Triệu chứng sốt siêu vi ở người lớn thường gặp và cách chăm sóc
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Sốt siêu vi ở người lớn là tình trạng nhiễm trùng cấp tính do các loại virus gây ra, thường bùng phát vào thời điểm giao mùa khi hệ miễn dịch suy giảm. Bệnh có thể biểu hiện từ nhẹ như sốt nhẹ, mệt mỏi đến sốt cao đột ngột kèm theo đau nhức toàn thân dữ dội.
Nhận biết sớm các triệu chứng sốt siêu vi ở người lớn giúp người bệnh có hướng chăm sóc đúng cách, bù nước kịp thời và phân biệt với các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm khác để tránh biến chứng.
Triệu chứng sốt siêu vi ở người lớn là gì?
Sốt siêu vi, hay còn gọi là sốt virus, là thuật ngữ chung chỉ tình trạng sốt do cơ thể phản ứng lại sự xâm nhập và nhân lên của các chủng virus gây bệnh, chẳng hạn như virus cúm, adenovirus, rhinovirus hoặc enterovirus. Khác với trẻ nhỏ vốn có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, người lớn khi mắc sốt siêu vi thường có phản ứng viêm rõ rệt, dẫn đến cảm giác kiệt sức nhanh chóng dù thể trạng bình thường khá khỏe mạnh.
Đa phần các đợt sốt siêu vi diễn tiến cấp tính và có xu hướng tự giới hạn sau khoảng năm đến mười ngày nếu người bệnh được nghỉ ngơi và chăm sóc hợp lý. Tuy nhiên, do biểu hiện ban đầu của sốt siêu vi rất dễ nhầm lẫn với sốt xuất huyết Dengue, sốt rét hoặc nhiễm khuẩn đường hô hấp, việc theo dõi sát các diễn biến bất thường của cơ thể là điều vô cùng cần thiết.
Sốt cao đột ngột kèm cảm giác ớn lạnh và mệt mỏi
Thân nhiệt tăng nhanh là triệu chứng điển hình nhất khi người lớn bị sốt siêu vi. Người bệnh có thể sốt từ 38 đến 39 độ C, thậm chí lên đến 40 độ C ở những đợt bùng phát mạnh. Cơn sốt thường xuất hiện từng cơn liên tục trong ngày và đi kèm với hiện tượng gai rét, ớn lạnh hoặc run rẩy dữ dội dù nhiệt độ môi trường xung quanh không thấp.
Bên cạnh tình trạng thân nhiệt tăng cao, người bệnh luôn cảm thấy kiệt sức, uể oải, mất hết năng lượng vận động. Tình trạng mệt mỏi này xuất phát từ việc hệ thống miễn dịch phải huy động tối đa các tế bào bạch cầu và chất trung gian hóa học để chống lại virus. Tình trạng suy nhược cơ thể có thể kéo dài thêm vài ngày ngay cả khi cơn sốt đã bắt đầu hạ bớt.
Đau nhức cơ bắp dữ dội và đau đầu kéo dài
Đau nhức cơ xương khớp là một trong những dấu hiệu gây khó chịu nhất ở người trưởng thành mắc sốt siêu vi. Người bệnh thường có cảm giác ê ẩm, nhức buốt khắp các bắp thịt, đặc biệt là vùng lưng, bắp chân, hai vai và các khớp ngón tay ngón chân. Cảm giác đau khiến người bệnh khó vận động và chỉ muốn nằm yên một chỗ.
Đồng thời, cơn đau đầu cũng xuất hiện với mức độ từ âm ỉ đến dữ dội. Cơn nhức đầu thường tập trung nhiều ở vùng trán, hai bên thái dương hoặc phía sau hốc mắt. Khi cử động nhãn cầu hoặc tiếp xúc với ánh sáng mạnh, cảm giác đau nhức hốc mắt có thể tăng lên, khiến người bệnh nhạy cảm với ánh sáng và dễ rơi vào trạng thái bồn chồn, khó ngủ.
Biểu hiện viêm đường hô hấp trên và rối loạn tiêu hóa
Nhiều chủng virus gây sốt siêu vi tấn công trực tiếp vào niêm mạc đường hô hấp trên. Do đó, người bệnh rất dễ gặp phải tình trạng nghẹt mũi, chảy nước mũi trong, hắt hơi liên tục, rát cổ họng hoặc ho khan. Viêm họng có thể khiến việc nuốt nước bọt hay ăn uống trở nên đau rát, khó chịu.
Bên cạnh đường hô hấp, một số người lớn còn gặp các triệu chứng liên quan đến đường tiêu hóa. Sự xâm nhập của virus hoặc phản ứng viêm toàn thân có thể gây ra cảm giác chán ăn, buồn nôn, cồn cào dạ dày, đau bụng âm ỉ hoặc đi ngoài phân lỏng vài lần trong ngày. Tình trạng này nếu kết hợp với sốt cao sẽ làm tăng nhanh nguy cơ mất nước và điện giải của cơ thể.
Hiện tượng phát ban đỏ và nổi hạch ngoại vi
Sau khoảng hai đến ba ngày khởi phát sốt, một số người bệnh có thể xuất hiện các nốt ban đỏ li ti trên bề mặt da. Ban thường bắt đầu nổi ở vùng ngực, lưng, cổ rồi lan dần ra hai cánh tay và đùi. Khác với phát ban do dị ứng hay xuất huyết dưới da, ban do sốt siêu vi thông thường không ngứa nhiều hoặc chỉ ngứa nhẹ, khi dùng ngón tay căng nhẹ da thì vết đỏ sẽ tạm thời mờ đi.
Ngoài ra, hệ thống miễn dịch phản ứng mạnh cũng có thể làm các hạch bạch huyết ở vùng cổ, dưới hàm hoặc sau tai sưng nhẹ. Khi sờ vào, người bệnh có thể cảm nhận thấy các cục hạch nhỏ, hơi cộm và đau tức nhẹ khi ấn. Hiện tượng phát ban và sưng hạch này thường tự lặn dần khi nồng độ virus trong cơ thể được kiểm soát và cơn sốt thoái lui.
Cách chăm sóc và theo dõi người bệnh tại nhà
Chăm sóc sốt siêu vi ở người lớn chủ yếu tập trung vào việc nâng đỡ thể trạng và giảm bớt các triệu chứng khó chịu. Người bệnh cần dành nhiều thời gian để nghỉ ngơi hoàn toàn tại phòng thoáng khí, tránh gió lùa trực tiếp và hạn chế làm việc căng thẳng.
Bù nước và điện giải là yếu tố sống còn trong quá trình hồi phục. Người bệnh nên uống nhiều nước lọc, dung dịch oresol pha đúng tỷ lệ, nước dừa hoặc nước ép trái cây để bù lại lượng dịch thất thoát qua mồ hôi và hơi thở. Về dinh dưỡng, nên ưu tiên các món ăn mềm, lỏng, dễ tiêu như cháo, súp và chia nhỏ thành nhiều bữa trong ngày. Người bệnh có thể lau người bằng nước ấm để hỗ trợ hạ nhiệt và mặc quần áo rộng rãi, thấm hút mồ hôi tốt.
Lưu ý an toàn
Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng thuốc kháng sinh vì kháng sinh hoàn toàn không có tác dụng tiêu diệt virus mà còn có nguy cơ gây loạn khuẩn đường ruột và kháng thuốc. Tránh tự ý truyền dịch tại nhà khi chưa có chỉ định và giám sát của bác sĩ vì tiềm ẩn nguy cơ sốc phản vệ hoặc quá tải tuần hoàn. Nếu xuất hiện các dấu hiệu nghiêm trọng như sốt cao liên tục không hạ, khó thở, co giật, nôn ói liên tục hoặc phát ban xuất huyết dưới da, người bệnh cần đến bệnh viện ngay lập tức.
Tóm tắt
Các triệu chứng sốt siêu vi ở người lớn tuy diễn biến rầm rộ và gây suy nhược cơ thể nhưng phần lớn đều có thể tự thuyên giảm nếu được chăm sóc và bù nước đúng cách. Việc chủ động nhận biết sớm các biểu hiện của bệnh và tuân thủ chế độ nghỉ ngơi khoa học giúp cơ thể nhanh chóng phục hồi thể trạng, đồng thời phòng ngừa hiệu quả các biến chứng bất lợi ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Sốt siêu vi ở người lớn thường kéo dài trong bao lâu?
Thông thường các triệu chứng sốt siêu vi ở người lớn sẽ kéo dài từ 5 đến 7 ngày. Sau khi cơn sốt dứt hẳn người bệnh có thể vẫn còn cảm giác mệt mỏi hoặc ho nhẹ thêm vài ngày trước khi cơ thể phục hồi hoàn toàn.
Người lớn bị sốt siêu vi có cần kiêng tắm gội không?
Người bệnh không nên kiêng tắm hoàn toàn vì dễ gây bít tắc lỗ chân lông. Thay vào đó hãy lau người hoặc tắm nhanh bằng nước ấm trong phòng kín gió, sau đó lau khô người và mặc đồ thoáng mát, tránh tắm nước lạnh.
Sốt siêu vi ở người lớn có lây lan sang người khác không?
Sốt siêu vi rất dễ lây truyền từ người sang người qua giọt bắn đường hô hấp khi ho, hắt hơi hoặc qua tiếp xúc bề mặt nhiễm virus. Người bệnh nên đeo khẩu trang, dùng riêng đồ dùng cá nhân và thường xuyên rửa tay sạch.
Làm thế nào để phân biệt sốt siêu vi và sốt xuất huyết?
Sốt siêu vi thường kèm triệu chứng hô hấp như sổ mũi, ho và ban đỏ biến mất khi căng da. Ngược lại sốt xuất huyết có các chấm xuất huyết dưới da không mờ khi ấn vào, kèm đau hốc mắt dữ dội và cần xét nghiệm máu để chẩn đoán chính xác.
Người bệnh có nên tự ý dùng thuốc hạ sốt tại nhà không?
Khi sốt trên 38,5 độ C gây khó chịu, người bệnh có thể dùng thuốc hạ sốt đơn chất thông thường theo hướng dẫn của dược sĩ hoặc bác sĩ. Cần tuân thủ khoảng cách giữa các lần dùng và tuyệt đối không dùng quá liều quy định.
