Tiêm nội nhãn là gì và khi nào cần thực hiện

Tiêm nội nhãn là gì?

Tiêm nội nhãn là phương pháp đưa các hoạt chất điều trị trực tiếp vào buồng dịch kính của nhãn cầu. Dịch kính là một khối chất gel trong suốt chiếm phần lớn thể tích phía sau mắt. Khi xuất hiện các tổn thương ở võng mạc hoặc hoàng điểm như phù hoàng điểm, sinh mạch bất thường hay viêm nhiễm, thuốc nhỏ mắt hoặc thuốc đường uống thường khó thẩm thấu đạt nồng độ điều trị cần thiết.

Thông qua thủ thuật tiêm nội nhãn, các loại thuốc như chất chống tăng sinh mạch máu, corticosteroid hoặc kháng sinh sẽ tác động trực tiếp lên vùng tổn thương. Phương pháp này được thực hiện trong môi trường vô trùng khắt khe của phòng thủ thuật nhằm đảm bảo an toàn tuyệt đối và ngăn ngừa nguy cơ nhiễm trùng nhãn cầu.

Các trường hợp chỉ định tiêm nội nhãn trong điều trị mắt

Tiêm nội nhãn được chỉ định cho nhiều bệnh lý mắt nguy hiểm có nguy cơ gây suy giảm thị lực nghiêm trọng. Phổ biến nhất là thoái hóa hoàng điểm tuổi già thể xuất tiết, nơi các mạch máu bất thường phát triển bên dưới võng mạc gây rò rỉ máu và dịch. Bên cạnh đó, bệnh lý võng mạc đái tháo đường và biến chứng phù hoàng điểm đái tháo đường cũng là chỉ định hàng đầu của phương pháp này.

Ngoài ra, bác sĩ mắt có thể chỉ định tiêm nội nhãn cho các trường hợp tắc tĩnh mạch võng mạc, viêm võng mạc, viêm màng mao mạc hoặc nhiễm trùng nội nhãn. Trong từng trường hợp cụ thể, loại thuốc và phác đồ tiêm sẽ được bác sĩ cân nhắc dựa trên mức độ tổn thương võng mạc và tình trạng sức khỏe tổng quát của người bệnh.

Các nhóm thuốc thường được sử dụng khi tiêm nội nhãn

Tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ lựa chọn nhóm thuốc phù hợp để tiêm vào khoang dịch kính. Nhóm thuốc được sử dụng rộng rãi nhất hiện nay là các chất chống yếu tố tăng trưởng nội mạc mạch máu, giúp ngăn chặn sự phát triển của các mạch máu bất thường và giảm phù nề hoàng điểm.

Bên cạnh đó, các thuốc thuộc nhóm corticosteroid dạng tiêm nội nhãn hoặc cấy giải phóng chậm được dùng để giảm viêm và phù nề kéo dài trong các bệnh lý màng nhện hoặc tắc tĩnh mạch võng mạc. Đối với những trường hợp nhiễm trùng nặng như viêm nội nhãn do vi khuẩn hoặc nấm, bác sĩ sẽ tiêm trực tiếp kháng sinh hoặc thuốc chống nấm vào mắt để nhanh chóng kiểm soát ổ nhiễm trùng.

Quy trình thực hiện thủ thuật tiêm nội nhãn an toàn

Quá trình tiêm nội nhãn diễn ra tương đối nhanh chóng và thường chỉ mất khoảng 10 đến 15 phút trong phòng thủ thuật vô trùng. Trước khi tiến hành tiêm, mắt của người bệnh sẽ được làm sạch bằng dung dịch sát khuẩn chuyên dụng và tra thuốc gây tê tại chỗ để đảm bảo người bệnh không cảm thấy đau đớn.

Bác sĩ sẽ sử dụng dụng cụ mở mi mắt để giữ cho mắt mở cố định, sau đó dùng kim tiêm cực nhỏ bơm thuốc qua phần lòng trắng của mắt vào buồng dịch kính. Sau khi tiêm xong, bác sĩ sẽ kiểm tra lại nhãn áp và tình trạng thị lực của mắt, sau đó tra thuốc kháng sinh phòng ngừa trước khi cho người bệnh về nhà trong ngày.

Theo dõi và chăm sóc mắt sau khi tiêm nội nhãn

Sau khi hoàn tất tiêm nội nhãn, người bệnh cần tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn chăm sóc của bác sĩ để đảm bảo quá trình phục hồi an toàn. Trong những ngày đầu, người bệnh nên tránh vò mắt, không để nước xà phòng hoặc nước bẩn dính vào mắt và sử dụng kính bảo hộ khi đi ra ngoài đường.

Người bệnh cần sử dụng thuốc nhỏ mắt theo đúng chỉ định của bác sĩ chuyên khoa và tái khám đúng lịch hẹn để theo dõi đáp ứng điều trị cũng như nhãn áp. Nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như đau mắt dữ dội, đỏ mắt ngày càng tăng, thị lực giảm đột ngột hoặc thấy nhiều chớp sáng và đốm đen, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa mắt để được xử trí kịp thời.

Lưu ý an toàn

Tiêm nội nhãn là thủ thuật y khoa can thiệp trực tiếp vào nhãn cầu, do đó đòi hỏi kỹ thuật chính xác và môi trường vô trùng tuyệt đối. Người bệnh tuyệt đối không tự ý tìm hiểu hoặc đòi hỏi thực hiện tiêm khi chưa có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa mắt. Mọi quyết định lựa chọn loại thuốc, số lần tiêm và khoảng cách giữa các đợt tiêm phải dựa trên kết quả thăm khám lâm sàng và các chụp chiếu chuyên sâu. Người bệnh cần chủ động trao đổi với bác sĩ về các bệnh lý nền và lịch sử dị ứng trước khi thực hiện thủ thuật.

Tóm tắt

Tiêm nội nhãn là giải pháp điều trị hiệu quả giúp bảo tồn và cải thiện thị lực cho nhiều bệnh nhân mắc các bệnh lý võng mạc và hoàng điểm phức tạp. Việc phát hiện sớm bệnh và tuân thủ đúng phác đồ tiêm của bác sĩ chuyên khoa mắt đóng vai trò quyết định trong kết quả điều trị. Người bệnh nên duy trì thói quen khám mắt định kỳ để bảo vệ sức khỏe đôi mắt một cách tối ưu.