Trẻ sốt bao nhiêu độ thì uống thuốc hạ sốt và cách xử trí
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Sốt là một trong những phản ứng sinh lý thường gặp nhất ở trẻ nhỏ, phản ánh việc hệ miễn dịch đang chủ động chống lại sự xâm nhập của virus hoặc vi khuẩn gây bệnh. Nhiều bậc phụ huynh thường rơi vào trạng thái lo lắng và vội vàng cho con uống thuốc hạ sốt ngay khi thấy người bé nóng ran.
Tuy nhiên, việc can thiệp hạ sốt cần dựa trên ngưỡng nhiệt độ cụ thể và thể trạng thực tế của từng trẻ. Hiểu rõ trẻ sốt bao nhiêu độ thì uống thuốc hạ sốt sẽ giúp cha mẹ chăm sóc con đúng cách, tránh lạm dụng thuốc mà vẫn đảm bảo an toàn tối đa cho sức khỏe của trẻ.
Trẻ sốt bao nhiêu độ thì uống thuốc hạ sốt là gì?
Sốt được định nghĩa là tình trạng thân nhiệt của cơ thể tăng cao hơn mức bình thường do trung tâm điều nhiệt ở vùng dưới đồi bị kích hoạt bởi các chất gây sốt. Ở trẻ em, nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến sốt là các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, nhiễm virus cúm, viêm họng, sốt xuất huyết hoặc phản ứng miễn dịch sau tiêm chủng. Bản chất của sốt là phản ứng có lợi giúp kìm hãm sự phát triển của vi sinh vật gây hại và kích thích bạch cầu hoạt động mạnh mẽ hơn. Vì vậy, sốt không phải là một bệnh lý riêng biệt mà là triệu chứng của một tình trạng sức khỏe tiềm ẩn.
Các mức độ sốt và cách xác định thân nhiệt ở trẻ nhỏ
Thân nhiệt bình thường của trẻ nhỏ thường dao động trong khoảng 36,5 đến 37,5 độ C tùy thuộc vào thời điểm trong ngày và vị trí đo. Khi đo nhiệt độ ở nách, trẻ được xác định là bắt đầu sốt khi thân nhiệt đạt từ 37,5 độ C trở lên. Sốt nhẹ dao động từ 37,5 đến 38 độ C, sốt vừa từ 38 đến 38,5 độ C, và trẻ sốt cao khi nhiệt độ vượt quá 38,5 độ C đến 39 độ C. Thân nhiệt trên 39 độ C được coi là sốt rất cao cần đặc biệt lưu tâm. Phụ huynh nên sử dụng nhiệt kế điện tử đo ở nách, tai hoặc vùng hậu môn để có chỉ số tin cậy nhất.
Trẻ sốt bao nhiêu độ thì cần dùng thuốc hạ sốt
Theo khuyến cáo từ các chuyên gia y tế nhi khoa, ngưỡng thân nhiệt tiêu chuẩn để bắt đầu cân nhắc dùng thuốc hạ sốt cho trẻ là từ 38,5 độ C trở lên khi đo ở nách. Với mức sốt dưới 38,5 độ C, cơ thể đang kích hoạt hệ miễn dịch để ức chế vi khuẩn hoặc virus, do đó cha mẹ chưa nhất thiết phải can thiệp bằng thuốc trừ trường hợp trẻ có tiền sử sốt cao co giật hoặc đang cảm thấy quá bứt rứt, khó chịu. Việc cho uống thuốc hạ sốt nhằm mục đích chính là giảm bớt sự khó chịu, giúp trẻ thoải mái, dễ ăn uống và nghỉ ngơi hơn.
Các biện pháp chăm sóc và hỗ trợ hạ sốt an toàn tại nhà
Bên cạnh việc dùng thuốc theo chỉ định, các biện pháp hỗ trợ hạ sốt không dùng thuốc đóng vai trò rất quan trọng trong việc chăm sóc trẻ. Cha mẹ nên cho trẻ mặc quần áo rộng rãi, chất liệu cotton thoáng mát, thấm hút mồ hôi tốt và giữ phòng ngủ thông thoáng khí. Có thể dùng khăn mềm nhúng nước ấm có nhiệt độ thấp hơn thân nhiệt của trẻ khoảng 2 độ C để lau nhẹ nhàng các vùng giàu mạch máu như nách, bẹn và cổ. Đồng thời, cần khuyến khích trẻ uống nhiều nước, tăng cường bú mẹ hoặc bổ sung dung dịch điện giải để phòng ngừa nguy cơ mất nước do sốt.
Những dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần đưa trẻ đi khám ngay
Mặc dù sốt đa phần là phản ứng tự nhiên lành tính, cha mẹ cần đưa trẻ đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế ngay lập tức nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nghiêm trọng. Các triệu chứng cần cấp cứu bao gồm trẻ sốt cao liên tục không đáp ứng với thuốc hạ sốt, trẻ dưới 3 tháng tuổi bị sốt, trẻ li bì, khó đánh thức, nôn mửa liên tục, co giật, thở gấp, thở rút lõm lồng ngực hoặc xuất hiện các nốt ban xuất huyết trên da. Bác sĩ chuyên khoa nhi sẽ thăm khám, tìm chính xác nguyên nhân gây sốt và chỉ định phác đồ điều trị kịp thời.
Lưu ý an toàn
Thuốc hạ sốt chỉ có tác dụng giảm triệu chứng khó chịu tạm thời, hoàn toàn không điều trị triệt để nguyên nhân gốc rễ gây bệnh. Phụ huynh tuyệt đối không tự ý phối hợp nhiều loại thuốc hạ sốt khác nhau, không dùng aspirin cho trẻ nhỏ và không vượt quá liều lượng khuyến cáo. Mọi hướng dẫn dùng thuốc cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ hoặc dược sĩ chuyên môn.
Tóm tắt
Sốt là phản ứng tự nhiên có lợi của cơ thể trẻ để chống lại các tác nhân gây nhiễm trùng. Phụ huynh không nên quá hoang mang mà cần theo dõi sát toàn trạng của trẻ, cho trẻ dùng thuốc hạ sốt đúng chỉ định và chủ động đưa con đến gặp bác sĩ nhi khoa khi nhận thấy bất kỳ biểu hiện bất thường nào.
Nguồn tham khảo
- Global Summit on Nursing and Midwifery: Paracetamol is the most unscientific and dangerous drug for fever. Anyone can create a fever within hours using antipyretic objects
- 2nd International Conference on Pediatrics & Neonatology: Paracetamol is the most unscientific and dangerous drug for fever. Anyone can create a fever within hours using antipyretic objects
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Cách đo nhiệt độ chính xác nhất cho trẻ nhỏ là gì?
Cha mẹ nên đo thân nhiệt cho trẻ tại nách, hậu môn hoặc tai bằng nhiệt kế điện tử. Cần đảm bảo vùng đo khô ráo, giữ đúng thời gian quy định và cộng thêm 0,5 độ C nếu đo ở nách để có kết quả chính xác.
Trẻ sốt dưới 38,5 độ C có cần uống thuốc hạ sốt không?
Trẻ sốt nhẹ dưới 38,5 độ C thường chưa cần uống thuốc nếu bé vẫn tỉnh táo, bú tốt. Thay vào đó, phụ huynh nên cho trẻ mặc quần áo thoáng mát, uống thêm nước và theo dõi thân nhiệt thường xuyên.
Thuốc hạ sốt nào thường được ưu tiên lựa chọn cho trẻ?
Paracetamol là hoạt chất hạ sốt đường uống phổ biến, an toàn và thường được ưu tiên chỉ định đầu tay cho trẻ nhỏ khi sử dụng đúng liều lượng tính theo cân nặng dưới sự hướng dẫn y tế.
Có nên dùng nước đá hoặc cồn để lau hạ sốt cho trẻ không?
Tuyệt đối không dùng nước đá hoặc cồn để lau mát vì có thể gây co mạch ngoại vi, làm nhiệt độ cơ thể khó thoát ra ngoài hoặc khiến trẻ nhiễm lạnh và ngộ độc cồn qua da.
Trẻ sốt cao có nhất thiết bị co giật không?
Sốt cao co giật có thể xảy ra ở một số trẻ nhưng đa số là co giật lành tính. Tuy nhiên, cha mẹ cần đặt trẻ nằm nghiêng an toàn, không chèn vật cứng vào miệng và đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay.
