Triệu chứng Covid-19 theo các mức độ từ nhẹ đến nặng
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Sự xâm nhập của virus SARS-CoV-2 vào đường hô hấp có thể gây ra nhiều trạng thái lâm sàng khác nhau, từ không có biểu hiện lâm sàng cho đến các tình trạng tổn thương phổi nghiêm trọng. Mỗi giai đoạn và mức độ bệnh đều có những dấu hiệu đặc trưng giúp nhận diện mức độ ảnh hưởng đối với cơ thể.
Việc nắm rõ các triệu chứng Covid-19 theo từng mức độ phát triển không chỉ hỗ trợ người bệnh đánh giá đúng tình trạng hiện tại mà còn phòng tránh nguy cơ bỏ sót các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm. Qua đó, người bệnh có thể đưa ra các phản ứng phù hợp, đảm bảo an toàn cho bản thân và cộng đồng.
Triệu chứng Covid-19 là gì?
Covid-19 là bệnh lý truyền nhiễm đường hô hấp cấp tính do chủng virus SARS-CoV-2 gây ra. Khi xâm nhập vào cơ thể, virus kích hoạt phản ứng miễn dịch với nhiều mức độ khác nhau tùy thuộc vào tuổi tác, tình trạng sức khỏe nền và trạng thái tiêm chủng của từng cá nhân. Một số người nhiễm không xuất hiện bất kỳ biểu hiện bất thường nào nhưng vẫn có khả năng lây truyền bệnh cho người khác. Ở những trường hợp có biểu hiện, triệu chứng có thể chỉ dừng lại ở đường hô hấp trên giống như cảm cúm thông thường, hoặc tiến triển sâu xuống đường hô hấp dưới gây viêm phổi, suy hô hấp và tổn thương đa cơ quan. Việc nhận biết sớm sự chuyển đổi giữa các mức độ lâm sàng đóng vai trò then chốt trong công tác theo dõi, phân loại và can thiệp y tế đúng lúc, hạn chế tối đa các biến chứng nguy hiểm.
Biểu hiện ở thể nhẹ và không triệu chứng
Ở nhóm không triệu chứng, người nhiễm virus SARS-CoV-2 vẫn cảm thấy hoàn toàn khỏe mạnh và không nhận thấy sự thay đổi nào trong sinh hoạt hằng ngày. Tình trạng này thường chỉ được phát hiện tình cờ qua xét nghiệm sàng lọc hoặc khi theo dõi dấu vết tiếp xúc.
Đối với trường hợp ở thể nhẹ, các biểu hiện chủ yếu tập trung ở đường hô hấp trên và phản ứng toàn thân ở mức độ vừa phải. Người bệnh thường có biểu hiện sốt nhẹ hoặc vừa, ho khô, đau họng, chảy nước mũi và nghẹt mũi. Ngoài ra, cảm giác mệt mỏi, đau mỏi cơ bắp, đau đầu và giảm hoặc mất hoàn toàn khứu giác, vị giác cũng là những đặc điểm rất phổ biến. Một số trường hợp có thể xuất hiện triệu chứng rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy nhẹ, buồn nôn hoặc chán ăn. Ở thể nhẹ, chỉ số bão hòa oxy trong máu SPO2 vẫn duy trì ở mức bình thường từ 96 phần trăm trở lên và người bệnh không có biểu hiện khó thở hay nhịp thở nhanh.
Dấu hiệu nhận biết Covid-19 ở thể trung bình
Khi bệnh tiến triển sang thể trung bình, tổn thương bắt đầu lan xuống đường hô hấp dưới gây ra tình trạng viêm phổi nhưng chưa dẫn đến suy hô hấp nghiêm trọng. Người bệnh bắt đầu xuất hiện cảm giác hụt hơi hoặc khó thở nhẹ khi vận động, ho hắng kéo dài hơn và có thể kèm theo đờm.
Bên cạnh các triệu chứng toàn thân như sốt cao liên tục, đau mỏi toàn thân và mệt mỏi tăng dần, người bệnh ở thể trung bình thường có nhịp thở nhanh hơn so với bình thường, dao động khoảng 20 đến 25 lần mỗi phút. Khi đo chỉ số bão hòa oxy trong máu SPO2, kết quả thường dao động trong khoảng từ 94 đến 95 phần trăm khi thở khí trời. Trên hình ảnh chụp X-quang hoặc cắt lớp vi tính lồng ngực có thể ghi nhận các tổn thương dạng kính mờ hoặc đông đặc ở phổi nhưng diện tích tổn thương chưa vượt quá một nửa thể tích phổi. Đây là giai đoạn cần được giám sát y tế sát sao để phòng ngừa nguy cơ chuyển nặng.
Triệu chứng Covid-19 ở thể nặng và nguy kịch
Thể nặng và nguy kịch đại diện cho tình trạng suy giảm chức năng hô hấp nghiêm trọng và tổn thương diện rộng ở phổi. Ở thể nặng, người bệnh bị khó thở dữ dội, nhịp thở tăng cao trên 30 lần mỗi phút, xuất hiện co kéo cơ hô hấp phụ và chỉ số bão hòa oxy trong máu SPO2 giảm xuống dưới 94 phần trăm khi thở khí trời. Người bệnh thường không thể tự thở thoải mái và cần đến hỗ trợ oxy y tế.
Nếu tiến triển sang thể nguy kịch, người bệnh có thể rơi vào hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển, sốc nhiễm trùng, rối loạn đông máu hoặc suy đa cơ quan. Các triệu chứng lúc này bao gồm tím tái môi và đầu ngón tay, rối loạn ý thức, lơ mơ, tụt huyết áp và giảm lượng nước tiểu. Tình trạng viêm hệ thống rầm rộ có thể dẫn đến hình thành cục máu đông trong lòng mạch, gây tắc mạch phổi hoặc đột quỵ. Những trường hợp này đòi hỏi phải được điều trị hồi sức tích cực và can thiệp y tế chuyên sâu ngay lập tức.
Yếu tố ảnh hưởng đến mức độ nghiêm trọng của bệnh
Mức độ rầm rộ và tiến triển của triệu chứng Covid-19 phụ thuộc vào nhiều yếu tố sinh học và môi trường khác nhau. Người cao tuổi từ 65 tuổi trở lên và những người có bệnh lý nền mạn tính như bệnh tim mạch, đái tháo đường, bệnh phổi mạn tính, thận mạn tính hoặc ung thư có nguy cơ cao diễn tiến nặng khi nhiễm bệnh.
Ngoài ra, tình trạng suy giảm miễn dịch do sử dụng thuốc hoặc do bệnh lý cũng làm giảm khả năng chống đỡ của cơ thể trước sự tấn công của virus SARS-CoV-2. Trạng thái tiêm chủng vắc xin đóng vai trò rất quan trọng trong việc giảm bớt độ nặng của triệu chứng, giúp cơ thể tạo ra miễn dịch hiệu quả để hạn chế nguy cơ viêm phổi nặng và tử vong. Bên cạnh đó, các biến thể mới của virus cũng có thể có độc lực và khả năng lây truyền khác nhau, làm thay đổi hình thái lâm sàng ở từng đợt dịch.
Lưu ý an toàn
Mọi thông tin về triệu chứng Covid-19 chỉ mang tính chất tham khảo chung và không thay thế cho việc chẩn đoán y khoa chính thức. Diễn tiến bệnh ở mỗi cá nhân có thể thay đổi rất nhanh chóng và không hoàn toàn tuân theo các biểu hiện điển hình. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng các loại thuốc điều trị kháng virus, thuốc chống đông máu hoặc corticoid mà không có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường hoặc có chỉ số đo oxy giảm nhẹ, hãy liên hệ ngay với cơ sở y tế địa phương để được tư vấn và theo dõi đúng hướng dẫn.
Tóm tắt
Việc nhận biết đúng triệu chứng Covid-19 theo từng mức độ từ nhẹ đến nặng giúp người bệnh chủ động trong việc chăm sóc và theo dõi sức khỏe tại nhà. Khi có biểu hiện nghi ngờ hoặc dấu hiệu chuyển biến xấu, người bệnh cần giữ bình tĩnh và liên hệ ngay với nhân viên y tế để được đánh giá và hỗ trợ điều trị kịp thời, bảo vệ an toàn cho bản thân và gia đình.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Mất vị giác và khứu giác khi nhiễm Covid-19 thường kéo dài bao lâu?
Tình trạng mất vị giác và khứu giác thường xuất hiện ở giai đoạn đầu của thể nhẹ và cải thiện sau khoảng hai đến bốn tuần. Tuy nhiên ở một số ít trường hợp, triệu chứng này có thể kéo dài vài tháng tùy thuộc vào mức độ hồi phục niêm mạc hô hấp của từng người.
Trẻ em nhiễm Covid-19 thường biểu hiện ở mức độ nào?
Hầu hết trẻ em nhiễm Covid-19 biểu hiện ở thể nhẹ hoặc không triệu chứng với các dấu hiệu như sốt, ho nhẹ hoặc rối loạn tiêu hóa. Tuy nhiên, một số ít trường hợp vẫn có thể gặp hội chứng viêm đa hệ thống cần được theo dõi y tế cẩn thận.
Chỉ số SPO2 bao nhiêu thì cảnh báo Covid-19 chuyển nặng?
Khi chỉ số SPO2 đo bằng máy kẹp ngón tay giảm xuống dưới 94 phần trăm khi thở khí trời, đó là dấu hiệu cảnh báo tổn thương phổi tiến triển. Người bệnh cần liên hệ ngay với cơ sở y tế để được hỗ trợ oxy và hướng dẫn xử trí kịp thời.
Người đã tiêm đủ vắc xin có gặp triệu chứng Covid-19 nặng không?
Tiêm vắc xin giúp giảm đáng kể nguy cơ chuyển nặng và tử vong. Mặc dù người đã tiêm vắc xin vẫn có thể nhiễm bệnh, các triệu chứng đa phần chỉ dừng lại ở mức độ nhẹ giống cảm cúm thông thường, ngoại trừ một số trường hợp có nhiều bệnh nền nặng.
Các triệu chứng Covid-19 thể nhẹ có thể tự chăm sóc tại nhà được không?
Người bệnh Covid-19 thể nhẹ không có bệnh nền kiểm soát kém có thể tự theo dõi và chăm sóc tại nhà theo hướng dẫn của y tế. Cần nghỉ ngơi, uống đủ nước, bổ sung dinh dưỡng và đo chỉ số SPO2 thường xuyên để phát hiện sớm dấu hiệu bất thường.
