Phát ban sốt xuất huyết có ngứa không và cách giảm ngứa
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Phát ban là một trong những biểu hiện đặc trưng ở người nhiễm vi rút Dengue gây bệnh sốt xuất huyết. Nhiều người bệnh gặp phải tình trạng ngứa ngáy dữ dội hoặc râm ran trên da khi các nốt ban xuất hiện hoặc lặn đi, gây nên tâm lý lo lắng không biết đây là dấu hiệu bình thường hay biến chứng nguy hiểm.

Thực tế, tình trạng phát ban kèm ngứa ngáy trong bệnh sốt xuất huyết Dengue thường xuất hiện phổ biến nhất ở giai đoạn hồi phục. Lúc này, cơ thể bắt đầu tái hấp thu dịch từ khoảng kẽ vào lòng mạch và da đang trong quá trình tái tạo tế bào mới. Sự hồi phục của mạch máu nhỏ dưới da cùng với sự giải phóng một số chất trung gian hóa học như histamine là nguyên nhân chính gây ra cảm giác ngứa.
Nắm rõ nguyên nhân và cách chăm sóc da đúng cách sẽ giúp người bệnh sốt xuất huyết dễ chịu hơn, hạn chế hành động gãi gây trầy xước và bội nhiễm vi khuẩn trên da.
Phát ban sốt xuất huyết có ngứa không?
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi rút Dengue gây ra qua trung gian muỗi vằn Aedes. Trong diễn tiến của bệnh, phát ban da là triệu chứng rất thường gặp, thể hiện phản ứng của hệ miễn dịch và sự thay đổi của các mạch máu nhỏ dưới da. Nhiều người bệnh băn khoăn phát ban sốt xuất huyết có ngứa không. Cảm giác ngứa ngáy có thể xuất hiện rải rác hoặc lan rộng toàn thân, đặc biệt tập trung ở lòng bàn tay, lòng bàn chân và cẳng chân. Hiện tượng ngứa này phần lớn là dấu hiệu lâm sàng tích cực cho thấy bệnh nhân đang bước vào giai đoạn hồi phục sau khi trải qua giai đoạn sốt cao và giai đoạn nguy hiểm. Tuy nhiên, tình trạng ngứa kéo dài hoặc kèm theo tổn thương trầy xước da có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng da nếu không được chăm sóc y tế và vệ sinh đúng cách.
Giải đáp hiện tượng phát ban sốt xuất huyết có ngứa không
Khi tìm hiểu phát ban sốt xuất huyết có ngứa không, các bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm xác nhận rằng tình trạng phát ban hoàn toàn có thể gây ngứa ngáy cho người bệnh. Hiện tượng ngứa này không xuất hiện ngay từ những ngày đầu sốt cao mà thường bùng phát ở cuối giai đoạn nguy hiểm và bắt đầu giai đoạn hồi phục, tức là khoảng ngày thứ 5 đến ngày thứ 8 từ khi khởi phát bệnh. Lúc này, nhiệt độ cơ thể người bệnh bắt đầu hạ về mức bình thường, thể trạng chung cải thiện nhưng da lại xuất hiện các mảng hồng ban mụn sẩn hoặc các chấm xuất huyết kèm cảm giác ngứa râm ran, ngứa châm chích hoặc thậm chí ngứa dữ dội. Mức độ ngứa có thể khác nhau tùy thuộc vào cơ địa và phản ứng miễn dịch của từng cá nhân. Tình trạng này có thể kéo dài từ vài ngày đến một tuần rồi tự thuyên giảm dần khi da hồi phục hoàn toàn.
Nguyên nhân gây ngứa ngáy khi phát ban sốt xuất huyết
Cảm giác ngứa ngáy trong giai đoạn phát ban sốt xuất huyết xuất phát từ sự kết hợp của nhiều cơ chế sinh lý trong cơ thể. Trong giai đoạn hồi phục, cơ thể tiến hành tái hấp thu lượng dịch đã thoát ra khoảng kẽ mô trước đó trở lại hệ tuần hoàn. Quá trình tái hấp thu dịch này kết hợp với sự gia tăng lưu lượng máu nuôi dưỡng da làm cho các đầu tận cùng thần kinh cảm giác dưới da bị kích thích. Đồng thời, phản ứng viêm và sự giải phóng các chất trung gian hóa học như histamine từ các tế bào miễn dịch tại da cũng góp phần gây nên cảm giác ngứa. Ngoài ra, lớp thượng bì của da bị tổn thương nhẹ trong quá trình phát ban và bắt đầu bong vảy nhẹ hoặc tái tạo tế bào mới, tạo ra cảm giác châm chích khó chịu. Đây là hiện tượng sinh lý hoàn toàn tự nhiên phản ánh quá trình lành bệnh của cơ thể.
Các biện pháp giảm ngứa an toàn khi bị phát ban sốt xuất huyết
Để giảm bớt cảm giác khó chịu do ngứa phát ban sốt xuất huyết gây ra, người bệnh có thể áp dụng các biện pháp chăm sóc da nhẹ nhàng tại nhà. Việc giữ vệ sinh da sạch sẽ bằng cách tắm hoặc lau người nhanh bằng nước ấm vừa phải giúp loại bỏ mồ hôi và vi khuẩn mà không làm da bị khô rát. Người bệnh nên mặc quần áo rộng rãi, thoáng mát, làm từ chất liệu cotton mềm mại để giảm ma sát lên vùng da tổn thương. Có thể chườm mát nhẹ nhàng bằng khăn ẩm lên các vùng da ngứa nhiều nhằm làm dịu bớt cảm giác châm chích. Tránh tuyệt đối hành động cào gãi mạnh vì có thể làm rách da, gây chảy máu và tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập gây bội nhiễm da. Ngoài ra, việc duy trì uống đủ nước lọc, nước trái cây tươi hoặc dung dịch oresol giúp cung cấp độ ẩm cho da và hỗ trợ quá trình thải độc của cơ thể.
Lưu ý khi dùng thuốc và chăm sóc da bị ngứa do sốt xuất huyết
Trong quá trình chăm sóc người bệnh bị phát ban ngứa do sốt xuất huyết, việc dùng thuốc hỗ trợ cần tuân thủ nghiêm ngặt theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Trong một số trường hợp ngứa nhiều gây mất ngủ hoặc ảnh hưởng lớn đến sinh hoạt, bác sĩ có thể kê đơn các thuốc kháng histamine đường uống thích hợp. Người bệnh không nên tự ý mua các loại thuốc bôi chứa corticoid hoặc kem bôi không rõ nguồn gốc để thoa lên vùng da phát ban vì có thể gây kích ứng hoặc làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Khi tắm rửa, nên tránh dùng các loại xà phòng có chất tẩy rửa mạnh hoặc chà xát da quá mạnh. Nếu tình trạng ngứa kèm theo các dấu hiệu bất thường như da sưng đỏ, mưng mủ, sốt lại hoặc mệt mỏi nhiều, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được bác sĩ khám và xử trí kịp thời.
Lưu ý an toàn
Người bệnh sốt xuất huyết Dengue tuyệt đối không tự ý dùng các thuốc kháng viêm không steroid như aspirin hoặc ibuprofen để giảm đau hay giảm ngứa vì nguy cơ gây chảy máu nghiêm trọng. Không cào gãi hoặc đắp các loại lá cây, thuốc nam tự chế lên vùng da phát ban ngứa nhằm tránh nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn. Việc sử dụng bất kỳ loại thuốc uống hoặc kem bôi da nào đều cần có sự tư vấn và hướng dẫn từ bác sĩ hoặc dược sĩ chuyên môn.
Tóm tắt
Phát ban ngứa là hiện tượng thường gặp và phần lớn là dấu hiệu cho thấy bệnh sốt xuất huyết đang bước vào giai đoạn hồi phục. Bằng cách áp dụng các biện pháp chăm sóc da đúng hướng và giữ vệ sinh tốt, người bệnh sẽ nhanh chóng vượt qua cảm giác khó chịu. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về biến chứng, người bệnh nên chủ động thăm khám y tế để được tư vấn chính xác.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Phát ban sốt xuất huyết ngứa kéo dài bao lâu?
Tình trạng ngứa khi phát ban sốt xuất huyết thường kéo dài khoảng 2 đến 5 ngày trong giai đoạn hồi phục. Cảm giác này sẽ giảm dần và mất hẳn khi tổn thương da lành lại và dịch cơ thể ổn định.
Có nên tắm khi bị phát ban ngứa do sốt xuất huyết không?
Người bệnh hoàn toàn có thể tắm rửa bằng nước ấm nhẹ nhàng trong phòng kín gió. Việc vệ sinh da sạch sẽ giúp loại bỏ mồ hôi, vi khuẩn và làm giảm cảm giác ngứa ngáy trên da.
Trẻ em bị phát ban sốt xuất huyết gây ngứa phải làm sao?
Phụ huynh nên cắt ngắn móng tay cho trẻ, mặc đồ thoáng mát và chườm mát nhẹ lên da. Nếu trẻ quấy khóc nhiều do ngứa, đưa trẻ đi khám để bác sĩ kê thuốc giảm ngứa an toàn.
Nổi ban ngứa sốt xuất huyết có gãi được không?
Người bệnh không nên gãi vì hành động này làm tổn thương bề mặt da, dễ gây chảy máu xuất huyết dưới da và tạo nguy cơ nhiễm trùng vi khuẩn xâm nhập vào vết thương hở.
Khi nào tình trạng ngứa phát ban cần đi khám bác sĩ?
Nên đi khám khi vùng da ngứa bị sưng đỏ, chảy mủ, rỉ dịch, hoặc người bệnh xuất hiện thêm các dấu hiệu bất thường như sốt trở lại, mệt mỏi dữ dội hoặc xuất huyết niêm mạc.
