Nội soi đại tràng có nguy hiểm không và những lưu ý

Nội soi đại tràng có nguy hiểm không là gì?

Nội soi đại tràng là thủ thuật sử dụng một ống mềm có gắn camera và nguồn sáng ở đầu luồn qua hậu môn đi ngược lên toàn bộ khung đại tràng cho tới manh tràng và đoạn cuối hồi tràng. Thiết bị này truyền hình ảnh phóng đại trực tiếp lên màn hình hiển thị, cho phép bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa quan sát chi tiết từng nếp niêm mạc, phát hiện các vùng sưng viêm, vết loét, mạch máu bất thường, polyp hoặc khối u.

Ngoài chức năng quan sát trực quan, ống nội soi còn có các kênh chuyên dụng để đưa dụng cụ can thiệp vào bên trong lòng đại tràng. Nhờ đó, bác sĩ có thể lấy mẫu bệnh phẩm để làm xét nghiệm mô bệnh học hoặc tiến hành cắt bỏ các khối polyp ngay trong lúc soi, ngăn ngừa nguy cơ tiến triển thành ác tính. Thủ thuật này thường được chỉ định khi người bệnh có các triệu chứng như rối loạn tiêu hóa kéo dài, đi ngoài ra máu, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc tầm soát định kỳ ở người từ 45 tuổi trở lên.

Mức độ an toàn thực tế của thủ thuật nội soi đại tràng

Nội soi đại tràng được đánh giá là một thủ thuật y khoa an toàn và có độ chính xác cao trong việc đánh giá niêm mạc ống tiêu hóa dưới. Phần lớn các trường hợp thực hiện thăm khám định kỳ hoặc chẩn đoán bệnh lý đều diễn ra thuận lợi mà không gặp phải bất kỳ trở ngại nghiêm trọng nào. Những cảm giác khó chịu phổ biến nhất thường chỉ là đầy hơi, chướng bụng nhẹ hoặc cảm giác mót rặn tạm thời do không khí được bơm vào để làm căng lòng đại tràng nhằm quan sát rõ tổn thương.

Lợi ích của nội soi đại tràng vượt trội hơn rất nhiều so với những bất tiện tạm thời mà thủ thuật này mang lại. Kỹ thuật này không chỉ giúp phát hiện các ổ viêm loét, polyp hay tổn thương tiền ung thư từ giai đoạn sớm mà còn cho phép can thiệp loại bỏ polyp ngay trong lúc soi. Nhờ vậy, người bệnh có thể phòng ngừa hiệu quả sự tiến triển của ung thư đại trực tràng mà không cần phải trải qua các ca phẫu thuật phức tạp.

Những rủi ro và biến chứng y khoa có thể xảy ra

Mặc dù có tính an toàn cao, nội soi đại tràng vẫn là một thủ thuật can thiệp xâm lấn nên tiềm ẩn một tỷ lệ nhỏ rủi ro y khoa. Biến chứng thường gặp nhất nhưng ở mức độ nhẹ là chảy máu tại vị trí sinh thiết hoặc cắt polyp. Tình trạng này đa phần tự cầm hoặc được xử lý ngay qua nội soi bằng kẹp clip cầm máu.

Rủi ro nghiêm trọng hơn nhưng cực kỳ hiếm gặp là thủng thành đại tràng, thường liên quan đến các thao tác can thiệp cắt bỏ khối polyp lớn, tổn thương xơ dính hoặc trên nền thành ruột bị viêm mỏng kéo dài. Bên cạnh đó, với nội soi có tiền mê, một số ít trường hợp có thể gặp phản ứng phụ với thuốc gây mê như tụt huyết áp tạm thời, suy giảm hô hấp nhẹ hoặc buồn nôn. Do đó, toàn bộ quy trình luôn cần sự giám sát chặt chẽ từ bác sĩ chuyên khoa gây mê hồi sức.

So sánh mức độ an toàn giữa nội soi thường và nội soi tiền mê

Nội soi thông thường là phương pháp người bệnh hoàn toàn tỉnh táo trong suốt quá trình thăm dò, giúp người bệnh có thể giao tiếp trực tiếp với bác sĩ khi cảm thấy căng tức bụng. Tuy nhiên, một số người có ngưỡng chịu đau thấp hoặc đại tràng dài gấp khúc có thể cảm thấy căng tức, lo âu, dẫn đến huyết áp tăng tạm thời trong lúc soi.

Ngược lại, nội soi đại tràng tiền mê giúp người bệnh ngủ sâu trong thời gian ngắn, hoàn toàn không có cảm giác đau đớn hay khó chịu. Phương pháp này giúp bác sĩ quan sát kỹ lưỡng và thao tác can thiệp chuẩn xác hơn. Dù vậy, nội soi tiền mê đòi hỏi phải thực hiện đánh giá tiền mê cẩn thận, theo dõi sát các chỉ số sinh tồn và có thể cần thời gian nghỉ ngơi lâu hơn sau khi kết thúc thủ thuật để thuốc tan hết.

Các biện pháp giúp đảm bảo an toàn tối đa khi nội soi đại tràng

Để giảm thiểu tối đa rủi ro trong quá trình nội soi, khâu chuẩn bị ruột đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Việc làm sạch đường tiêu hóa theo đúng hướng dẫn bằng dung dịch làm sạch giúp bác sĩ quan sát rõ ràng toàn bộ bề mặt niêm mạc, tránh bỏ sót tổn thương và rút ngắn thời gian làm thủ thuật.

Bên cạnh đó, người bệnh cần trao đổi đầy đủ và trung thực với bác sĩ về tiền sử bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh lý tim mạch, cũng như các loại thuốc đang sử dụng, đặc biệt là thuốc chống đông máu hoặc thuốc chống kết tập tiểu cầu. Việc ngưng hoặc điều chỉnh thuốc theo chỉ định chuyên môn trước ngày nội soi sẽ giúp hạn chế nguy cơ chảy máu khi làm thủ thuật.

Lưu ý an toàn

Mặc dù các biến chứng nặng rất hiếm gặp, người bệnh cần theo dõi sát sức khỏe sau khi trở về nhà. Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau bụng dữ dội kéo dài, sốt cao, rét run, đại tiện ra nhiều máu tươi hoặc phân đen, người bệnh cần liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám và xử trí kịp thời, tuyệt đối không tự ý dùng thuốc giảm đau hay thuốc cầm tiêu chảy tại nhà.

Tóm tắt

Nội soi đại tràng nhìn chung là một thủ thuật an toàn và giữ vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe đường tiêu hóa. Mặc dù rủi ro y khoa luôn tiềm ẩn nhưng tỷ lệ xảy ra biến chứng nặng rất thấp khi được tiến hành tại các cơ sở chuyên khoa. Người bệnh nên chủ động trao đổi kỹ lưỡng với bác sĩ về tình trạng sức khỏe cá nhân để quá trình thăm dò diễn ra thuận lợi và hiệu quả.