Vắc xin tay chân miệng đã có ở Việt Nam chưa và những thông tin cần biết
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Hiện nay vắc xin phòng bệnh tay chân miệng đã chính thức có mặt và được cấp phép lưu hành tại Việt Nam. Sự ra đời của vắc xin chủng Enterovirus 71 đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ trẻ nhỏ khỏi một trong những nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tay chân miệng nặng.

Vắc xin này được chỉ định dành riêng cho trẻ nhỏ trong độ tuổi từ 2 tháng tuổi đến 6 tuổi. Việc đưa vắc xin vào sử dụng giúp phụ huynh có thêm giải pháp chủ động để giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh và các biến chứng nguy hiểm cho con em mình.
Vắc xin tay chân miệng là gì?
Bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút gây ra, thường gặp ở trẻ em dưới 5 tuổi. Trong số các tác nhân gây bệnh, Enterovirus 71 là chủng vi rút có động lực mạnh nhất, dễ gây ra các biến chứng nghiêm trọng trên hệ thần kinh, tim mạch và hô hấp như viêm não, viêm màng não hay phù phổi cấp. Vắc xin tay chân miệng hiện có tại Việt Nam được nghiên cứu để tạo miễn dịch đặc hiệu chống lại chủng Enterovirus 71. Việc hiểu rõ về tính sẵn có, độ tuổi khuyến cáo và hiệu quả của vắc xin sẽ giúp các gia đình lập kế hoạch tiêm chủng an toàn, kịp thời cho trẻ.
Tình trạng lưu hành và tính sẵn có của vắc xin tại Việt Nam
Vắc xin phòng bệnh tay chân miệng chủng Enterovirus 71 đã được Bộ Y tế cấp phép lưu hành tại Việt Nam và đưa vào triển khai tiêm chủng dịch vụ tại nhiều trung tâm tiêm chủng trên toàn quốc. Sự xuất hiện của vắc xin này đáp ứng sự mong đợi của nhiều phụ huynh cũng như các chuyên gia y tế trong công tác kiểm soát dịch bệnh. Vắc xin được sản xuất theo công nghệ tiên tiến, trải qua các giai đoạn thử nghiệm lâm sàng nghiêm ngặt để đảm bảo tính an toàn và khả năng kích thích cơ thể tạo kháng thể bảo vệ. Nhờ đó, trẻ em tại Việt Nam hiện nay đã có thể tiếp cận giải pháp phòng bệnh chủ động này.
Đối tượng chỉ định và phác đồ tiêm chủng khuyến cáo
Vắc xin tay chân miệng chủng Enterovirus 71 được khuyến cáo tiêm cho trẻ từ 2 tháng đến dưới 6 tuổi. Đây là giai đoạn hệ miễn dịch của trẻ chưa hoàn thiện và có nguy cơ mắc bệnh cũng như gặp biến chứng cao nhất. Phác đồ tiêm chủng chuẩn gồm 2 mũi tiêm. Mũi thứ hai được thực hiện cách mũi thứ nhất tối thiểu 1 tháng. Cha mẹ nên đưa trẻ đi tiêm đúng lịch theo tư vấn của bác sĩ tiêm chủng để đảm bảo cơ thể tạo đủ lượng kháng thể cần thiết. Việc hoàn thành đủ phác đồ giúp tối ưu hóa hiệu quả bảo vệ trẻ trước chủng vi rút nguy hiểm này.
Hiệu quả bảo vệ và các giới hạn của vắc xin tay chân miệng
Vắc xin Enterovirus 71 chứng minh hiệu quả cao trong việc ngăn ngừa bệnh tay chân miệng do chủng vi rút EV71 gây ra, đặc biệt là giảm đáng kể tỷ lệ biến chứng nặng và nguy cơ nhập viện ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, bệnh tay chân miệng còn có thể do các chủng vi rút khác gây ra như Coxsackievirus A16, A6 hoặc A10. Vắc xin chủng EV71 không tạo miễn dịch chéo hoàn toàn đối với các chủng này. Vì vậy, trẻ đã tiêm vắc xin vẫn có thể mắc tay chân miệng thể nhẹ do chủng vi rút khác, nhưng nguy cơ biến chứng nguy hiểm đã được giảm thiểu rõ rệt.
Kết hợp các biện pháp phòng ngừa và chăm sóc toàn diện cho trẻ
Dù vắc xin mang lại sự bảo vệ quan trọng, việc kết hợp với các biện pháp vệ sinh phòng bệnh hàng ngày vẫn là yếu tố không thể thiếu. Phụ huynh và người chăm sóc trẻ cần duy trì thói quen rửa tay thường xuyên bằng xà phòng cho cả người lớn và trẻ nhỏ, đặc biệt là trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh. Thường xuyên lau dọn, khử khuẩn bề mặt đồ chơi, dụng cụ học tập và khu vực sinh hoạt của trẻ. Khi trẻ có biểu hiện sốt, nổi mụn nước ở tay, chân hoặc miệng, cần cách ly trẻ tại nhà và đưa đến cơ sở y tế để được khám và theo dõi kịp thời.
Lưu ý an toàn
Trước khi tiêm vắc xin tay chân miệng, trẻ cần được bác sĩ khám lọc kỹ lưỡng để đánh giá tình trạng sức khỏe hiện tại. Không tiêm cho trẻ đang sốt cao hoặc mắc các bệnh cấp tính. Sau khi tiêm, phụ huynh cần cho trẻ ở lại theo dõi tại trung tâm tiêm chủng ít nhất 30 phút và tiếp tục theo dõi các dấu hiệu tại nhà trong vòng 24 đến 48 giờ. Các phản ứng thông thường như sưng đau tại chỗ tiêm, sốt nhẹ thường tự hết sau vài ngày. Nếu trẻ xuất hiện các dấu hiệu bất thường như sốt cao không hạ, quấy khóc kéo dài, lơ mơ hoặc co giật, cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế gần nhất.
Tóm tắt
Vắc xin tay chân miệng đã chính thức có mặt tại Việt Nam, mang đến giải pháp phòng ngừa hiệu quả chủng vi rút Enterovirus 71 nguy hiểm cho trẻ dưới 6 tuổi. Việc chủ động tiêm chủng kết hợp duy trì thói quen vệ sinh sạch sẽ sẽ giúp bảo vệ tối ưu sức khỏe của trẻ nhỏ.
Nguồn tham khảo
- Journal of Clinical Microbiology: Direct Detection of Enterovirus 71 (EV71) in Clinical Specimens from a Hand, Foot, and Mouth Disease Outbreak in Singapore by Reverse Transcription-PCR with Universal Enterovirus and EV71-Specific Primers
- Foreign Language Science and Technology Journal Database Medicine and Health: Analysis of Epidemiological Characteristics of Hand, Foot and Mouth Disease before and after Marketing of EV71 Vaccine
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Vắc xin tay chân miệng tiêm cho trẻ mấy tuổi?
Vắc xin phòng bệnh tay chân miệng chủng Enterovirus 71 được chỉ định tiêm cho trẻ nhỏ từ 2 tháng tuổi đến dưới 6 tuổi. Cha mẹ nên chủ động đưa trẻ đi tiêm sớm trong độ tuổi khuyến cáo để đạt hiệu quả bảo vệ tốt nhất.
Lịch tiêm vắc xin tay chân miệng gồm mấy mũi?
Phác đồ tiêm vắc xin tay chân miệng chủng Enterovirus 71 bao gồm 2 mũi tiêm. Mũi tiêm thứ 2 được thực hiện cách mũi tiêm thứ nhất khoảng thời gian tối thiểu là 1 tháng theo tư vấn của bác sĩ tiêm chủng.
Đã tiêm vắc xin rồi trẻ có bị tay chân miệng nữa không?
Trẻ đã tiêm vắc xin vẫn có thể mắc bệnh tay chân miệng nếu nhiễm các chủng vi rút khác như Coxsackievirus. Tuy nhiên, vắc xin giúp bảo vệ trẻ khỏi chủng EV71 nguy hiểm nhất, giảm tối đa nguy cơ biến chứng nặng.
Tiêm vắc xin tay chân miệng có gặp tác dụng phụ không?
Sau khi tiêm vắc xin, trẻ có thể gặp các phản ứng nhẹ như sốt nhẹ, đau hoặc sưng đỏ tại vị trí tiêm. Các triệu chứng này thường tự giảm và hết sau vài ngày. Trẻ sẽ được theo dõi kỹ tại điểm tiêm chủng.
Nên làm gì khi trẻ có biểu hiện nghi ngờ mắc bệnh tay chân miệng?
Khi trẻ có dấu hiệu sốt, nổi mụn nước ở lòng bàn tay, bàn chân hoặc niêm mạc miệng, cha mẹ nên cho trẻ nghỉ học, theo dõi sát tại nhà và đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và tư vấn.
