Tiêm vắc xin 6 trong 1 có cần uống bại liệt không và những điều cha mẹ nên biết

Tiêm 6 trong 1 có cần uống bại liệt không?

Vắc xin 6 trong 1 là loại vắc xin phối hợp dạng tiêm giúp phòng ngừa sáu căn bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm gồm bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B và các bệnh do vi khuẩn Haemophilus influenzae type b gây ra. Hai loại vắc xin 6 trong 1 phổ biến hiện nay tại các trung tâm tiêm chủng dịch vụ là Hexaxim và Infanrix Hexa.

Điểm nổi bật của vắc xin 6 trong 1 là tích hợp thành phần bại liệt bất hoạt dạng tiêm. Kháng nguyên bại liệt đưa trực tiếp qua mũi tiêm bắp giúp kích thích hệ miễn dịch sinh kháng thể mà không cần cho bé uống thêm giọt vắc xin bại liệt sống giảm độc lực riêng lẻ. Nhờ đó, trẻ vừa tiếp nhận đầy đủ miễn dịch đối với bệnh bại liệt vừa hạn chế cảm giác khó chịu và nguy cơ nôn trớ khi dùng thuốc đường uống.

Lý do trẻ tiêm vắc xin 6 trong 1 không cần uống bại liệt

Nguyên nhân trẻ tiêm vắc xin 6 trong 1 không cần uống bại liệt nằm ở cấu trúc kháng nguyên của mũi tiêm. Mỗi liều 6 trong 1 đã bao gồm đủ ba tuýp virus bại liệt 1, 2 và 3 ở dạng bất hoạt. Kháng nguyên này kích thích hệ miễn dịch sản sinh kháng thể tuần hoàn trong máu để bảo vệ cơ thể khi tiếp xúc với mầm bệnh thực tế.

Trong chương trình tiêm chủng mở rộng, trẻ thường được uống vắc xin bại liệt sống giảm độc lực vì mũi tiêm 5 trong 1 mở rộng chưa có thành phần bại liệt. Nếu phụ huynh đã lựa chọn tiêm vắc xin 6 trong 1 dịch vụ, phác đồ này đã bao phủ trọn vẹn thành phần ngừa bại liệt, do đó không cần uống thêm liều vắc xin bại liệt thông thường để tránh dư thừa.

Phân biệt vắc xin bại liệt dạng tiêm và dạng uống

Phụ huynh cần hiểu rõ sự khác biệt giữa hai loại vắc xin phòng bại liệt đang được sử dụng. Vắc xin dạng uống sử dụng chủng virus bại liệt sống đã làm suy yếu, kích thích tạo miễn dịch tại chỗ ở niêm mạc ruột và trong máu, nhưng trẻ có thể bị nôn trớ sau khi uống khiến việc hấp thu bị gián đoạn.

Trong khi đó, thành phần bại liệt trong vắc xin 6 trong 1 là dạng tiêm bất hoạt. Dạng tiêm đưa kháng nguyên trực tiếp vào cơ bắp, tạo kháng thể bảo vệ dịch thể mạnh mẽ trong máu nhằm ngăn chặn virus xâm nhập hệ thần kinh trung ương gây liệt mềm cấp tính. Vắc xin tiêm bất hoạt có độ an toàn cao, không phụ thuộc vào đường tiêu hóa của trẻ và đem lại sự yên tâm cho các bậc cha mẹ.

Phác đồ tiêm chủng vắc xin 6 trong 1 chuẩn cho trẻ

Lịch tiêm phòng vắc xin 6 trong 1 cần được thực hiện đúng mốc để hình thành miễn dịch bền vững. Phác đồ cơ bản bắt đầu khi trẻ tròn hai tháng tuổi, gồm ba mũi liên tiếp cách nhau tối thiểu một tháng. Các mốc tiêm phổ biến là hai tháng, ba tháng và bốn tháng tuổi, hoặc hai tháng, bốn tháng và sáu tháng tuổi tùy theo hướng dẫn y tế.

Sau khi hoàn thành ba mũi cơ bản, trẻ cần được tiêm mũi nhắc lại vào khoảng mười sáu đến mười tám tháng tuổi. Mũi nhắc này giúp củng cố lượng kháng thể bảo vệ, duy trì khả năng phòng bệnh lâu dài trước khi trẻ đi nhà trẻ. Nếu trẻ bị hoãn tiêm do ốm sốt, phụ huynh nên cho bé tiêm bù sớm nhất có thể mà không phải tiêm lại từ đầu.

Lưu ý chăm sóc và theo dõi trẻ sau khi tiêm vắc xin

Sau khi tiêm vắc xin 6 trong 1, cha mẹ cần cho bé ở lại cơ sở tiêm chủng theo dõi ít nhất ba mươi phút để kịp thời xử trí các phản ứng bất thường nếu có. Khi về nhà, việc theo dõi trẻ cần được duy trì liên tục trong vòng hai mươi bốn đến bốn mươi tám giờ đầu, chú ý thân nhiệt, nhịp thở, lượng bú và giấc ngủ của trẻ.

Các phản ứng thông thường sau tiêm gồm sốt nhẹ, quấy khóc nhẹ hoặc sưng đau nhẹ tại vị trí tiêm bắp ở đùi. Phụ huynh nên cho trẻ mặc quần áo thoáng mát, chườm mát tại vết tiêm nếu sưng nhẹ và cho trẻ bú nhiều cữ hơn. Tuyệt đối không đắp các loại lá cây hay thuốc đắp dân gian lên vết tiêm. Nếu trẻ sốt cao khó hạ hoặc quấy khóc liên tục, cần liên hệ nhân viên y tế để được hướng dẫn xử trí đúng cách.

Lưu ý an toàn

Thông tin về vắc xin 6 trong 1 và vắc xin bại liệt chỉ mang tính chất giáo dục sức khỏe tổng quan, không thay thế cho chỉ định trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa tiêm chủng. Mỗi trẻ có thể trạng và tiền sử dị ứng riêng biệt. Cha mẹ tuyệt đối không tự ý thay đổi lịch tiêm, không tự mua thuốc tiêm bên ngoài và luôn cần đưa trẻ đến các cơ sở y tế được cấp phép để được khám sàng lọc chu đáo trước khi tiêm phòng.

Tóm tắt

Trẻ tiêm vắc xin 6 trong 1 không cần uống thêm vắc xin bại liệt vì mũi tiêm này đã chứa đầy đủ kháng nguyên bất hoạt phòng bệnh hiệu quả và an toàn. Cha mẹ hãy theo dõi đúng lịch hẹn tiêm chủng, chú ý chăm sóc bé sau tiêm và tham khảo ý kiến bác sĩ khi cần chuyển đổi vắc xin để bảo vệ sức khỏe tốt nhất cho con yêu.