U xơ tử cung có nguy hiểm không và khi nào cần phẫu thuật

U xơ tử cung có nguy hiểm không?

U xơ tử cung (còn gọi là nhân xơ tử cung) hình thành do sự phát triển bất thường của các tế bào cơ trơn tử cung. Khối u này có thể xuất hiện dưới dạng một hoặc nhiều khối với kích thước thay đổi từ rất nhỏ đến hàng chục centimet. Tuy đa phần u xơ có bản chất lành tính và hiếm khi tiến triển thành ung thư tử cung, nhưng chúng vẫn có khả năng gây ra nhiều phiền toái y khoa nếu phát triển quá lớn hoặc nằm ở vị trí nhạy cảm.

Tùy theo vị trí phát triển, u xơ tử cung được chia thành các nhóm chính như u xơ dưới niêm mạc, u xơ trong cơ tử cung và u xơ dưới phúc mạc. Việc nhận biết bản chất của khối u giúp bác sĩ chuyên khoa phụ khoa đánh giá chính xác mức độ ảnh hưởng đến dòng kinh nguyệt, khả năng thụ thai cũng như nguy cơ chèn ép các cơ quan lân cận trong tiểu khung.

Mức độ nguy hiểm và các biến chứng có thể gặp của u xơ tử cung

Nhiều chị em lo lắng u xơ tử cung có thể dẫn đến nguy hiểm tính mạng, tuy nhiên đây chủ yếu là u lành tính. Dù vậy, khi khối u gia tăng kích thước hoặc nằm ở vị trí bất lợi, người bệnh có thể đối mặt với một số biến chứng đáng chú ý. Biến chứng thường gặp nhất là rong kinh, kinh nguyệt kéo dài hoặc cường kinh dẫn đến tình trạng thiếu máu mãn tính, làm cơ thể mệt mỏi, xanh xao và suy giảm thể lực.

Bên cạnh đó, u xơ kích thước lớn có thể chèn ép bàng quang gây đi tiểu nhiều lần, tiểu khó hoặc chèn ép trực tràng gây táo bón kéo dài. Trong một số trường hợp u xơ có cuống, khối u có thể bị xoắn gây đau bụng cấp tính dữ dội, đòi hỏi phải can thiệp y tế khẩn cấp. Đối với phụ nữ mang thai, u xơ tử cung có thể làm tăng nguy cơ sảy thai, sinh non, ngôi thai bất thường hoặc gây khó khăn trong quá trình chuyển dạ.

Các trường hợp u xơ tử cung chỉ cần theo dõi và điều trị nội khoa

Không phải tất cả bệnh nhân u xơ tử cung đều cần can thiệp phẫu thuật ngay sau khi phát hiện. Đối với những khối u kích thước nhỏ, phát triển chậm và không gây ra triệu chứng như đau bụng hay rối loạn kinh nguyệt, bác sĩ thường chỉ định theo dõi định kỳ bằng siêu âm phụ khoa mỗi 3 đến 6 tháng. Việc này giúp đánh giá tốc độ phát triển của khối u mà không cần can thiệp xâm lấn không cần thiết.

Trong trường hợp u xơ gây triệu chứng nhẹ như đau mỏi vùng chậu hoặc rong kinh nhẹ, bác sĩ chuyên khoa có thể cân nhắc kê đơn các thuốc điều trị nội khoa. Thuốc điều trị có tác dụng kiểm soát tình trạng chảy máu, giảm đau hoặc tạm thời làm giảm kích thước khối u. Điều trị nội khoa thường được áp dụng cho người bệnh chuẩn bị phẫu thuật hoặc phụ nữ cận kề tuổi tiền mãn kinh, khi nồng độ estrogen giảm tự nhiên sẽ làm khối u teo nhỏ dần.

Chỉ định phẫu thuật bóc u xơ hoặc cắt tử cung khi nào

Phẫu thuật u xơ tử cung được xem xét khi việc điều trị nội khoa không mang lại hiệu quả hoặc khối u gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Các chỉ định phẫu thuật phổ biến bao gồm u xơ có kích thước lớn tương đương tử cung mang thai trên 12 tuần, u xơ gây rong kinh nặng dẫn đến thiếu máu trầm trọng không đáp ứng với thuốc, hoặc u xơ chèn ép mạnh lên bàng quang và niệu quản gây ứ nước tại thận.

Ngoài ra, phẫu thuật cũng được chỉ định khi khối u có nghi ngờ biến chứng hóa xơ, hoại tử, xoắn cuống u xơ, hoặc khi u xơ tử cung là nguyên nhân chính gây vô sinh, hiếm muộn và sảy thai liên tiếp. Tùy thuộc vào độ tuổi, số lượng khối u và nguyện vọng sinh con của bệnh nhân, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp bóc tách u xơ giữ lại tử cung hoặc phẫu thuật cắt tử cung toàn phần hay bán phần.

Lựa chọn phương pháp mổ nội soi hay mổ mở trong điều trị u xơ

Hiện nay, can thiệp ngoại khoa u xơ tử cung gồm hai phương pháp chính là mổ nội soi và mổ mở qua đường bụng. Phẫu thuật nội soi phụ khoa thường được ưu tiên áp dụng cho các khối u xơ có kích thước vừa phải, vị trí thuận lợi và số lượng ít. Phương pháp này có ưu điểm ít xâm lấn, để lại sẹo nhỏ, giảm bớt cảm giác đau sau mổ và giúp người bệnh phục hồi nhanh chóng hơn.

Ngược lại, phẫu thuật mổ mở thường được chỉ định trong các trường hợp khối u xơ quá lớn, nằm ở vị trí phức tạp, có nhiều khối u cùng lúc hoặc nghi ngờ u tiến triển ác tính. Việc lựa chọn phương pháp mổ cụ thể cần dựa trên kết quả thăm khám lâm sàng, hình ảnh siêu âm hoặc cộng hưởng từ MRI và đánh giá toàn diện từ bác sĩ phẫu thuật nhằm bảo đảm an toàn tối đa cho bệnh nhân.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y học tổng quan, không thay thế cho lời khuyên, chẩn đoán hay phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa phụ khoa. Phụ nữ khi phát hiện u xơ tử cung không nên tự ý mua các loại thuốc, thực phẩm chức năng hoặc áp dụng bài thuốc dân gian chưa được kiểm chứng. Việc tự điều trị có thể làm chậm trễ thời điểm can thiệp y tế cần thiết hoặc gây ra các tác dụng phụ nguy hại. Mọi quyết định về theo dõi, dùng thuốc hay phẫu thuật cần được thực hiện dựa trên thăm khám trực tiếp và tư vấn chuyên môn từ bác sĩ.

Tóm tắt

U xơ tử cung là bệnh lý lành tính phổ biến nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nếu không được theo dõi đúng cách. Nhận biết sớm các triệu chứng rối loạn kinh nguyệt hoặc đau chậu và thăm khám phụ khoa định kỳ giúp chị em chủ động kiểm soát khối u. Việc lựa chọn theo dõi, điều trị nội khoa hay phẫu thuật cần tuân thủ nghiêm ngặt chỉ định của bác sĩ để đảm bảo sức khỏe sinh sản lâu dài.