Cách chăm sóc bệnh thủy đậu phỏng dạ nhanh hồi phục và hạn chế sẹo

Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.

Bệnh thủy đậu, hay còn gọi là phỏng dạ trong dân gian, là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus varicella zoster gây ra với triệu chứng điển hình là các nốt mụn nước rải rác toàn thân. Rất nhiều người bệnh và gia đình tìm kiếm các cách chữa nhanh chóng nhằm giúp tổn thương da mau lành và tránh để lại sẹo xấu xí. Trên thực tế, thủy đậu không có thuốc điều trị đặc hiệu làm khỏi tức thì trong một sớm một chiều, mà thời gian phục hồi phụ thuộc lớn vào khả năng miễn dịch và phương pháp chăm sóc hàng ngày. Việc áp dụng các nguyên tắc vệ sinh khoa học, chế độ ăn uống bồi bổ và kiểm soát triệu chứng đúng cách chính là chìa khóa giúp cơ thể đào thải virus thuận lợi, rút ngắn giai đoạn toàn phát và phòng ngừa biến chứng vi khuẩn xâm nhập.

Chữa bệnh thủy đậu phỏng dạ là gì?

Bệnh thủy đậu phỏng dạ là tình trạng nhiễm trùng da và niêm mạc do virus lây truyền chủ yếu qua đường hô hấp từ các giọt bắn khi ho, hắt hơi hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ nốt bọng nước. Quá trình tiến triển của bệnh thường trải qua giai đoạn ủ bệnh, khởi phát với triệu chứng sốt nhẹ, mệt mỏi, sau đó bước vào giai đoạn toàn phát với sự xuất hiện của các nốt ban đỏ chuyển nhanh thành mụn nước trong suốt. Mặc dù phần lớn các trường hợp thủy đậu đều diễn tiến lành tính và tự khỏi trong vòng 1 đến 2 tuần, bệnh vẫn tiềm ẩn rủi ro bội nhiễm tụ cầu, liên cầu trên da, viêm phổi hoặc viêm não nếu chăm sóc sai cách. Do đó, mục tiêu chăm sóc chính là giữ cho các nốt phỏng luôn sạch khuẩn, giảm ngứa ngáy để người bệnh không cào gãi, và nâng cao thể trạng để cơ thể tự ức chế virus.

Vệ sinh cơ thể đúng cách để ngăn ngừa bội nhiễm da

Nhiều quan niệm truyền miệng cho rằng người mắc bệnh phỏng dạ phải kiêng nước, kiêng tắm triệt để. Tuy nhiên, việc tích tụ mồ hôi và bụi bẩn trên da chính là điều kiện thuận lợi khiến vi khuẩn xâm nhập vào các nốt bọng nước, dẫn tới bội nhiễm da nguy hiểm. Người bệnh nên tắm nhanh bằng nước ấm trong phòng kín gió, không chà xát mạnh làm vỡ bọng nước, sau đó dùng khăn mềm thấm khô nhẹ nhàng. Quần áo mặc hàng ngày nên chọn chất liệu cotton thoáng mát, rộng rãi để giảm tối đa ma sát lên bề mặt da. Người chăm sóc cũng cần rửa tay xà phòng cẩn thận trước và sau khi tiếp xúc với người bệnh nhằm hạn chế lây lan chéo.

Kiểm soát cơn ngứa và bảo vệ các nốt phỏng dạ

Cảm giác ngứa ngáy do các nốt bọng nước thủy đậu gây ra thường khiến người bệnh, đặc biệt là trẻ nhỏ, cào gãi liên tục. Hành động này làm tổn thương lớp màng bảo vệ da, khiến vi khuẩn dễ dàng xâm nhập và làm chậm quá trình lành thương, tăng nguy cơ tạo sẹo rỗ vĩnh viễn. Để giảm ngứa an toàn, phụ huynh nên cắt ngắn móng tay cho trẻ hoặc cho đeo bao tay vải mềm vào ban đêm. Ngoài ra, việc bôi dung dịch sát khuẩn dịu nhẹ chuyên dụng theo hướng dẫn của nhân viên y tế sẽ giúp làm se nốt phỏng và xoa dịu kích ứng da hiệu quả mà không gây độc hại cho các mô biểu bì xung quanh.

Chế độ dinh dưỡng nâng cao miễn dịch giúp rút ngắn thời gian hồi phục

Hệ miễn dịch đóng vai trò then chốt trong việc kiểm soát virus varicella zoster và thúc đẩy quá trình tái tạo biểu mô. Trong thời gian phát bệnh, người bệnh thường mệt mỏi, đau họng hoặc có vết loét trong miệng, do đó nên ưu tiên các món ăn mềm, lỏng, dễ nuốt như súp, cháo loãng nấu cùng thịt nạc hoặc ngũ cốc dinh dưỡng. Cần uống đủ nước ấm mỗi ngày, có thể bổ sung thêm nước trái cây tươi giàu vitamin C và vitamin A để tăng sức đề kháng. Đồng thời, nên hạn chế các món ăn nhiều dầu mỡ cay nóng, thực phẩm quá mặn hoặc quá chua nhằm tránh gây kích ứng thêm các vết trợt loét trong khoang miệng.

Nguyên tắc dùng thuốc an toàn khi điều trị thủy đậu tại nhà

Trong quá trình chăm sóc bệnh nhân thủy đậu tại nhà, việc sử dụng thuốc cần hết sức cẩn trọng và tuân thủ hướng dẫn y khoa. Tuyệt đối không sử dụng aspirin để hạ sốt cho trẻ em và thanh thiếu niên mắc thủy đậu do nguy cơ gây ra hội chứng Reye, một bệnh lý tổn thương gan và não cấp tính vô cùng nguy hiểm. Khi người bệnh có biểu hiện sốt cao hay đau nhức cơ thể, paracetamol thường là lựa chọn an toàn hơn nhưng phải được dùng theo đúng khoảng cách thời gian và hướng dẫn y tế. Các loại thuốc kháng virus hay thuốc kháng sinh chỉ dùng khi có bác sĩ thăm khám và kết luận tình trạng bội nhiễm.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe, không thay thế cho chẩn đoán hay phác đồ điều trị của nhân viên y tế. Người bệnh tuyệt đối không tự ý dùng thuốc kháng sinh, thuốc chứa corticoid hay tự pha chế các loại thảo dược đắp lên vết thương hở. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, cần nhanh chóng liên hệ với cơ sở y tế để được thăm khám.

Tóm tắt

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm lành tính nhưng cần được theo dõi và chăm sóc đúng cách để rút ngắn thời gian hồi phục và tránh biến chứng. Việc giữ vệ sinh cơ thể, dinh dưỡng hợp lý kết hợp tham khảo ý kiến bác sĩ khi dùng thuốc sẽ giúp bệnh nhân vượt qua đợt nhiễm virus an toàn, hạn chế sẹo thâm.