Ù tai phải khi mang bầu: Nguyên nhân và cách cải thiện

Ù tai phải khi mang bầu là gì?

Ù tai khi mang thai là tình trạng nhận thức âm thanh ảo ở một hoặc cả hai bên tai, xảy ra phổ biến trong tam cá nguyệt thứ hai và thứ ba. Âm thanh cảm nhận được rất đa dạng, có thể là tiếng vo ve, râm ran, tiếng rít như gió thổi hoặc âm thanh đập theo từng nhịp tim. Hiện tượng này thường xuất hiện rõ rệt nhất vào ban đêm hoặc trong không gian yên tĩnh khi các tạp âm xung quanh lắng xuống.

Về bản chất, đây không phải là một bệnh lý độc lập mà là triệu chứng phản ánh sự biến đổi của cơ thể người mẹ trước các thay đổi mạnh mẽ về nội tiết, huyết học và giải phẫu tai mũi họng trong suốt quá trình mang thai. Việc lắng nghe cơ thể và hiểu rõ nguồn gốc triệu chứng sẽ giúp mẹ bầu giảm bớt hoang mang, đồng thời có hướng chăm sóc sức khỏe khoa học và hợp lý.

Thay đổi huyết động và lưu lượng tuần hoàn trong thai kỳ

Trong giai đoạn mang thai, thể tích tuần hoàn của người mẹ có thể tăng từ 40 đến 50 phần trăm nhằm đảm bảo cung cấp oxy và dưỡng chất nuôi dưỡng thai nhi. Sự gia tăng khối lượng tuần hoàn này thúc đẩy tim phải co bóp mạnh hơn, làm gia tăng tốc độ dòng chảy của máu qua các mạch máu lớn nằm gần vùng xương thái dương và tai giữa.

Khi dòng máu chảy qua động mạch cảnh hoặc tĩnh mạch cảnh ở một bên cổ bị tăng áp lực, thai phụ có thể cảm nhận rõ âm thanh vo ve hoặc tiếng đập rộn ràng ở tai phải. Nếu huyết áp tăng cao bất thường, áp lực lên vi mạch ốc tai cũng tăng theo, khiến tình trạng ù tai trở nên rõ rệt hơn, đòi hỏi mẹ bầu phải theo dõi huyết áp thường xuyên.

Rối loạn chức năng vòi nhĩ do phù nề niêm mạc đường thở

Nồng độ hormone estrogen và progesterone tăng vọt khi mang thai khiến màng nhầy lót trong toàn bộ đường hô hấp trên có xu hướng phù nề và tăng tiết dịch. Hiện tượng này thường gây ra chứng viêm mũi thai kỳ, nghẹt mũi kéo dài và làm bọng niêm mạc vòi nhĩ, là ống nối thông giữa vòm họng và tai giữa.

Khi vòi nhĩ bên phải bị tắc nghẽn hoặc rối loạn chức năng thông khí, áp suất không khí bên trong hòm tai không được cân bằng với môi trường bên ngoài. Tình trạng chênh lệch áp suất này làm màng nhĩ bị co kéo, dẫn đến cảm giác tức nặng tai, giảm thính lực tạm thời và xuất hiện tiếng ù hoặc tiếng lạo xạo khó chịu trong tai phải.

Ảnh hưởng của thiếu máu thiếu sắt và căng thẳng tâm lý

Nhu cầu về khoáng chất sắt tăng cao đột biến trong thai kỳ để tạo hồng cầu cho cả mẹ và bé. Khi cơ thể không được đáp ứng đủ lượng sắt cần thiết, tình trạng thiếu máu sẽ diễn ra, làm suy giảm lượng oxy vận chuyển tới các tế bào lông chuyển nhạy cảm ở tai trong, từ đó kích hoạt triệu chứng ù tai.

Bên cạnh đó, sự xáo trộn tâm lý, lo âu, mất ngủ và căng thẳng kéo dài cũng tác động tiêu cực lên hệ thần kinh thính giác. Khi người mẹ mệt mỏi, ngưỡng chịu đựng âm thanh của não bộ bị hạ thấp, làm cho những âm thanh tự phát bên trong tai phải vốn rất nhỏ trở nên rõ ràng và gây bức bối nhiều hơn.

Biện pháp chăm sóc và xoa dịu tiếng ù tai an toàn tại nhà

Để giảm bớt sự khó chịu do ù tai một bên, thai phụ nên áp dụng các giải pháp thư giãn tự nhiên nhằm làm dịu hệ thần kinh. Sử dụng các thiết bị phát tiếng ồn trắng hoặc âm thanh thiên nhiên êm dịu trong phòng ngủ có thể che lấp tiếng ù, giúp mẹ bầu dễ ngủ hơn mà không gây tác dụng phụ.

Ngoài ra, mẹ bầu cần uống đủ nước ấm mỗi ngày, hạn chế tiêu thụ đồ ăn quá mặn để tránh tình trạng giữ nước làm tăng áp lực dịch ốc tai. Khi nằm nghỉ, thai phụ nên kê cao gối nhẹ nhàng hoặc đổi tư thế nằm nghiêng thoải mái nhằm giảm bớt ứ trệ tuần hoàn vùng đầu cổ, giúp đường thở và tai thông thoáng hơn.

Dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần khám bác sĩ kịp thời

Mặc dù phần lớn các trường hợp ù tai mang tính chất sinh lý lành tính, thai phụ cần cảnh giác và đi khám ngay nếu tiếng ù xuất hiện đột ngột kèm theo suy giảm thính lực nghiêm trọng. Đây có thể là dấu hiệu cảnh báo tổn thương thần kinh thính giác cấp tính cần can thiệp y tế sớm.

Đặc biệt, nếu ù tai phải đi kèm với đau đầu dữ dội, hoa mắt, nhìn mờ, sưng phù chân tay hoặc đo thấy huyết áp vượt ngưỡng bình thường, người mẹ cần đến ngay bệnh viện chuyên khoa sản. Những dấu hiệu này có thể liên quan mật thiết đến biến chứng tiền sản giật, đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của mẹ và thai nhi.

Lưu ý an toàn

Các thông tin chăm sóc sức khỏe trên đây chỉ mang tính chất tham khảo tổng quan, không thay thế cho việc chẩn đoán hay phác đồ điều trị của nhân viên y tế. Phụ nữ mang thai tuyệt đối không tự ý mua thuốc nhỏ tai, thuốc an thần hoặc các loại thảo dược không rõ nguồn gốc. Mọi can thiệp y khoa trong thai kỳ cần được bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng phối hợp chặt chẽ với bác sĩ Sản khoa đánh giá kỹ lưỡng.

Tóm tắt

Ù tai phải khi mang thai phần lớn xuất phát từ những biến đổi sinh lý lành tính của cơ thể mẹ bầu. Tuy nhiên, thai phụ tuyệt đối không nên chủ quan hoặc tự ý dùng thuốc điều trị. Việc duy trì lối sống lành mạnh kết hợp thăm khám định kỳ là chìa khóa bảo vệ sức khỏe cho cả mẹ và thai nhi.