Bệnh cảm cúm bao lâu thì khỏi và khi nào cảnh báo nguy hiểm?

Bệnh cảm cúm bao lâu thì khỏi là gì?

Cảm cúm là bệnh lý truyền nhiễm tấn công hệ hô hấp gồm mũi, họng và phổi, chủ yếu do các chủng virus cúm mùa A hoặc B gây ra. Bệnh lây lan nhanh chóng qua các giọt bắn đường hô hấp khi người nhiễm bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện, hoặc qua tiếp xúc bề mặt nhiễm virus rồi đưa tay lên mắt, mũi, miệng.

Khác với cảm lạnh thông thường vốn khởi phát từ từ và nhẹ nhàng, bệnh cảm cúm thường bùng phát rất đột ngột với các biểu hiện điển hình như sốt cao, rét run, đau nhức cơ bắp toàn thân, mệt mỏi rã rời, đau đầu kèm theo ho khan và đau rát cổ họng. Khả năng tự phục hồi của cơ thể phụ thuộc nhiều vào tình trạng miễn dịch, độ tuổi và các bệnh lý nền sẵn có. Việc nắm rõ tiến trình diễn tiến tự nhiên của bệnh cúm giúp người bệnh chủ động sắp xếp thời gian nghỉ ngơi, chăm sóc đúng cách và tránh tâm lý chủ quan trước những rủi ro sức khỏe tiềm ẩn.

Diễn tiến thông thường và thời gian hồi phục của bệnh cảm cúm

Ở đa số người trưởng thành khỏe mạnh, bệnh cảm cúm thường diễn tiến qua từng giai đoạn tương đối rõ ràng. Trong khoảng 1 đến 3 ngày đầu tiên sau khi nhiễm virus cúm, các triệu chứng toàn thân xuất hiện rầm rộ nhất, nổi bật là sốt cao từ 38 đến 40 độ C, ớn lạnh, đau mỏi toàn thân và suy nhược. Người bệnh thường cảm thấy kiệt sức và cần nằm nghỉ ngơi hoàn toàn.

Bước sang ngày thứ 4 đến ngày thứ 7, phản ứng sốt và cảm giác đau nhức cơ bắp bắt đầu hạ dần, nhưng các biểu hiện đường hô hấp như nghẹt mũi, chảy nước mũi trong, đau rát họng và ho khan có xu hướng rõ nét hơn. Hầu hết người bệnh sẽ cảm thấy thể trạng cải thiện rõ rệt sau 7 đến 10 ngày. Dù vậy, triệu chứng ho khan nhẹ và cảm giác mệt mỏi, uể oải có thể còn vương vấn kéo dài thêm từ một đến hai tuần nữa trước khi cơ thể lấy lại hoàn toàn năng lượng ban đầu.

Những biến chứng tiềm ẩn khi cảm cúm kéo dài không khỏi

Khi các biểu hiện của cảm cúm kéo dài quá hai tuần hoặc bệnh đột ngột diễn tiến nặng hơn sau vài ngày thuyên giảm, người bệnh đối mặt với nguy cơ xuất hiện các biến chứng nghiêm trọng. Biến chứng thường gặp nhất là bội nhiễm vi khuẩn đường hô hấp do niêm mạc phế quản bị virus làm tổn thương, dẫn đến viêm phổi, viêm phế quản cấp hoặc viêm xoang và viêm tai giữa cấp tính.

Đặc biệt, viêm phổi do biến chứng cúm có thể tiến triển rất nhanh thành suy hô hấp cấp tính, đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời tại bệnh viện. Ngoài ra, nhiễm virus cúm kéo dài còn có thể làm bùng phát đợt cấp ở những người có sẵn bệnh hen suyễn, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), hoặc gây tổn thương tim mạch như viêm cơ tim và suy tim mất bù. Do đó, hiện tượng cảm cúm dai dẳng không bao giờ được coi là một phản ứng thông thường của cơ thể.

Các đối tượng có nguy cơ cao gặp biến chứng do cảm cúm

Mặc dù bất kỳ ai cũng có thể mắc cảm cúm, nhưng mức độ ảnh hưởng và nguy cơ kéo dài bệnh tật thường không giống nhau giữa các nhóm người. Trẻ nhỏ dưới 5 tuổi, đặc biệt là trẻ dưới 2 tuổi, cùng với người cao tuổi trên 65 tuổi là những đối tượng dễ bị virus cúm tấn công nặng nề nhất do hệ thống miễn dịch chưa hoàn thiện hoặc đã suy giảm theo thời gian.

Bên cạnh đó, phụ nữ đang mang thai cũng thuộc nhóm nguy cơ cao vì sự thay đổi sinh lý của hệ miễn dịch và hệ tim mạch trong thai kỳ khiến cơ thể nhạy cảm hơn trước virus. Những người đang sống chung với các bệnh lý nền mạn tính như đái tháo đường, suy thận, bệnh tim mạch thiếu máu cục bộ, bệnh phổi mạn tính, hoặc người đang sử dụng thuốc ức chế miễn dịch cũng thường mất nhiều thời gian hơn để hồi phục và có nguy cơ nhập viện cao hơn hẳn khi mắc cúm.

Biện pháp chăm sóc hỗ trợ giúp cơ thể mau chóng bình phục

Hiện nay, việc chăm sóc tại nhà khi mắc cảm cúm chủ yếu tập trung vào việc nâng cao thể trạng và hỗ trợ hệ miễn dịch tự nhiên đẩy lùi virus. Nghỉ ngơi tuyệt đối tại giường trong những ngày đầu là yếu tố then chốt giúp cơ thể tiết kiệm năng lượng để chống lại tác nhân gây bệnh. Người bệnh cần giữ phòng ốc thông thoáng, sạch sẽ và hạn chế tiếp xúc gần với các thành viên khác trong gia đình.

Bổ sung đủ nước là yêu cầu bắt buộc nhằm tránh mất nước do sốt cao và hỗ trợ làm loãng dịch nhầy đường thở. Nước lọc ấm, dung dịch bù điện giải pha đúng tỷ lệ, nước canh rau củ hoặc nước trái cây tươi giàu vitamin là những lựa chọn phù hợp. Chế độ ăn uống nên ưu tiên các món mềm, lỏng, ấm nóng và dễ tiêu hóa như cháo thịt nạc, súp hoặc yến mạch. Súc họng bằng nước muối sinh lý hàng ngày cũng giúp làm dịu cảm giác đau rát cổ họng hiệu quả.

Lưu ý an toàn

Người bệnh tuyệt đối không được tự ý mua thuốc kháng sinh để điều trị cảm cúm vì kháng sinh hoàn toàn không có tác dụng tiêu diệt virus cúm mà còn làm gia tăng nguy cơ kháng thuốc nguy hiểm. Tuyệt đối không cho trẻ em và thanh thiếu niên sử dụng aspirin khi đang sốt do cảm cúm vì nguy cơ mắc hội chứng Reye gây tổn thương não và gan nghiêm trọng. Khi xuất hiện các dấu hiệu báo động như sốt cao co giật, khó thở, thở rít, đau tức ngực dữ dội hoặc mê sảng, người bệnh cần được đưa ngay đến cơ sở y tế để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và xử trí cấp cứu kịp thời.

Tóm tắt

Bệnh cảm cúm thông thường sẽ tự thoái lui trong vòng một đến hai tuần nếu được chăm sóc và nghỉ ngơi hợp lý. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài dai dẳng hoặc có biểu hiện tái sốt kèm khó thở, người bệnh cần nhanh chóng đi khám tại cơ sở y tế uy tín. Việc chủ động theo dõi sức khỏe và tuân thủ tư vấn của nhân viên y tế là giải pháp an toàn nhất để bảo vệ đường hô hấp khỏi các biến chứng nguy hiểm.