Tiêm mũi Hib 3 có sốt không và lịch tiêm phòng cho trẻ

Tiêm mũi hib 3 có sốt không?

Vi khuẩn Haemophilus influenzae type b, viết tắt là Hib, từng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây ra các bệnh nhiễm khuẩn xâm lấn nguy hiểm ở trẻ dưới năm tuổi, đặc biệt là bệnh viêm màng não mủ và bệnh viêm phổi nặng. Vi khuẩn này lây truyền qua đường hô hấp khi người lành tiếp xúc với các giọt bắn từ mũi họng của người mang mầm bệnh. Khi xâm nhập sâu vào máu, vi khuẩn Hib có thể để lại nhiều di chứng thần kinh vĩnh viễn hoặc đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời bằng kháng sinh thích hợp.

Chương trình tiêm chủng vắc xin Hib ra đời đã tạo ra bước ngoặt lớn trong việc giảm thiểu tỷ lệ mắc bệnh và tử vong do vi khuẩn này gây ra trên toàn cầu. Kháng nguyên Hib kích thích hệ miễn dịch của trẻ sản sinh kháng thể đặc hiệu, giúp cơ thể chủ động tiêu diệt vi khuẩn nếu chẳng may phơi nhiễm trong cuộc sống hàng ngày.

Trẻ tiêm mũi Hib 3 có sốt không và mức độ thường gặp

Phản ứng sốt sau khi tiêm mũi Hib thứ 3 là hiện tượng thường gặp và phụ thuộc vào cơ địa của từng trẻ cũng như loại vắc xin được sử dụng. Trên thực tế, kháng nguyên Hib ngày nay hiếm khi được tiêm đơn lẻ mà chủ yếu nằm trong vắc xin phối hợp 5 trong 1 hoặc 6 trong 1, bao gồm cả các thành phần phòng ngừa bệnh bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt và viêm gan B. Thành phần ho gà trong các loại vắc xin phối hợp này thường là yếu tố chính gây kích thích phản ứng sốt sau tiêm chủng.

Đa số trẻ sau khi tiêm chỉ có biểu hiện sốt nhẹ dưới 38,5 độ C, kèm theo triệu chứng quấy khóc nhẹ, biếng ăn thoáng qua hoặc có vết sưng đỏ tại vị trí tiêm trên đùi. Những phản ứng này thường xuất hiện trong khoảng 6 đến 24 giờ sau tiêm và sẽ tự hết sau khoảng 24 đến 48 giờ khi hệ miễn dịch đã thích nghi. Phụ huynh không nên quá lo lắng vì đây là phản ứng sinh lý lành tính cho thấy cơ thể đang ghi nhớ kháng nguyên để tạo miễn dịch bảo vệ.

Các giai đoạn tiêm chủng vắc xin phòng ngừa Hib cho trẻ

Lịch tiêm phòng ngừa vi khuẩn Hib được thiết kế dựa trên sự suy giảm kháng thể truyền từ mẹ sang con và nguy cơ nhiễm khuẩn cao nhất ở lứa tuổi sơ sinh, nhũ nhi. Theo hướng dẫn của Bộ Y tế và các phác đồ tiêm chủng hiện hành, trẻ nhỏ cần được hoàn thành phác đồ cơ bản gồm ba mũi tiêm đầu tiên vào các thời điểm lúc 2 tháng tuổi, 3 tháng tuổi và 4 tháng tuổi. Khoảng cách tối thiểu giữa các mũi tiêm cơ bản này thường là bốn tuần để cơ thể có đủ thời gian sản sinh kháng thể đạt nồng độ tối ưu.

Sau khi hoàn thành ba mũi cơ bản, nồng độ kháng thể bảo vệ trong cơ thể có thể giảm dần theo thời gian. Do đó, trẻ cần được tiêm thêm một mũi nhắc lại vào giai đoạn từ 16 đến 18 tháng tuổi, thường cũng nằm trong mũi vắc xin phối hợp nhắc lại. Việc tiêm đủ liều và đúng lịch giúp củng cố hàng rào bảo vệ vững chắc cho trẻ trong suốt những năm đầu đời, giảm thiểu tối đa nguy cơ mắc bệnh viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib.

Cách chăm sóc và hỗ trợ trẻ hạ sốt sau tiêm chủng tại nhà

Sau khi đưa trẻ đi tiêm phòng về, cha mẹ cần chú ý theo dõi thân nhiệt của trẻ thường xuyên bằng nhiệt kế. Khi trẻ có biểu hiện sốt nhẹ dưới 38,5 độ C, nên cho trẻ mặc quần áo rộng rãi, thoáng mát, chất liệu thấm hút mồ hôi tốt và để trẻ nằm trong phòng thoáng khí. Tăng cường cho trẻ bú mẹ nhiều lần hơn hoặc uống thêm nước lọc đối với trẻ lớn hơn để bù lượng nước mất do sốt và giúp cơ thể đào thải nhiệt tốt hơn.

Cha mẹ có thể dùng khăn mềm nhúng nước ấm lau chườm tại các vị trí nhiều mạch máu như nách, bẹn và trán của trẻ để hỗ trợ hạ sốt vật lý. Tuyệt đối không chườm đá lạnh, nước chanh hoặc đắp các loại lá dân gian lên vết tiêm vì dễ gây co mạch, bỏng lạnh hoặc nhiễm trùng da. Trong trường hợp trẻ sốt từ 38,5 độ C trở lên hoặc khó chịu nhiều, phụ huynh cần tham khảo ý kiến nhân viên y tế để sử dụng thuốc hạ sốt chứa hoạt chất paracetamol theo đúng hướng dẫn và cân nặng của trẻ.

Những dấu hiệu bất thường sau tiêm chủng cần đưa trẻ đi khám ngay

Mặc dù phần lớn phản ứng sau tiêm mũi Hib thứ 3 chỉ là sốt nhẹ và tự khỏi, cha mẹ vẫn cần cảnh giác với những biến cố bất lợi nghiêm trọng dù rất hiếm gặp. Trẻ cần được đưa đến cơ sở y tế hoặc bệnh viện gần nhất ngay lập tức nếu xuất hiện tình trạng sốt cao liên tục trên 39 độ C và không đáp ứng với các biện pháp hạ sốt thông thường.

Những dấu hiệu nguy hiểm khác bao gồm trẻ quấy khóc dữ dội kéo dài nhiều giờ không thể dỗ dành, li bì, ngủ gà, khó đánh thức, co giật hoặc có biểu hiện khó thở, thở rít, tím tái quanh môi. Ngoài ra, nếu vùng tiêm sưng to lan rộng, đỏ rực, chảy dịch mủ hoặc trẻ có các dấu hiệu phát ban toàn thân, phù nề mí mắt, phụ huynh tuyệt đối không được tự ý theo dõi tại nhà mà phải nhanh chóng nhờ bác sĩ can thiệp cấp cứu kịp thời.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất giáo dục sức khỏe và tham khảo tổng quát, không thay thế cho việc thăm khám hoặc chẩn đoán của bác sĩ chuyên khoa. Phụ huynh tuyệt đối không tự ý mua và cho trẻ dùng các loại thuốc kháng viêm, kháng sinh hoặc kết hợp nhiều loại thuốc hạ sốt mà không có chỉ định y tế. Mỗi trẻ có cơ địa và phản ứng sau tiêm chủng khác nhau, do đó việc tuân thủ quy trình theo dõi 30 phút tại điểm tiêm và ít nhất 24 đến 48 giờ đầu tại nhà là nguyên tắc an toàn bắt buộc.

Tóm tắt

Tiêm mũi Hib thứ 3 có thể khiến trẻ bị sốt nhẹ, nhưng đây chỉ là phản ứng miễn dịch bình thường và nhanh chóng qua đi. Nắm vững các giai đoạn tiêm chủng và cách theo dõi chăm sóc sau tiêm sẽ giúp cha mẹ yên tâm bảo vệ sức khỏe cho con. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về sức khỏe của trẻ sau tiêm, phụ huynh hãy liên hệ ngay với cơ sở y tế để được bác sĩ tư vấn hỗ trợ.