Tóc rụng nhiều là bệnh gì và những nguyên nhân tiềm ẩn thường gặp

Tóc rụng nhiều là bệnh gì là gì?

Rụng tóc là hiện tượng sợi tóc rời khỏi nang tóc sau khi hoàn thành chu kỳ sinh trưởng tự nhiên. Ở người khỏe mạnh, chu kỳ sợi tóc trải qua ba giai đoạn gồm anagen phát triển, catagen thoái triển và telogen nghỉ ngơi. Mỗi ngày, một người bình thường có thể rụng từ 50 đến 100 sợi tóc mà không làm giảm mật độ tóc trên da đầu, bởi các sợi tóc mới sẽ liên tục mọc lên thay thế.

Tuy nhiên, khi số lượng tóc rụng vượt quá 100 sợi mỗi ngày, tóc rụng kéo dài liên tục trên vài tuần, rụng thành từng mảng tròn hoặc làm lộ rõ da đầu, đây được xem là tình trạng rụng tóc bệnh lý. Hiện tượng này báo hiệu chu kỳ phát triển của tóc đang bị gián đoạn hoặc nang tóc đang chịu tổn thương từ các yếu tố bên trong lẫn bên ngoài.

Rối loạn nội tiết tố và bệnh lý tuyến giáp

Một trong những căn nguyên phổ biến gây rụng tóc lan tỏa là rối loạn chức năng tuyến giáp. Cả suy giáp lẫn cường giáp đều làm gián đoạn quá trình sản xuất hormone tuyến giáp thyroxine và triiodothyronine, ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình chuyển hóa tế bào mầm nang tóc. Tóc người bệnh thường trở nên khô xơ, dễ gãy và rụng nhiều khắp da đầu.

Bên cạnh đó, mất cân bằng hormone sinh dục cũng là nguyên nhân thường gặp. Sự gia tăng nồng độ dihydrotestosterone khiến nang tóc teo nhỏ dần, dẫn đến chứng rụng tóc nội tiết androgenetic alopecia ở cả nam giới và nữ giới. Phụ nữ sau sinh hoặc bước vào giai đoạn tiền mãn kinh cũng dễ bị rụng tóc cấp tính do nồng độ estrogen sụt giảm đột ngột.

Thiếu hụt vi chất dinh dưỡng và thiếu máu thiếu sắt

Nang tóc là một trong những cấu trúc có tốc độ phân chia tế bào nhanh trong cơ thể, do đó rất nhạy cảm với tình trạng thiếu hụt dinh dưỡng. Thiếu máu thiếu sắt là nguyên nhân thường thấy làm giảm lượng oxy và dưỡng chất nuôi dưỡng tế bào chân tóc, khiến tóc yếu và dễ gãy rụng.

Ngoài sắt, chế độ ăn kiêng khem quá mức dẫn đến thiếu protein, kẽm, selen, vitamin D và các vitamin nhóm B như biotin cũng làm suy giảm cấu trúc sợi tóc. Tình trạng sụt cân quá nhanh sau phẫu thuật hoặc ăn kiêng tiêu cực thường kéo theo hiện tượng rụng tóc telogen sau đó khoảng hai đến ba tháng.

Bệnh tự miễn và phản ứng viêm tại nang tóc

Một số bệnh lý tự miễn có thể tấn công trực tiếp vào cấu trúc nang tóc. Điển hình là bệnh rụng tóc từng mảng alopecia areata, xảy ra khi hệ miễn dịch nhận diện nhầm nang tóc là kháng nguyên lạ và tạo phản ứng viêm bao quanh chân tóc, làm tóc rụng thành từng đốm tròn nhẵn thín.

Bệnh lupus ban đỏ hệ thống cũng là một bệnh lý mô liên kết có thể gây tổn thương da đầu và rụng tóc lan tỏa hoặc rụng tóc có sẹo. Ở những trường hợp này, rụng tóc thường đi kèm các triệu chứng toàn thân như đau nhức khớp, sốt kéo dài dai dẳng, ban đỏ cánh bướm trên mặt hoặc mệt mỏi mạn tính.

Bệnh lý da đầu và tác dụng phụ của thuốc điều trị

Các nhiễm trùng tại chỗ ở da đầu như nấm da đầu tinea capitis, viêm da tiết bã và viêm nang lông phá vỡ hàng rào bảo vệ da, gây viêm chân tóc mạn tính và cản trở tóc phát triển. Nếu không điều trị triệt để, nhiễm trùng sâu có thể để lại sẹo vĩnh viễn và làm mất khả năng phục hồi của sợi tóc.

Ngoài ra, một số loại thuốc điều trị như thuốc chống đông máu, thuốc chống trầm cảm, thuốc hạ huyết áp hoặc hóa chất điều trị ung thư cũng có tác dụng phụ làm rụng tóc tạm thời hoặc lan tỏa trong suốt thời gian sử dụng thuốc.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất giáo dục y khoa và không thay thế cho chẩn đoán của bác sĩ chuyên khoa da liễu. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng nấm, thuốc bôi chứa corticoid hoặc thuốc can thiệp nội tiết khi chưa được chỉ định, vì việc dùng sai thuốc có thể gây teo da đầu và tổn thương nang tóc vĩnh viễn.

Tóm tắt

Rụng tóc nhiều có thể đơn thuần do thói quen sinh hoạt nhưng cũng có thể là tín hiệu cảnh báo rối loạn nội tiết, thiếu chất hoặc bệnh lý tự miễn. Việc nhận biết sớm và đi khám tại chuyên khoa da liễu giúp tìm chính xác nguyên nhân, từ đó có phác đồ can thiệp phù hợp và hạn chế tối đa nguy cơ thưa tóc vĩnh viễn.