Năm tác hại của kẹo cao su đối với sức khỏe khi nhai quá nhiều
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Nhiều người có thói quen nhai kẹo cao su hàng ngày để thư giãn, giảm căng thẳng hoặc tạo cảm giác hơi thở thơm tho sau bữa ăn. Tuy nhiên, việc nhai kẹo cao su liên tục trong thời gian dài lại tiềm ẩn nhiều ảnh hưởng tiêu cực đối với hệ vận động hàm mặt, sức khỏe răng miệng và đường tiêu hóa.
Khi sử dụng không kiểm soát, lực nhai liên tục cùng với các thành phần phụ gia nhân tạo trong kẹo cao su có thể trở thành gánh nặng cho cơ thể. Bài viết dưới đây tổng hợp năm tác hại phổ biến của việc lạm dụng kẹo cao su để người dùng chủ động điều chỉnh thói quen sử dụng an toàn.
Tác hại của kẹo cao su là gì?
Kẹo cao su là sản phẩm được làm từ cốt cao su nhân tạo kết hợp với chất làm ngọt, hương liệu và phẩm màu thực phẩm. Mặc dù sản phẩm này có thể mang lại một số tiện ích ngắn hạn như kích thích tiết nước bọt làm sạch thức ăn thừa sau khi ăn, nhưng bản chất của nó là kích thích phản xạ nhai giả tạo mà không đưa dưỡng chất vào cơ thể. Khi tần suất nhai vượt quá mức cho phép, hoạt động cơ học liên tục của hàm và các chất hóa học trong kẹo sẽ tác động tiêu cực đến khớp thái dương hàm, niêm mạc dạ dày và cân bằng vi sinh đường ruột. Nhận biết các nguy cơ này giúp người tiêu dùng sử dụng kẹo có chừng mực và tránh biến một thói quen giải trí thành nguyên nhân gây bệnh.
Gây căng thẳng và rối loạn khớp thái dương hàm
Động tác nhai kẹo cao su liên tục tạo áp lực cơ học rất lớn lên cơ cắn và khớp thái dương hàm nằm ở hai bên mặt trước tai. Khi khớp này hoạt động quá mức mà không có thức ăn thực sự để nghiền nát, sụn đệm khớp có thể bị bào mòn và dây chằng xung quanh bị căng giãn quá mức. Tình trạng này dẫn đến hội chứng rối loạn khớp thái dương hàm, biểu hiện bằng các cơn đau nhức quanh vùng tai, hàm dưới, khó mở rộng miệng hoặc phát ra tiếng kêu lục cục khi cử động hàm. Về lâu dài, thói quen nhai một bên còn có thể làm mất cân đối cấu trúc cơ mặt và gây co thắt cơ cổ vai gáy mạn tính.
Rối loạn tiêu hóa và nguy cơ tiêu chảy thẩm thấu
Quá trình nhai liên tục kích thích tuyến nước bọt hoạt động và vô tình khiến người dùng nuốt vào một lượng lớn không khí dư thừa. Khí dư tích tụ trong đường tiêu hóa dẫn đến hiện tượng đầy hơi, chướng bụng và ợ hơi liên tục. Bên cạnh đó, các loại kẹo cao su không đường thường sử dụng chất tạo ngọt nhân tạo thuộc nhóm polyol như sorbitol, xylitol hoặc mannitol. Khi tiêu thụ với số lượng lớn, những chất này không được hấp thu hoàn toàn tại ruột non mà chuyển xuống đại tràng, hút nước vào lòng ruột và bị vi khuẩn lên men, gây ra hiện tượng tiêu chảy thẩm thấu, co thắt bụng và kích thích hội chứng ruột kích thích.
Bào mòn men răng và tăng nguy cơ sâu răng
Các loại kẹo cao su truyền thống chứa hàm lượng đường tinh luyện cao, tạo môi trường thuận lợi cho vi khuẩn Streptococcus mutans trong khoang miệng phát triển mạnh mẽ. Vi khuẩn chuyển hóa đường thành axit hữu cơ, làm giảm độ pH bề mặt răng và gây xói mòn lớp men răng bảo vệ bên ngoài, dẫn tới sâu răng và viêm nướu. Ngay cả đối với kẹo cao su không đường, một số sản phẩm vẫn chứa các chất điều vị có tính axit như axit citric hoặc axit malic để tạo vị chua nhẹ. Việc tiếp xúc thường xuyên với các axit này có thể làm mềm men răng, khiến ngà răng lộ ra và gây nên tình trạng răng ê buốt khi ăn đồ nóng lạnh.
Kích phát đau đầu và căng cơ vùng mặt
Hành vi nhai kẹo lặp đi lặp lại trong thời gian dài kích hoạt liên tục tám nhóm cơ vùng sọ mặt, đặc biệt là cơ thái dương và cơ cắn. Tình trạng co thắt cơ liên tục ở khu vực này có thể kích thích các thụ thể cảm giác đau và lan truyền tín hiệu lên dây thần kinh sinh ba, gây ra các cơn đau đầu do căng thẳng. Nhiều người gặp phải cảm giác đau âm ỉ vùng trán hoặc hai bên thái dương sau nhiều giờ nhai kẹo mà không nhận ra nguyên nhân xuất phát từ hàm. Đối với những bệnh nhân có tiền sử đau nửa đầu, sự căng cơ cục bộ này cũng là một yếu tố kích phát cơn đau bùng phát dữ dội hơn.
Tăng tiết axit dạ dày và nguy cơ trào ngược
Khi khoang miệng nhai kẹo, hệ thần kinh trung ương nhận tín hiệu chuẩn bị tiêu hóa và kích thích dạ dày bài tiết axit clohydric cùng các enzyme tiêu hóa. Tuy nhiên, vì không có thức ăn thực tế đi xuống, lượng axit dư thừa này tích tụ trong dạ dày rỗng mà không được trung hòa. Dịch vị dư thừa có thể gây kích ứng niêm mạc dạ dày, làm trầm trọng thêm các triệu chứng cồn cào, nóng rát thượng vị ở người bị viêm loét dạ dày tá tràng. Ngoài ra, việc nhai kẹo cao su hương bạc hà còn có thể làm giãn cơ thắt thực quản dưới, tạo điều kiện cho dịch vị trào ngược lên thực quản, gây cảm giác ợ chua và rát họng khó chịu.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết mang tính chất giáo dục sức khỏe cộng đồng và không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Người đang gặp các vấn đề về thoái hóa khớp thái dương hàm, đau cơ vùng mặt hoặc hội chứng ruột kích thích không nên tự ý dùng kẹo cao su để tập cơ hàm khi chưa có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa Răng Hàm Mặt. Nếu xuất hiện các cơn đau khớp hàm dữ dội, cứng hàm không há được miệng hoặc tiêu chảy kéo dài, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám.
Tóm tắt
Nhai kẹo cao su có thể mang lại cảm giác tỉnh táo tạm thời và giảm hôi miệng ngắn hạn, nhưng việc lạm dụng hàng ngày tiềm ẩn nhiều hệ lụy cho cơ hàm, răng và hệ tiêu hóa. Mọi người nên giới hạn thời gian nhai, ưu tiên các loại không đường và ngưng sử dụng nếu xuất hiện dấu hiệu mỏi cơ hàm hoặc đầy hơi. Khi các triệu chứng đau hàm hoặc rối loạn tiêu hóa kéo dài, người dùng cần đi khám chuyên khoa để được chẩn đoán chính xác.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Nên nhai kẹo cao su trong thời gian bao lâu mỗi lần?
Người dùng chỉ nên nhai kẹo cao su từ mười đến mười lăm phút mỗi lần và không nên nhai liên tục nhiều giờ trong ngày. Việc nhai quá lâu khiến cơ cắn bị quá tải, gây mỏi hàm và kích thích dạ dày tiết axit không cần thiết.
Kẹo cao su không đường có hoàn toàn vô hại không?
Kẹo cao su không đường không làm sâu răng do vi khuẩn không lên men được chất ngọt nhân tạo, nhưng vẫn có thể gây rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy thẩm thấu do sorbitol và gây mỏi khớp thái dương hàm nếu nhai quá thường xuyên.
Tại sao nhai kẹo cao su lại gây cảm giác đầy hơi?
Khi nhai kẹo, không khí liên tục bị nuốt vào dạ dày cùng với nước bọt dư thừa. Lượng khí tích tụ này di chuyển xuống ruột non và ruột già, dẫn đến hiện tượng chướng bụng, ợ hơi và khó chịu ở vùng thượng vị.
Người mắc bệnh trào ngược dạ dày có nên nhai kẹo cao su không?
Người bị trào ngược dạ dày thực quản nên hạn chế nhai kẹo cao su, đặc biệt là kẹo vị bạc hà. Tinh dầu bạc hà có thể làm giãn cơ thắt thực quản dưới, khiến axit dịch vị dễ dàng trào ngược lên thực quản.
Nhai kẹo cao su có thể thay thế việc đánh răng không?
Nhai kẹo cao su chỉ giúp kích thích tiết nước bọt và lấn át mùi khó chịu tạm thời chứ không loại bỏ được mảng bám vi khuẩn. Người dùng vẫn cần chải răng đúng cách và dùng chỉ nha khoa hàng ngày để làm sạch răng miệng.
