Xuất huyết dạ dày nằm viện bao lâu và cách chăm sóc phục hồi

Xuất huyết dạ dày nằm viện bao lâu?

Xuất huyết dạ dày hay chảy máu dạ dày là hiện tượng niêm mạc dạ dày bị tổn thương nghiêm trọng khiến máu thoát ra khỏi lòng mạch và chảy vào ống tiêu hóa. Tình trạng này bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân bệnh lý khác nhau, phổ biến nhất là biến chứng của ổ viêm loét dạ dày tá tràng sâu, viêm dạ dày trợt xuất huyết do lạm dụng thuốc kháng viêm giảm đau, hoặc rách niêm mạc vùng tâm vị sau những cơn nôn ói dữ dội. Khi xảy ra chảy máu, người bệnh có thể nôn ra máu tươi, dịch nôn màu bã cà phê hoặc đi ngoài phân đen sệt có mùi tanh nồng đặc trưng.

Do nguy cơ mất máu cấp dẫn tới tụt huyết áp và đe dọa trực tiếp đến tính mạng, người bệnh bắt buộc phải nhập viện theo dõi tại chuyên khoa tiêu hóa. Quá trình nằm viện đóng vai trò sống còn nhằm hồi sức thể tích tuần hoàn, thực hiện nội soi can thiệp cầm máu và dùng thuốc kiểm soát acid dạ dày. Thời gian điều trị nội trú được tính toán kỹ lưỡng dựa trên tiến triển hồi phục vết thương nhằm hạn chế tối đa nguy cơ tái phát xuất huyết sau khi xuất viện.

Thời gian nằm viện trung bình của người bệnh xuất huyết dạ dày

Đối với các trường hợp xuất huyết tiêu hóa trên mức độ nhẹ, ổ loét đã được cầm máu ổn định qua nội soi can thiệp và chỉ số huyết học không suy giảm nhiều, thời gian nằm viện theo dõi thường dao động trong khoảng 2 đến 4 ngày. Trong giai đoạn này, nhân viên y tế sẽ theo dõi liên tục huyết áp, mạch, tình trạng dịch dạ dày và tính chất phân để bảo đảm máu không còn rỉ rả.

Với những ca bệnh xuất huyết mức độ trung bình đến nặng, mất máu nhiều đòi hỏi truyền máu hoặc có nguy cơ tái chảy máu cao theo thang điểm đánh giá nội soi, người bệnh có thể phải nằm viện điều trị từ 5 đến 7 ngày hoặc kéo dài hơn. Trường hợp người cao tuổi có kèm bệnh lý nền phức tạp như xơ gan, suy tim, bệnh thận mạn tính hoặc rối loạn đông máu, thời gian nội trú sẽ kéo dài thêm nhằm ổn định toàn diện các chỉ số sinh hóa và kiểm soát biến chứng. Bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa chỉ cho xuất viện khi ổ loét đã bắt đầu lên mô hạt, các triệu chứng lâm sàng hoàn toàn ổn định và người bệnh dung nạp tốt với thức ăn qua đường miệng.

Các yếu tố quyết định thời gian điều trị nội trú

Thời gian điều trị nội trú của từng bệnh nhân dài hay ngắn chịu tác động từ nhiều yếu tố y khoa cụ thể. Yếu tố hàng đầu là nguyên nhân gây chảy máu, bao gồm viêm loét dạ dày tá tràng sâu, rách niêm mạc tâm vị Mallory-Weiss hay giãn vỡ tĩnh mạch thực quản dạ dày trong bệnh cảnh tăng áp lực tĩnh mạch cửa. Những tổn thương tĩnh mạch hoặc ổ loét có mạch máu lộ thường đòi hỏi thời gian theo dõi sát sao hơn nhiều so với trợt niêm mạc nông.

Bên cạnh đó, mức độ đáp ứng với thuốc ức chế bơm proton liều cao đường tĩnh mạch và kỹ thuật cầm máu nội soi như kẹp clip, tiêm xơ hoặc đốt nhiệt đóng vai trò then chốt trong việc rút ngắn thời gian nằm viện. Tuổi tác và các bệnh mạn tính đi kèm cũng là trở ngại lớn cho quá trình hồi phục. Những bệnh nhân đang phải dùng thuốc chống đông máu hoặc thuốc kháng tiểu cầu vì bệnh tim mạch thường cần thêm thời gian để điều chỉnh phác đồ điều trị an toàn, tránh để xuất huyết bùng phát trở lại.

Chế độ dinh dưỡng từng giai đoạn giúp niêm mạc phục hồi

Chế độ ăn uống giữ vai trò quyết định đến tiến độ làm lành niêm mạc dạ dày bị tổn thương. Trong 24 đến 48 giờ đầu sau can thiệp cầm máu, người bệnh thường phải nhịn ăn hoàn toàn theo y lệnh của bác sĩ để dạ dày được nghỉ ngơi, dinh dưỡng và dịch truyền sẽ được cung cấp qua đường tĩnh mạch. Khi bác sĩ xác nhận ổ tổn thương đã khô và không còn nguy cơ trào máu, người bệnh mới bắt đầu tập ăn lại với từng ngụm nước ấm hoặc cháo loãng nấu nhừ để nguội.

Khi hệ tiêu hóa đã dung nạp tốt, thực đơn có thể chuyển dần sang các món mềm, dễ tiêu hóa như súp gà, cháo thịt băm, canh hầm nhừ và cơm nát. Thức ăn cần được nấu chín kỹ, nêm nhạt, chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày để tránh làm căng phồng dạ dày quá mức. Người bệnh cần tuyệt đối kiêng các loại gia vị cay nóng như ớt, tiêu, mù tạt, các loại quả có vị chua đậm như chanh, cam sành, giấm me cùng các món chiên xào nhiều dầu mỡ. Đồ uống có cồn như rượu, bia, cà phê đặc và nước ngọt có gas cũng là những tác nhân kích thích niêm mạc phải loại bỏ hoàn toàn trong suốt quá trình dưỡng bệnh.

Chế độ sinh hoạt và vận động an toàn tại nhà

Sau đợt xuất huyết tiêu hóa cấp, thể trạng người bệnh còn rất yếu do thiếu máu và mệt mỏi kéo dài. Trong những ngày đầu xuất viện, người bệnh cần dành phần lớn thời gian để nghỉ ngơi tĩnh dưỡng tại giường ở nơi yên tĩnh, thoáng gió, tránh làm việc nặng hoặc vận động quá sức. Khi sức khỏe cải thiện, nên duy trì thói quen đi bộ nhẹ nhàng trong nhà để kích thích nhu động ruột hoạt động bình thường trở lại và hạn chế hiện tượng ứ trệ tuần hoàn.

Căng thẳng tâm lý và áp lực công việc có thể làm tăng tiết acid dạ dày, gây cản trở nghiêm trọng đến quá trình liền sẹo của niêm mạc. Do đó, người bệnh cần giữ tinh thần thư giãn, ngủ đủ 7 đến 8 tiếng mỗi ngày và tránh thức khuya. Việc sử dụng thuốc phải tuân thủ tuyệt đối theo đơn của bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa, uống đúng giờ và đủ liệu trình. Người bệnh không được tự ý mua các loại thuốc giảm đau hạ sốt nhóm kháng viêm không steroid hoặc tự ngừng thuốc điều trị viêm loét khi thấy các triệu chứng đau rát dạ dày vừa mới tạm lắng.

Lưu ý an toàn

Xuất huyết dạ dày là tổn thương cấp tính có thể tái phát bất cứ lúc nào nếu ổ loét chưa bình phục hoàn toàn. Người nhà tuyệt đối không cho người bệnh dùng các bài thuốc dân gian, nước đậu đen hay nước gừng khi chưa có chỉ định của bác sĩ. Trong suốt quá trình dưỡng bệnh, cần quan sát kỹ màu sắc phân và các dấu hiệu toàn thân. Nếu xuất hiện lại tình trạng hoa mắt, tụt huyết áp, nôn ra máu hoặc đại tiện phân đen, phải đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa tiêu hóa để xử trí cấp cứu.

Tóm tắt

Thời gian nằm viện do xuất huyết dạ dày thay đổi tùy thuộc vào mức độ thương tổn và khả năng đáp ứng điều trị của từng người. Việc kết hợp chặt chẽ giữa phác đồ y khoa của bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa với chế độ chăm sóc dinh dưỡng, nghỉ ngơi khoa học đóng vai trò quyết định giúp vết loét mau lành, phòng ngừa tái phát và bảo vệ sức khỏe hệ tiêu hóa lâu dài.