Viêm họng chảy máu có nguy hiểm không và khi nào nên đi khám bác sĩ?

Viêm họng chảy máu là gì?

Viêm họng là tình trạng viêm nhiễm xảy ra ở lớp niêm mạc lót trong lòng hầu họng, khu vực đóng vai trò như ngã tư quan trọng giữa đường thở và đường tiêu hóa. Niêm mạc họng vốn rất mỏng manh và được phân bố một mạng lưới mao mạch dày đặc ngay bên dưới bề mặt biểu mô nhằm thực hiện chức năng sưởi ấm, làm ẩm không khí hít vào.

Khi vi khuẩn hoặc virus tấn công, phản ứng viêm sẽ làm các mạch máu nhỏ này giãn nở, ứ máu và trở nên đặc biệt nhạy cảm với các kích thích cơ học. Hiện tượng viêm họng chảy máu xảy ra khi tính toàn vẹn của lớp niêm mạc bị phá vỡ, khiến máu rỉ ra ngoài và hòa lẫn vào các chất tiết đường hô hấp. Tùy thuộc vào vị trí và mức độ tổn thương, máu có thể xuất hiện dưới dạng sợi nhỏ trong đờm hoặc thành từng đợt máu sẫm màu.

Các nguyên nhân thường gặp gây viêm họng chảy máu

Hiện tượng có máu trong dịch họng thường bắt nguồn từ việc lớp niêm mạc vùng hầu họng bị sung huyết, phù nề nghiêm trọng. Khi gặp các đợt ho kéo dài, ho dữ dội hoặc động tác khạc đờm gắng sức, các mao mạch nông li ti dưới niêm mạc rất dễ bị căng giãn quá mức và vỡ ra, làm máu hòa lẫn vào đờm hoặc nước bọt.

Bên cạnh đó, viêm họng hạt mạn tính, tình trạng trào ngược axit từ dạ dày gây bỏng rát niêm mạc thực quản và họng, hay bệnh lý viêm mũi xoang mủ chảy ngược xuống thành sau họng cũng khiến tổ chức mô tại đây suy yếu, dễ trầy xước. Những yếu tố môi trường như thời tiết hanh khô, hít phải khói bụi độc hại, khói thuốc lá hoặc thói quen nuốt thức ăn quá cứng cũng là tác nhân cơ học trực tiếp gây rách vi mạch và chảy máu.

Mức độ nguy hiểm của tình trạng viêm họng có lẫn máu

Phần lớn các trường hợp xuất hiện một lượng máu rất nhỏ, chỉ là vệt hồng hoặc sợi máu mỏng lẫn trong đờm khi ho mạnh, thường là tổn thương lành tính tại chỗ và sẽ thuyên giảm khi ổ viêm đường hô hấp được kiểm soát. Tình trạng này không đe dọa trực tiếp đến tính mạng nếu không đi kèm triệu chứng toàn thân nghiêm trọng.

Tuy nhiên, viêm họng chảy máu có thể trở nên đặc biệt nguy hiểm nếu đây là biểu hiện của các bệnh lý ác tính vùng vòm họng, khối u thanh quản, nhiễm trùng lao phổi hoặc rối loạn đông máu. Nếu lượng máu chảy ra nhiều, máu có màu đỏ tươi trào lên liên tục hoặc đờm sẫm màu vón cục kéo dài, người bệnh tuyệt đối không được xem nhẹ vì nguy cơ tổn thương sâu vào hệ thống mạch máu lớn đường hô hấp trên.

Những dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần đi khám ngay

Người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa Tai Mũi Họng hoặc phòng cấp cứu khi nhận thấy lượng máu trong miệng tăng dần, máu trào ra thành dòng mà không thể tự cầm sau vài phút. Tình trạng khạc ra máu tươi kèm theo khó thở, thở rít, cảm giác nghẹn đặc ở cổ họng cũng là dấu hiệu nguy cấp cần can thiệp y khoa khẩn trương.

Ngoài ra, những dấu hiệu toàn thân đi kèm như sốt cao liên tục không hạ, cơ thể suy kiệt, sút cân nhanh chóng không rõ lý do, khàn tiếng kéo dài trên hai tuần, nuốt đau nhói lan lên tai hoặc xuất hiện các khối hạch cứng nổi rõ ở vùng cổ cũng là những cảnh báo đỏ cho thấy tổn thương không còn dừng lại ở mức viêm nhiễm hầu họng thông thường.

Biện pháp chăm sóc và làm dịu niêm mạc họng tại nhà

Trong quá trình theo dõi, người bệnh cần ưu tiên nghỉ ngơi, giữ ấm vùng cổ ngực và hạn chế nói to, nói nhiều để giảm áp lực lên thanh quản và niêm mạc họng. Việc uống đủ nước ấm từng ngụm nhỏ suốt cả ngày giúp giữ ẩm cho đường thở, làm loãng dịch nhầy và ngăn ngừa tình trạng khô rát niêm mạc.

Chế độ ăn uống nên chuyển sang các món mềm, lỏng, dễ nuốt như súp, cháo, canh dinh dưỡng ở nhiệt độ vừa phải. Tránh hoàn toàn các loại đồ ăn thô cứng, nhiều dầu mỡ, đồ quá cay, quá nóng, đồ uống có cồn hoặc nước đá lạnh vì chúng có thể kích ứng trực tiếp lên vết loét. Đồng thời, giữ vệ sinh khoang miệng bằng việc súc họng nhẹ nhàng với dung dịch nước muối sinh lý đẳng trương để hỗ trợ phục hồi mô hạt tự nhiên.

Lưu ý an toàn

Các thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức sức khỏe tổng quan và không thể thay thế cho chẩn đoán chuyên sâu từ bác sĩ. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc cầm máu, thuốc kháng sinh hoặc áp dụng các bài thuốc truyền miệng chưa được kiểm chứng để đắp hay ngậm vào cổ họng. Khi xuất hiện tình trạng chảy máu bất thường ở đường thở, việc thăm khám nội soi tại cơ sở y tế là biện pháp an toàn và cần thiết nhất.

Tóm tắt

Viêm họng chảy máu phần lớn bắt nguồn từ những tổn thương nhẹ của mao mạch niêm mạc nhưng cũng có thể là dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý hô hấp nghiêm trọng. Việc nhận biết sớm các biểu hiện bất thường, chăm sóc họng đúng cách và chủ động thăm khám chuyên khoa Tai Mũi Họng sẽ giúp phát hiện chính xác nguyên nhân, bảo vệ đường hô hấp và tránh những biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe.