Các biện pháp hỗ trợ chăm sóc mắt sưng đỏ chảy ghèn tại nhà

Mắt sưng đỏ chảy ghèn là gì?

Mắt sưng đỏ kèm theo chảy ghèn là biểu hiện của tình trạng sung huyết mạch máu tại màng kết mạc kết hợp với phản ứng tăng tiết dịch nhầy, mủ do viêm nhiễm hoặc kích ứng. Ghèn mắt có thể ở dạng trong, nhầy dính, hoặc mủ đặc màu vàng xanh tùy thuộc vào tác nhân gây bệnh như vi khuẩn tụ cầu, liên cầu, virus adenovirus, bụi bẩn hay dị nguyên môi trường.

Khi gặp tình trạng này, người bệnh thường có cảm giác xốn mắt như có dị vật, ngứa ngáy, cay rát, mi mắt sưng nề và hai mi thường bị dính chặt vào nhau sau một giấc ngủ dài. Phần lớn các trường hợp nhẹ liên quan đến viêm kết mạc kích ứng hoặc nhiễm trùng thông thường có thể cải thiện tích cực nếu bờ mi được giữ vệ sinh sạch sẽ và bảo vệ tốt. Tuy nhiên, nếu phản ứng viêm diễn tiến sâu vào giác mạc, thị lực có thể bị đe dọa nghiêm trọng. Do đó, việc hiểu rõ cách vệ sinh và chăm sóc đúng cách là vô cùng cần thiết để hỗ trợ mắt mau hồi phục.

Vệ sinh mắt đúng cách bằng nước muối sinh lý và gạc y tế

Vệ sinh bờ mi sạch sẽ là bước can thiệp ban đầu quan trọng nhằm loại bỏ vi khuẩn và dịch tiết ứ đọng. Người bệnh cần rửa tay thật kỹ bằng xà phòng trước khi chạm vào vùng mặt. Dùng gạc y tế vô trùng hoặc bông gòn sạch thấm đẫm dung dịch nước muối sinh lý natri clorid 0,9% loại chuyên dụng dùng cho mắt, nhẹ nhàng lau từ khóe mắt trong ra đuôi mắt ngoài.

Mỗi miếng gạc hoặc bông chỉ sử dụng một lần cho một bên mắt rồi bỏ đi, tuyệt đối không dùng chung một miếng gạc cho cả hai mắt để tránh nguy cơ lây chéo vi khuẩn. Khi ghèn khô đóng chặt vào mi mắt vào buổi sáng, hãy áp miếng gạc ẩm lên mắt vài chục giây để lớp vảy mềm ra trước khi lau nhẹ, tránh chà xát mạnh gây trầy xước da mi hoặc biểu mô kết mạc. Sau khi lau sạch ghèn, người bệnh có thể nhỏ thêm vài giọt nước muối sinh lý để rửa trôi bụi bẩn còn đọng lại bên trong túi cùng kết mạc.

Thực hiện chườm ấm hoặc chườm mát giảm sưng cộm mi mắt

Liệu pháp chườm ấm hoặc chườm mát bằng khăn sạch mang lại hiệu quả xoa dịu rất tốt đối với cảm giác cộm xốn và sưng nề. Chườm ấm nhẹ nhàng bằng khăn mềm ngâm nước ấm đã vắt ráo giúp kích thích lưu thông máu vùng quanh mắt, đồng thời làm tan chất béo đông đặc tại các tuyến meibomius ở bờ mi, từ đó hỗ trợ đào thải dịch nhầy dễ dàng hơn.

Nếu mí mắt sưng húp, nóng rát nhiều do phản ứng viêm cấp hoặc dị ứng, người bệnh có thể luân phiên chườm mát bằng túi gel bọc khăn sạch để co mạch tại chỗ và giảm đau tức thời. Cần lưu ý nhiệt độ chườm phải ở mức vừa phải, không dùng nước quá nóng để tránh gây bỏng biểu mô da mi mỏng manh. Mỗi lần chườm chỉ nên kéo dài khoảng 10 đến 15 phút, thực hiện từ 2 đến 3 lần mỗi ngày. Dụng cụ chườm phải được giặt sạch và phơi khô sau mỗi lần dùng, không dùng chung đồ chườm với các thành viên khác trong gia đình.

Hạn chế các yếu tố kích thích và tạm ngừng dùng kính áp tròng

Khi mắt đang trong giai đoạn sưng viêm và tăng tiết ghèn, việc giảm thiểu các tác nhân gây kích ứng là điều kiện tiên quyết để mô kết mạc phục hồi. Người bệnh cần ngừng hoàn toàn việc đeo kính áp tròng vì bề mặt kính dễ tích tụ mầm bệnh và làm tăng ma sát lên giác mạc đang bị tổn thương. Thay vào đó, hãy chuyển sang dùng kính có gọng thông thường cho đến khi các triệu chứng chấm dứt hẳn.

Bên cạnh đó, phụ nữ cần tạm ngưng sử dụng mỹ phẩm trang điểm mắt, kem dưỡng vùng mi mắt và mascara. Các loại chổi quét trang điểm cũ cần được vệ sinh hoặc thay mới để tránh tái nhiễm sau này. Khi đi ra ngoài trời gió hoặc môi trường khói bụi, người bệnh nên đeo kính râm bảo vệ mắt khỏi bụi bẩn và ánh nắng chói chang, đồng thời hạn chế tiếp xúc liên tục với màn hình máy tính hoặc điện thoại để mắt có thời gian nghỉ ngơi, điều tiết tốt hơn.

Thực hiện các biện pháp kiểm soát lây nhiễm trong sinh hoạt

Tình trạng mắt sưng đỏ chảy ghèn do nhiễm khuẩn hoặc virus rất dễ bùng phát thành đợt dịch lây lan trong gia đình và nơi làm việc. Để phòng ngừa lây nhiễm, người bệnh tuyệt đối không được dụi tay lên mắt vì hành động này vừa làm tổn thương bề mặt giác mạc, vừa đưa mầm bệnh dính vào lòng bàn tay rồi truyền sang các bề mặt tiếp xúc xung quanh.

Các vật dụng cá nhân tiếp xúc trực tiếp với vùng đầu mặt như khăn mặt, khăn tắm, vỏ gối, chăn màn cần được giặt riêng bằng xà phòng, phơi dưới ánh nắng mặt trời và thay mới mỗi ngày. Tuyệt đối không dùng chung thuốc nhỏ mắt, lọ nước muối hay đồ bấm mi với bất kỳ ai. Người bệnh cần duy trì thói quen sát khuẩn tay thường xuyên bằng dung dịch cồn hoặc xà phòng sau mỗi lần lau mắt hay nhỏ mắt để giữ an toàn cho người thân xung quanh.

Nhận biết dấu hiệu cần đến cơ sở chuyên khoa mắt kiểm tra

Mặc dù các biện pháp chăm sóc tại nhà giúp giảm bớt khó chịu, người bệnh không được chủ quan trước các dấu hiệu bệnh tiến triển nặng. Cần đến ngay bệnh viện hoặc phòng khám chuyên khoa mắt để được bác sĩ thăm khám nếu mắt xuất hiện tình trạng đau nhức dữ dội bên trong nhãn cầu, sợ ánh sáng chói, nhìn mờ đột ngột, chảy mủ đặc màu xanh vàng liên tục hoặc sưng phù toàn bộ mi mắt khiến mắt khó mở.

Người bệnh có tiền sử mắc các bệnh lý giác mạc, đái tháo đường, suy giảm miễn dịch hoặc trẻ sơ sinh bị sưng mắt chảy ghèn cần được bác sĩ đánh giá càng sớm càng tốt. Bác sĩ chuyên khoa sẽ sử dụng kính hiển vi sinh học để kiểm tra bán phần trước của mắt, loại trừ dị vật, loét giác mạc hay viêm màng bồ đào, từ đó kê đơn thuốc nhỏ mắt đặc hiệu như kháng sinh, kháng virus hay thuốc chống viêm phù hợp với từng tình trạng bệnh lý.

Lưu ý an toàn

Người bệnh tuyệt đối không được tự ý mua các loại thuốc nhỏ mắt phối hợp kháng sinh và corticoid hoặc thuốc co mạch để nhỏ mắt khi chưa có chẩn đoán từ bác sĩ chuyên khoa mắt. Việc lạm dụng corticoid có thể gây biến chứng teo gai thị, tăng nhãn áp hoặc loét thủng giác mạc không thể phục hồi. Không áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng như đắp lá trầu, xông lá trầu không hay nhỏ sữa mẹ vào mắt đang viêm vì rất dễ gây bỏng biểu mô và bội nhiễm vi khuẩn nặng nề hơn.

Tóm tắt

Chăm sóc mắt sưng đỏ và chảy ghèn đúng cách tại nhà đóng vai trò hỗ trợ xoa dịu cảm giác khó chịu và ngăn chặn tình trạng viêm lan rộng. Người bệnh tuyệt đối không chủ quan tự ý mua thuốc nhỏ mắt có chứa kháng sinh hoặc corticoid khi chưa có chỉ định y khoa. Thăm khám sớm tại các cơ sở chuyên khoa mắt giúp xác định chính xác nguyên nhân, bảo vệ giác mạc và duy trì thị lực an toàn lâu dài.