Viêm đại tràng mạn tính uống thuốc gì để cải thiện triệu chứng?

Viêm đại tràng mạn tính uống thuốc gì là gì?

Viêm đại tràng mạn tính là tình trạng viêm nhiễm khu trú hoặc lan toả tại lớp niêm mạc đại tràng kéo dài dai dẳng, thường có các đợt bùng phát xen kẽ với những giai đoạn thuyên giảm tạm thời. Bản chất của bệnh lý này rất phức tạp, có thể xuất phát từ nhiều căn nguyên khác nhau như nhiễm khuẩn đường ruột kéo dài, nhiễm ký sinh trùng amip, bệnh viêm ruột tự miễn như viêm loét đại tràng chảy máu, hoặc do tình trạng rối loạn hệ vi sinh vật và giảm tưới máu nuôi dưỡng thành ruột.

Chính vì niêm mạc ruột đã trải qua quá trình tổn thương, xơ hoá hoặc hình thành các vết trợt loét mạn tính, việc dùng thuốc không thể mang lại kết quả tức thì trong một sớm một chiều. Quá trình điều trị đòi hỏi sự kiên nhẫn, kết hợp giữa thuốc đặc trị nguyên nhân, thuốc giảm triệu chứng co thắt và chế độ chăm sóc dinh dưỡng đúng mực để niêm mạc có đủ thời gian tái tạo, lành thương.

Các nhóm thuốc giảm viêm và kiểm soát nguyên nhân gây bệnh

Trong điều trị viêm đại tràng mạn tính, các nhóm thuốc chống viêm đóng vai trò nền tảng đối với các bệnh lý viêm ruột mạn tính. Nhóm dẫn xuất aminosalicylate thường được bác sĩ chỉ định nhằm giảm thiểu phản ứng viêm tại chỗ trên bề mặt niêm mạc ruột. Những hoạt chất này giúp kiểm soát các đợt bùng phát cấp tính và duy trì giai đoạn lui bệnh lâu dài.

Đối với những đợt viêm tiến triển nặng hơn, bác sĩ có thể cân nhắc sử dụng thêm các thuốc kháng viêm mạnh hơn thuộc nhóm corticosteroid trong thời gian ngắn để kiểm soát nhanh triệu chứng, sau đó giảm liều dần theo phác đồ chặt chẽ. Bên cạnh đó, nếu tình trạng viêm liên quan đến nhiễm khuẩn đường ruột, các thuốc kháng sinh đặc hiệu sẽ được chỉ định đúng liều lượng. Người bệnh tuyệt đối không tự ý tìm mua hay thay đổi liều các thuốc này vì việc sử dụng sai cách có thể dẫn đến hiện tượng kháng thuốc, suy giảm miễn dịch hoặc gây tổn thương thêm cho niêm mạc đường tiêu hoá.

Các thuốc hỗ trợ cải thiện triệu chứng đau bụng và rối loạn tiêu hoá

Bên cạnh việc kiểm soát phản ứng viêm ở niêm mạc, bác sĩ thường kê thêm các nhóm thuốc điều trị triệu chứng để giúp người bệnh dễ chịu hơn trong sinh hoạt hằng ngày. Thuốc chống co thắt cơ trơn là một trong những loại thường gặp nhất, có tác dụng làm giảm các cơn đau quặn bụng từng cơn do nhu động đại tràng co bóp quá mức.

Nếu người bệnh thường xuyên bị tiêu chảy hoặc đi ngoài nhiều lần trong ngày, bác sĩ có thể chỉ định thuốc bao phủ niêm mạc hoặc thuốc hấp phụ để bảo vệ bề mặt ruột và làm đặc phân. Ngược lại, với những trường hợp viêm đại tràng thể táo bón, các thuốc nhuận tràng thẩm thấu nhẹ nhàng sẽ được lựa chọn nhằm hỗ trợ quá trình tống xuất phân ra ngoài dễ dàng hơn. Ngoài ra, các chế phẩm bổ sung men vi sinh và men tiêu hoá cũng thường được kết hợp để lập lại cân bằng hệ vi sinh đường ruột, tăng cường tiêu hoá thức ăn và hạn chế tình trạng đầy trướng bụng, khó tiêu sau mỗi bữa ăn.

Những sai lầm thường gặp khi dùng thuốc trị viêm đại tràng

Nhiều người bệnh vì tâm lý nôn nóng muốn khỏi bệnh nhanh đã mắc phải những sai lầm khiến bệnh tình diễn tiến phức tạp hơn. Sai lầm phổ biến nhất là tự ý mua thuốc kháng sinh hoặc thuốc cầm tiêu chảy liều cao khi thấy bụng đau hay đi ngoài phân lỏng. Việc lạm dụng kháng sinh không theo chỉ dẫn dễ gây tiêu diệt vi khuẩn có lợi, dẫn đến loạn khuẩn ruột và làm tăng nguy cơ viêm đại tràng giả mạc.

Một sai lầm nguy hại khác là dừng thuốc ngay khi vừa thấy triệu chứng thuyên giảm. Viêm đại tràng mạn tính cần thời gian điều trị đủ dài để niêm mạc tổn thương hồi phục hoàn toàn; việc ngưng thuốc giữa chừng rất dễ khiến bệnh tái phát với mức độ nặng hơn. Ngoài ra, việc nghe theo những bài thuốc truyền miệng không rõ nguồn gốc hoặc tự phối hợp nhiều loại thuốc cùng lúc có thể gây gánh nặng lên gan, thận và làm mất đi thời điểm vàng để điều trị hiệu quả dưới sự hướng dẫn y khoa.

Chế độ ăn uống và sinh hoạt giúp nâng cao hiệu quả điều trị

Thuốc chỉ phát huy tác dụng tối đa khi người bệnh kết hợp nhịp nhàng với chế độ dinh dưỡng và lối sống lành mạnh. Niêm mạc đại tràng đang bị tổn thương rất nhạy cảm với các yếu tố kích thích từ thức ăn. Vì vậy, người bệnh cần ưu tiên các món ăn mềm, dễ tiêu, được chế biến bằng cách hấp hoặc luộc chín kỹ, đồng thời chia nhỏ khẩu phần ăn thành nhiều bữa trong ngày để giảm tải áp lực cho ống tiêu hoá.

Cần hạn chế tối đa việc sử dụng rượu bia, thuốc lá, cà phê, đồ uống có ga và các loại gia vị cay nóng. Đối với những thực phẩm dễ gây sình hơi như đồ ngọt nhân tạo, sữa chứa nhiều lactose hoặc thực phẩm ôi thiu, người bệnh nên đặc biệt cẩn trọng. Bên cạnh đó, yếu tố tâm lý có mối liên hệ mật thiết với hoạt động của đường ruột thông qua trục não ruột. Căng thẳng kéo dài có thể kích hoạt các cơn co thắt đại tràng dữ dội. Do đó, duy trì giấc ngủ đủ giấc, tập luyện thể dục nhẹ nhàng và giữ tinh thần thoải mái là điều kiện tiên quyết để ổn định bệnh lâu dài.

Lưu ý an toàn

Mọi thông tin về các nhóm thuốc điều trị viêm đại tràng chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y khoa phổ thông, không thay thế cho chẩn đoán và đơn thuốc của bác sĩ điều trị. Người bệnh tuyệt đối không được tự ý mua thuốc uống, không tự thay đổi liều lượng hay áp dụng các phương pháp dân gian chưa qua kiểm chứng. Khi có các dấu hiệu bất thường như đi ngoài ra máu tươi, sốt cao, nôn mửa hoặc đau bụng dữ dội, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa tiêu hoá để được thăm khám và xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Viêm đại tràng mạn tính là bệnh lý đường tiêu hoá kéo dài, đòi hỏi người bệnh phải kiên trì tuân thủ hướng dẫn điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Không có loại thuốc thần kỳ nào giúp bệnh khỏi ngay lập tức. Việc dùng đúng thuốc, kết hợp chế độ ăn uống khoa học và tái khám định kỳ là cách tốt nhất để kiểm soát triệu chứng và bảo vệ niêm mạc ruột lâu dài.