Tiêm mũi viêm não Nhật Bản có sốt không và cách chăm sóc

Tiêm viêm não nhật bản có sốt không là gì?

Vắc xin viêm não Nhật Bản là biện pháp hiệu quả hàng đầu giúp phòng ngừa căn bệnh nhiễm trùng thần kinh trung ương nguy hiểm do virus viêm não Nhật Bản gây ra. Sau khi được đưa vào cơ thể, vắc xin kích thích hệ thống miễn dịch nhận diện kháng nguyên và sản sinh kháng thể đặc hiệu để sẵn sàng tiêu diệt virus nếu phơi nhiễm trong tương lai.

Trong quá trình hệ miễn dịch tiếp nhận và xử lý kháng nguyên, cơ thể sẽ giải phóng một số chất trung gian hóa học kích thích trung tâm điều nhiệt ở vùng dưới đồi, dẫn đến hiện tượng tăng thân nhiệt hay còn gọi là sốt. Do đó, sốt sau khi tiêm vắc xin viêm não Nhật Bản là một phản ứng sinh lý có thể gặp ở cả trẻ em lẫn người lớn, phản ánh sự đáp ứng bảo vệ tự nhiên chứ không phải là dấu hiệu của việc cơ thể bị nhiễm bệnh. Tùy thuộc vào cơ địa và loại vắc xin sử dụng, mức độ sốt ở mỗi người có thể khác nhau.

Thời điểm xuất hiện và diễn tiến của cơn sốt sau tiêm

Sốt sau khi tiêm vắc xin viêm não Nhật Bản thường xuất hiện trong vòng hai mươi bốn giờ đầu tiên, phổ biến nhất là từ mười hai đến hai mươi bốn giờ sau tiêm. Đa số trường hợp chỉ biểu hiện sốt nhẹ dao động quanh mức ba mươi bảy độ tám đến ba mươi tám độ năm. Cơn sốt có xu hướng tự giảm dần và biến mất hoàn toàn sau khoảng một đến hai ngày mà không để lại bất kỳ di chứng nào.

Ngoài triệu chứng sốt, người tiêm có thể gặp một số phản ứng tại chỗ và toàn thân thông thường khác. Tại vị trí tiêm ở bắp tay hoặc đùi, da có thể sưng nhẹ, hơi đỏ hoặc đau khi chạm vào. Toàn thân có thể kèm theo cảm giác mệt mỏi, uể oải, biếng ăn hoặc quấy khóc nhiều hơn ở trẻ nhỏ. Những phản ứng đi kèm này đều nằm trong nhóm tác dụng phụ thông thường của vắc xin và sẽ tự thoái lui nhanh chóng.

Cách chăm sóc và hạ sốt an toàn cho người tiêm tại nhà

Khi người được tiêm xuất hiện phản ứng sốt nhẹ dưới ba mươi tám độ năm, ưu tiên hàng đầu là các biện pháp chăm sóc tự nhiên và hỗ trợ cơ thể tỏa nhiệt. Hãy cho người tiêm mặc trang phục mỏng nhẹ, rộng rãi, chất liệu thấm hút mồ hôi tốt và nghỉ ngơi trong phòng thoáng khí, tránh gió lùa trực tiếp.

Việc bù nước và điện giải giữ vai trò vô cùng quan trọng trong việc kiểm soát nhiệt độ cơ thể. Với trẻ nhỏ còn bú mẹ, cần tăng cường cữ bú hoặc cho trẻ uống thêm nước lọc, dung dịch oresol pha đúng tỷ lệ. Bên cạnh đó, có thể dùng khăn sạch nhúng nước ấm có nhiệt độ thấp hơn thân nhiệt khoảng một đến hai độ để lau người ở các vùng có nhiều mạch máu lớn như nách, bẹn và cổ.

Trường hợp thân nhiệt tăng từ ba mươi tám độ năm trở lên, có thể cho người tiêm sử dụng thuốc hạ sốt chứa hoạt chất paracetamol đơn thuần. Liều dùng phải được tính toán chính xác theo cân nặng thực tế và khoảng cách giữa các lần dùng cần tuân thủ đúng từ bốn đến sáu giờ theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Tuyệt đối không tự ý dùng aspirin hoặc kết hợp nhiều loại thuốc hạ sốt khác nhau.

Các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần đưa đi khám ngay

Mặc dù sốt là phản ứng miễn dịch phổ biến, người chăm sóc không được chủ quan trước các diễn tiến bất thường của cơ thể. Cần lập tức đưa người tiêm đến bệnh viện hoặc cơ sở y tế gần nhất nếu thân nhiệt tăng cao từ ba mươi chín độ trở lên và không có dấu hiệu hạ sau khi đã dùng thuốc đúng cách.

Bên cạnh mức nhiệt kế, các biểu hiện toàn thân nghiêm trọng cũng là tín hiệu cảnh báo nguy hiểm. Những dấu hiệu này bao gồm co giật do sốt, li bì, khó đánh thức, lơ mơ hoặc khóc thét kéo dài không dứt. Ngoài ra, các biểu hiện suy hô hấp như thở nhanh, thở rít, tím tái quanh môi đầu chi, hoặc phát ban đỏ rải rác toàn thân kèm theo sưng phù mặt, mắt cũng đòi hỏi phải được cấp cứu y tế ngay lập tức để phòng ngừa sốc phản vệ.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa. Tuyệt đối không tự ý cho người tiêm dùng thuốc hạ sốt khi chưa đủ ngưỡng nhiệt độ hoặc tăng liều paracetamol vượt mức khuyến cáo. Không dùng thuốc chứa aspirin cho trẻ nhỏ để hạ sốt. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về diễn tiến sức khỏe sau tiêm chủng, hãy liên hệ ngay với trung tâm tiêm chủng hoặc bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn.

Tóm tắt

Sốt sau tiêm vắc xin viêm não Nhật Bản phần lớn là phản ứng miễn dịch bình thường và sẽ tự thoái lui khi được chăm sóc đúng cách. Gia đình cần bình tĩnh theo dõi sát thân nhiệt cùng thể trạng chung của người tiêm, đồng thời tuân thủ hướng dẫn dùng thuốc hạ sốt từ nhân viên y tế để đảm bảo an toàn tối đa.