh. Cha mẹ nên kết hợp theo dõi sát các biểu hiện đường hô hấp, chăm sóc dinh dưỡng đầy đủ và luôn liên hệ với nhân viên y tế hoặc cơ sở y tế gần nhất khi trẻ có dấu hiệu bất thường để nhận được hướng dẫn phù hợp.