Viêm loét dạ dày gây sốt có nguy hiểm không và khi nào cần đi khám
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Viêm loét dạ dày tá tràng là bệnh lý tiêu hóa phổ biến thường gây đau vùng thượng vị, ợ hơi và khó tiêu, nhưng bản thân căn bệnh này ở thể đơn thuần hiếm khi gây sốt. Khi xuất hiện triệu chứng sốt ở người có tiền sử đau dạ dày, đây là tín hiệu cảnh báo bất thường cần được quan tâm đúng mức.
Biểu hiện viêm loét dạ dày gây sốt có thể phản ánh một tình trạng nhiễm trùng thứ phát hoặc biến chứng ngoại khoa nguy hiểm như thủng dạ dày dẫn đến viêm phúc mạc. Việc nắm rõ nguyên nhân, nhận diện sớm các dấu hiệu nguy kịch và xử trí đúng cách giúp người bệnh chủ động bảo vệ tính mạng và tránh các biến chứng khó lường.
Viêm loét dạ dày gây sốt có nguy hiểm không và khi nào cần đi khám?
Viêm loét dạ dày là tình trạng niêm mạc dạ dày bị tổn thương, trợt loét do sự mất cân bằng giữa yếu tố tấn công như axit dịch vị, pepsin, vi khuẩn Helicobacter pylori và yếu tố bảo vệ của lớp chất nhầy niêm mạc. Ở giai đoạn thông thường, bệnh chỉ biểu hiện qua những rối loạn chức năng tiêu hóa cục bộ và cảm giác đau rát thượng vị.
Sốt là phản ứng toàn thân của hệ thống miễn dịch khi cơ thể nhận diện tác nhân gây viêm nhiễm hoặc độc tố vi khuẩn phóng thích vào tuần hoàn. Vì vậy, sốt không thuộc nhóm triệu chứng cơ bản của viêm loét dạ dày đơn thuần. Sự kết hợp giữa đau dạ dày và sốt là bằng chứng cho thấy tổn thương đã lan rộng ra khỏi lớp niêm mạc, gây viêm mô lân cận, hoặc cơ thể đang đồng thời chịu tác động của một ổ nhiễm trùng cấp tính cần được nhân viên y tế chẩn đoán nguyên nhân cụ thể.
Viêm loét dạ dày thông thường có gây sốt không
Trong diễn tiến tự nhiên của bệnh viêm loét dạ dày tá tràng mạn tính, các biểu hiện phổ biến nhất bao gồm đau tức vùng thượng vị, ợ hơi, ợ chua, buồn nôn, cảm giác cồn cào khi đói hoặc đầy trướng sau ăn. Những tổn thương này giới hạn ở lớp niêm mạc và dưới niêm mạc dạ dày nên về mặt bệnh học đơn thuần sẽ không kích hoạt phản ứng sinh nhiệt gây sốt toàn thân.
Khi người bệnh viêm loét dạ dày xuất hiện sốt, dù là sốt nhẹ kéo dài hay sốt cao đột ngột, cơ thể đang phản ứng với một ổ viêm nhiễm tiến triển hoặc một bệnh lý nhiễm khuẩn toàn thân đi kèm. Do đó, người bệnh không nên coi sốt là biểu hiện quen thuộc của bệnh dạ dày mà cần theo dõi sát sao diễn biến thân nhiệt cùng các triệu chứng tiêu hóa đi kèm để có đánh giá y khoa chuẩn xác.
Những nguyên nhân khiến người viêm loét dạ dày bị sốt
Hiện tượng sốt ở người có bệnh lý dạ dày có thể bắt nguồn từ nhiều cơ chế bệnh sinh khác nhau. Nguy hiểm hàng đầu là biến chứng thủng ổ loét dạ dày tá tràng. Khi ổ loét ăn mòn qua toàn bộ thành dạ dày, thức ăn, dịch tiêu hóa và vi khuẩn sẽ tràn vào khoang phúc mạc, gây viêm phúc mạc cấp tính dẫn đến sốt cao, rét run và nhiễm trùng huyết.
Bên cạnh biến chứng thủng, tình trạng áp xe quanh dạ dày hoặc rò tiêu hóa cũng là nguyên nhân gây phản ứng sốt dai dẳng. Ngoài ra, người bệnh có thể đồng thời mắc phải nhiễm trùng tiêu hóa cấp tính do vi khuẩn đường ruột, viêm túi mật, viêm đường mật hoặc viêm ruột thừa cấp. Một số trường hợp hiếm gặp hơn xuất phát từ phản ứng dị ứng với thuốc điều trị dạ dày hoặc thuốc kháng sinh được sử dụng trong phác đồ tiệt trừ Helicobacter pylori.
Mức độ nguy hiểm của hiện tượng sốt ở người viêm loét dạ dày
Mức độ nguy hiểm khi viêm loét dạ dày kèm sốt phụ thuộc vào nguyên nhân gốc rễ, nhưng đa số các trường hợp đều cảnh báo nguy cơ diễn tiến nặng. Nếu nguyên nhân là thủng ổ loét dạ dày tá tràng dẫn đến viêm phúc mạc toàn thể, người bệnh đối mặt với tình trạng sốc nhiễm trùng, suy đa tạng và tử vong nếu không được phẫu thuật cấp cứu kịp thời trong những giờ đầu.
Ngay cả khi chưa thủng hoàn toàn, sự xuất hiện của phản ứng sốt cùng với tình trạng xuất huyết tiêu hóa, ổ loét hoại tử sâu hoặc hình thành ổ mủ trong ổ bụng cũng đe dọa nghiêm trọng tới sức khỏe. Tình trạng này khiến cơ thể suy kiệt nhanh chóng, rối loạn điện giải và làm trầm trọng thêm các bệnh lý nền mạn tính nếu có. Do đó, hiện tượng sốt trên nền bệnh viêm loét dạ dày luôn được xếp vào nhóm dấu hiệu cảnh báo nguy cơ cao.
Những biểu hiện cảnh báo nguy hiểm cần đưa đi cấp cứu ngay
Người bệnh và người nhà cần đặc biệt cảnh giác với các dấu hiệu báo động nguy hiểm để nhanh chóng đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất. Cần gọi cấp cứu ngoại viện ngay khi xuất hiện cơn đau bụng dữ dội như dao đâm khởi phát đột ngột, thành bụng co cứng như gỗ, sờ vào thấy đau chói và người bệnh không dám cử động mạnh.
Các dấu hiệu nghiêm trọng khác bao gồm sốt cao liên tục trên 38,5 độ C kèm theo rét run, nôn ra máu tươi hoặc dịch có cặn bã màu đen như cà phê, đại tiện ra phân đen sệt mùi khẳm. Ngoài ra, biểu hiện hoa mắt, chóng mặt, lơ mơ, tụt huyết áp, vã mồ hôi lạnh và thở nhanh nông cho thấy cơ thể đang bước vào giai đoạn sốc nhiễm khuẩn hoặc mất máu cấp tính, đòi hỏi can thiệp hồi sức y khoa lập tức.
Cách xử trí an toàn và những sai lầm nghiêm trọng cần tránh
Khi phát hiện bị sốt kèm đau bụng thượng vị, nguyên tắc an toàn hàng đầu là người bệnh không được tự ý mua và sử dụng các loại thuốc hạ sốt giảm đau nhóm kháng viêm không steroid như aspirin, ibuprofen, diclofenac hay naproxen. Nhóm thuốc này ức chế tổng hợp prostaglandin bảo vệ niêm mạc, làm vết loét dạ dày tiến triển nhanh chóng, gia tăng nguy cơ chảy máu ồ ạt hoặc thủng dạ dày.
Người bệnh nên nằm nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát, mặc quần áo rộng rãi, có thể lau mát bằng nước ấm ở các vùng nách, bẹn để hỗ trợ hạ nhiệt tạm thời. Nếu người bệnh tỉnh táo và không nôn mửa, có thể nhấp từng ngụm nhỏ nước ấm để bù lượng dịch mất đi do sốt. Điều quan trọng nhất là cần đến ngay phòng khám chuyên khoa tiêu hóa hoặc bệnh viện đa khoa để bác sĩ thực hiện các chẩn đoán cận lâm sàng như xét nghiệm máu, chụp X-quang ổ bụng, siêu âm hoặc nội soi dạ dày.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe, không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định điều trị y khoa trực tiếp từ bác sĩ. Người bệnh tuyệt đối không tự chẩn đoán, không tự mua thuốc kháng sinh, thuốc hạ sốt giảm đau nhóm kháng viêm không steroid khi chưa có chỉ định chuyên môn vì có thể gây thủng dạ dày hoặc xuất huyết tiêu hóa đe dọa tính mạng. Khi có dấu hiệu sốt kèm đau bụng dữ dội, cần đến bệnh viện ngay lập tức.
Tóm tắt
Sốt ở người có tiền sử viêm loét dạ dày tá tràng không bao giờ là dấu hiệu nên xem nhẹ. Việc nhận diện sớm triệu chứng bất thường, không tự ý uống thuốc giảm đau và chủ động thăm khám y tế kịp thời là chìa khóa then chốt giúp ngăn ngừa các biến chứng ngoại khoa đe dọa trực tiếp đến tính mạng.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Bệnh viêm loét dạ dày thông thường có gây sốt không?
Viêm loét dạ dày tá tràng điển hình chỉ gây đau thượng vị và rối loạn tiêu hóa chứ không trực tiếp gây sốt. Sốt chỉ xuất hiện khi có nhiễm trùng phối hợp, áp xe hoặc ổ loét đã biến chứng thủng gây viêm phúc mạc.
Bị sốt kèm đau dạ dày có nên uống thuốc giảm đau hạ sốt ibuprofen không?
Người bệnh tuyệt đối không được tự ý dùng aspirin hoặc thuốc giảm đau kháng viêm không steroid như ibuprofen vì các hoạt chất này ức chế bảo vệ niêm mạc, làm vết loét sâu hơn và dễ dẫn tới xuất huyết tiêu hóa.
Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori trong dạ dày có gây sốt cao không?
Nhiễm khuẩn Helicobacter pylori mạn tính gây tổn thương niêm mạc nhưng hầu như không gây sốt cấp tính. Nếu xuất hiện sốt, nguyên nhân thường do một tình trạng nhiễm trùng cấp khác hoặc biến chứng nặng của ổ loét.
Làm sao nhận biết sốt do thủng dạ dày biến chứng viêm phúc mạc?
Dấu hiệu điển hình của thủng ổ loét dạ dày gồm cơn đau bụng dữ dội khởi phát đột ngột, bụng cứng như gỗ, người bệnh vã mồ hôi, khó thở, có thể sốt rét run và tụt huyết áp. Đây là cấp cứu khẩn cấp.
Bác sĩ sẽ làm những xét nghiệm gì khi người bệnh dạ dày bị sốt?
Bác sĩ thường chỉ định xét nghiệm công thức máu, chụp X-quang bụng không chuẩn bị để tìm khí tự do, siêu âm ổ bụng hoặc nội soi dạ dày khi tình trạng cho phép nhằm xác định chính xác tổn thương.
