Thường xuyên tắm đêm bằng nước nóng có bị đột quỵ không?

Tắm đêm bằng nước nóng có bị đột quỵ không là gì?

Đột quỵ, hay tai biến mạch máu não, là tình trạng dòng máu cung cấp cho một phần não bộ bị ngắt quãng do tắc nghẽn hoặc vỡ mạch máu, dẫn đến thiếu oxy và tổn thương tế bào não. Nhiều người lầm tưởng rằng chỉ tắm nước lạnh ban đêm mới nguy hiểm, còn nước nóng thì hoàn toàn vô hại. Trên thực tế, cơ thể con người vào ban đêm chuyển sang trạng thái nghỉ ngơi, huyết áp và nhịp tim có xu hướng hạ thấp sinh lý. Việc tiếp xúc với nhiệt độ nước quá cao kết hợp môi trường ban đêm có thể gây xáo trộn huyết động nhanh chóng. Do đó, việc hiểu rõ mối liên hệ giữa nhiệt độ nước tắm, thời điểm tắm và sức khỏe hệ tuần hoàn đóng vai trò rất quan trọng trong việc phòng ngừa tai biến.

Cơ chế biến đổi huyết áp và mạch máu khi tắm nước nóng ban đêm

Khi bước vào bồn nước nóng hoặc tắm dưới vòi sen nhiệt độ cao, hệ thống mao mạch ngoại biên dưới da sẽ giãn nở nhanh chóng để tỏa nhiệt. Hiện tượng này khiến một lượng máu lớn dồn về vùng ngoại vi, làm giảm lượng máu tuần hoàn trung tâm và gây tụt huyết áp tạm thời. Trái lại, khi tắm xong và bước ra ngoài tiếp xúc với không khí lạnh ban đêm, các mạch máu lại co thắt đột ngột để giữ nhiệt.

Sự biến thiên nhiệt độ và huyết áp diễn ra quá nhanh đặt áp lực rất lớn lên thành mạch và quả tim. Ở những người có sẵn mảng xơ vữa động mạch hoặc tăng huyết áp mạn tính, sự co giãn mạch đột ngột có thể làm nứt vỡ mảng xơ vữa, hình thành cục máu đông gây tắc mạch não hoặc làm vỡ mạch máu não, dẫn đến tai biến mạch máu não. Ngoài ra, việc ngâm mình trong nước nóng cũng kích thích phản ứng tiết mồ hôi, làm cơ thể mất dịch và khiến máu cô đặc hơn, gia tăng nguy cơ tạo huyết khối.

Các đối tượng dễ gặp nguy hiểm khi tắm muộn

Đột quỵ não hiếm khi xảy ra chỉ vì một lần tắm nước nóng đơn thuần ở một người hoàn toàn khỏe mạnh. Tắm đêm bằng nước nóng đóng vai trò như một yếu tố kích hoạt đối với các cá nhân đã có sẵn bệnh lý nền tiềm ẩn nhưng chưa được kiểm soát tốt hoặc chưa phát hiện.

Những đối tượng có nguy cơ cao nhất bao gồm người cao tuổi, người mắc bệnh tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn lipid máu, rung nhĩ hoặc tiền sử thiếu máu não cục bộ thoáng qua. Hệ thần kinh thực vật và khả năng tự điều hòa mạch máu ở người cao tuổi vốn suy giảm theo thời gian, khiến cơ thể khó thích ứng kịp trước sự thay đổi nhiệt độ đột ngột. Khi kết hợp thêm các yếu tố thuận lợi như tắm muộn sau một ngày làm việc kiệt sức hoặc tắm sau khi sử dụng đồ uống có cồn, nguy cơ xuất hiện biến cố tim mạch và mạch máu não sẽ tăng vọt.

Nguyên tắc tắm an toàn giúp giảm thiểu rủi ro mạch máu não

Để phòng ngừa các tai biến tuần hoàn và bảo vệ sức khỏe, thói quen vệ sinh cá nhân cần được thực hiện hợp lý, đặc biệt trong những ngày thời tiết lạnh hoặc chuyển mùa. Thay vì tắm muộn sau 21 giờ, mọi người nên sắp xếp tắm rửa vào buổi chiều tối trước 20 giờ. Nếu bắt buộc phải làm sạch cơ thể lúc đêm muộn, chỉ nên dùng khăn ấm lau nhanh người thay vì ngâm bồn hay tắm vòi sen kéo dài.

Nhiệt độ nước tắm nên duy trì ở mức ấm vừa phải, dao động khoảng 37 đến 40 độ C, tương đương với thân nhiệt cơ thể. Trước khi tắm, cần làm ướt từ từ hai bàn chân, hai tay rồi đến thân mình để cơ thể có thời gian làm quen với nhiệt độ, tránh xối nước nóng trực tiếp lên đầu ngay từ đầu. Không gian phòng tắm cần kín gió, khô ráo và đủ ánh sáng để phòng ngừa trượt ngã. Sau khi tắm xong, cần lau khô người ngay bên trong phòng tắm, mặc quần áo ấm rồi mới bước ra ngoài. Việc uống một ly nước ấm trước và sau khi tắm cũng giúp ổn định tuần hoàn và ngăn ngừa tình trạng cô đặc máu.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị y khoa. Người có bệnh lý tim mạch, tăng huyết áp hoặc người lớn tuổi cần tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ và không tự ý thay đổi thuốc. Khi xuất hiện các dấu hiệu đột quỵ cấp như méo miệng, yếu liệt nửa người, nói ngọng hoặc mất thăng bằng, cần lập tức đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế có đơn vị cấp cứu đột quỵ gần nhất, tuyệt đối không tự ý cạo gió, chích máu đầu ngón tay hay cho uống bất kỳ loại thuốc nào tại nhà.

Tóm tắt

Thói quen tắm muộn bằng nước nóng tiềm ẩn nhiều rủi ro cho hệ tuần hoàn do thay đổi nhiệt độ đột ngột. Để bảo vệ sức khỏe, mỗi người nên chủ động tắm sớm, giữ phòng tắm kín gió và duy trì thói quen kiểm tra sức khỏe tim mạch định kỳ.