Thủy đậu không sốt có nguy hiểm không và những lưu ý chăm sóc

Thủy đậu không sốt là gì?

Thủy đậu là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus Varicella Zoster gây ra, lây lan mạnh qua đường hô hấp và tiếp xúc trực tiếp với dịch nốt phỏng. Bệnh đặc trưng bởi những tổn thương dạng nốt sần, nhanh chóng tiến triển thành bọng nước trong suốt rải rác khắp cơ thể, kèm theo ngứa ngáy dữ dội. Trong đa số trường hợp điển hình, giai đoạn ủ bệnh và khởi phát thường đi kèm với các cơn sốt từ nhẹ đến cao.

Dù vậy, thực tế lâm sàng ghi nhận không ít trường hợp mắc thủy đậu không sốt trong suốt toàn bộ chu kỳ bệnh. Tình trạng này diễn ra khi phản ứng miễn dịch trung gian tế bào kiểm soát tốt sự nhân lên của virus tại các cơ quan nội tạng, khiến phản ứng viêm toàn thân không đủ mạnh để tác động lên vùng dưới đồi gây tăng thân nhiệt. Dù không sốt, virus vẫn tồn tại trong lớp biểu bì da và niêm mạc, đồng nghĩa với việc tổn thương da vẫn diễn tiến qua các giai đoạn nổi mụn nước, vỡ dịch và đóng vảy khô tự nhiên.

Nguyên nhân khiến bệnh thủy đậu không xuất hiện triệu chứng sốt

Thông thường, bệnh thủy đậu do virus Varicella Zoster gây ra sẽ trải qua giai đoạn khởi phát với các triệu chứng toàn thân như sốt nhẹ hoặc sốt vừa, đau đầu, mệt mỏi và đau nhức cơ, sau đó mới phát ban bọng nước. Tuy nhiên, một số trường hợp người bệnh hoàn toàn không bị sốt hoặc cơn sốt rất nhẹ thoáng qua đến mức không nhận biết được.

Hiện tượng này hay gặp nhất ở những người đã được tiêm vắc xin phòng bệnh thủy đậu nhưng vẫn mắc bệnh, hay còn gọi là thể thủy đậu đột phá. Ở nhóm đối tượng này, hệ miễn dịch đã có sẵn kháng thể bảo vệ một phần, giúp ức chế sự nhân lên ồ ạt của virus, từ đó làm giảm phản ứng viêm toàn thân và không kích hoạt trung tâm điều nhiệt gây sốt. Ngoài ra, những người có sức đề kháng tốt hoặc nhiễm tải lượng virus ban đầu thấp cũng có thể trải qua đợt bệnh mà không hề xuất hiện biểu hiện sốt.

Mức độ nguy hiểm và nguy cơ biến chứng của thể thủy đậu không sốt

Về mặt lâm sàng, thủy đậu không sốt thường phản ánh một đợt nhiễm trùng thể nhẹ với phản ứng viêm toàn thân ở mức thấp. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc bệnh hoàn toàn vô hại hay không thể xảy ra rủi ro.

Mối nguy hiểm lớn nhất đối với thể bệnh này là tâm lý chủ quan của người bệnh và gia đình. Khi không thấy sốt, nhiều người lơ là việc chăm sóc vết thương hở, dẫn đến cào gãi làm vỡ bọng nước, tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn tụ cầu hoặc liên cầu xâm nhập gây viêm mô tế bào, chốc lở hoặc loét da sâu để lại sẹo lõm vĩnh viễn. Đáng lo ngại hơn, vi khuẩn từ ổ nhiễm trùng da có thể xâm nhập vào dòng máu dẫn đến nhiễm trùng huyết. Bên cạnh đó, dù không sốt, người bệnh vẫn có thể gặp các biến chứng hiếm gặp như viêm phổi hoặc viêm não nếu cơ địa suy giảm miễn dịch, đồng thời vẫn là nguồn lây nhiễm nguy hiểm cho trẻ sơ sinh và phụ nữ mang thai trong gia đình.

Nguyên tắc chăm sóc và theo dõi người mắc thủy đậu không sốt tại nhà

Ngay cả khi không có biểu hiện sốt, việc chăm sóc đúng nguyên tắc y khoa vẫn đóng vai trò cốt lõi nhằm ngăn chặn biến chứng bội nhiễm da và thúc đẩy quá trình hồi phục. Người bệnh cần được cách ly tại phòng riêng thoáng khí, hạn chế tiếp xúc gần với người khác cho đến khi toàn bộ bọng nước đóng vảy khô.

Vệ sinh thân thể hàng ngày là yếu tố vô cùng quan trọng. Trái với quan niệm dân gian kiêng nước triệt để, người bệnh nên tắm nhanh bằng nước ấm sạch, thao tác nhẹ nhàng, không chà xát mạnh làm vỡ bọng nước và thấm khô người bằng khăn mềm sạch. Móng tay cần được cắt ngắn để giảm thiểu tổn thương da do vô thức cào gãi khi ngứa. Có thể sử dụng dung dịch sát khuẩn ngoài da phù hợp theo hướng dẫn của nhân viên y tế để chấm lên các nốt đã vỡ. Về dinh dưỡng, người bệnh nên uống nhiều nước lọc, nước hoa quả và bổ sung thực phẩm mềm, thanh đạm, giàu vitamin để củng cố sức đề kháng tự nhiên.

Dấu hiệu bất thường cần nhanh chóng đến cơ sở y tế khám

Trong suốt quá trình cách ly và chăm sóc tại nhà, việc theo dõi sát sao tiến triển của các tổn thương da và tổng trạng người bệnh là điều bắt buộc. Cần đưa người bệnh đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa truyền nhiễm hoặc da liễu nếu xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm.

Những biểu hiện bất thường bao gồm vùng da xung quanh nốt phỏng nước trở nên sưng tấy đỏ rực, phù nề lan rộng, nốt bọng nước chuyển sang mủ vàng đục hoặc chảy dịch hôi thối kèm theo cảm giác đau nhức dữ dội. Ngoài ra, nếu người bệnh đột ngột xuất hiện sốt cao trở lại sau nhiều ngày không sốt, có biểu hiện ho nhiều, thở nhanh, khó thở, tức ngực, nôn liên tục, lơ mơ, co giật hoặc đi đứng loạng choạng, cần đưa đi cấp cứu ngay lập tức để được bác sĩ xử trí kịp thời, ngăn ngừa biến chứng đe dọa tính mạng.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua và sử dụng thuốc kháng virus, kháng sinh toàn thân hoặc thuốc chứa corticoid khi chưa có đơn của bác sĩ. Không tự ý áp dụng các biện pháp đắp lá, rắc phấn rôm hoặc xông hơi dân gian lên các nốt bọng nước để tránh nguy cơ nhiễm trùng máu nguy hiểm.

Tóm tắt

Thủy đậu không sốt phần lớn là thể bệnh nhẹ nhưng vẫn đòi hỏi quy trình cách ly và chăm sóc da nghiêm ngặt. Người bệnh không nên chủ quan trước nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn và biến chứng tiềm ẩn. Khi có bất kỳ biểu hiện bất thường nào trên da hoặc toàn thân, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí chuẩn xác.