Những lưu ý an toàn sức khỏe khi đi bơi vào mùa hè
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Bơi lội là hoạt động thể chất lý tưởng trong mùa hè, giúp giải nhiệt nhanh chóng và rèn luyện sức bền cho hệ thống tim mạch cũng như cơ xương khớp. Tuy nhiên, môi trường nước bể bơi cùng thời tiết nắng nóng oi bức tiềm ẩn nhiều tác nhân gây ảnh hưởng đến sức khỏe nếu người bơi thiếu sự chuẩn bị cần thiết.
Nhiều người thường gặp phải các vấn đề phiền toái như viêm tai ngoài, kích ứng kết mạc mắt, khô ráp da, hay thậm chí là say nắng và chuột rút nguy hiểm khi vận động dưới nước. Việc nắm vững các nguyên tắc an toàn trước, trong và sau khi bơi sẽ giúp bạn cùng người thân tận hưởng trọn vẹn niềm vui thể thao mà vẫn bảo vệ cơ thể một cách toàn diện.
Lưu ý khi đi bơi ngày hè là gì?
Bơi lội trong mùa nóng mang lại nhiều lợi ích to lớn cho sức khỏe con người, từ việc thúc đẩy tuần hoàn máu, giải tỏa căng thẳng thần kinh đến hỗ trợ phát triển chiều cao và kiểm soát cân nặng hiệu quả. Dù vậy, môi trường nước tại các hồ bơi công cộng luôn tiềm ẩn những nguy cơ nhất định do mật độ người bơi đông đúc và việc sử dụng các hóa chất khử khuẩn nồng độ cao.
Hóa chất clo và các hợp chất xử lý nước có thể làm mất đi lớp màng ẩm tự nhiên của làn da, gây khô rát, bong tróc và kích ứng niêm mạc mắt. Hơn nữa, nước đọng trong ống tai nếu không được làm sạch đúng cách sẽ trở thành môi trường thuận lợi cho nấm và vi khuẩn sinh sôi, gây viêm tai ngoài phiền toái. Bên cạnh đó, việc vận động dưới nền nhiệt cao và sự chênh lệch giữa nhiệt độ môi trường với nước hồ dễ gây sốc nhiệt hoặc co cứng cơ bắp. Do đó, trang bị đầy đủ kiến thức bảo vệ sức khỏe là điều kiện tiên quyết để có những buổi bơi lội an toàn và lành mạnh.
Khởi động kỹ lưỡng và lựa chọn thời điểm bơi thích hợp
Trước khi xuống nước, việc thực hiện các bài tập khởi động toàn thân trong khoảng 10 đến 15 phút là bước bắt buộc để làm ấm cơ bắp và bôi trơn các khớp xương. Vận động nhẹ nhàng các khớp cổ tay, cổ chân, khớp gối, vai và thực hiện các động tác kéo giãn cơ giúp hệ tuần hoàn thích nghi dần với trạng thái vận động, giảm thiểu tối đa nguy cơ chuột rút và chấn thương dưới nước.
Bên cạnh đó, thời điểm đi bơi đóng vai trò rất quan trọng đối với sức khỏe. Bạn nên ưu tiên bơi vào sáng sớm trước 9 giờ hoặc chiều muộn sau 16 giờ 30 khi ánh nắng đã dịu bớt. Bơi vào giữa trưa hoặc đầu giờ chiều khi bức xạ tia cực tím ở mức đỉnh điểm dễ dẫn đến tình trạng sốc nhiệt, say nắng, bỏng rát da và kiệt sức nhanh chóng. Việc thích ứng với nhiệt độ nước bằng cách dội nước lên tay chân trước khi ngụp lặn toàn thân cũng giúp cơ thể tránh phản ứng co thắt mạch máu đột ngột.
Trang bị kính bơi và mũ bơi bảo vệ mắt cùng mái tóc
Nước ở các bể bơi thường được xử lý bằng hóa chất khử trùng như clo nhằm diệt trừ vi khuẩn và rêu mốc. Tuy nhiên, nồng độ hóa chất cùng các tạp chất hòa tan trong nước có thể gây kích ứng niêm mạc mắt, dẫn đến đỏ mắt, ngứa ngáy và làm tăng nguy cơ viêm kết mạc. Việc đeo kính bơi ôm khít, vừa vặn không chỉ bảo vệ giác mạc khỏi sự tấn công của hóa chất mà còn giúp người bơi quan sát tốt hơn dưới nước, hạn chế va chạm ngoài ý muốn.
Ngoài ra, sử dụng mũ bơi bằng chất liệu silicon hoặc cao su mềm giúp bao bọc toàn bộ mái tóc, ngăn ngừa nước bể bơi làm trôi mất lớp dầu dưỡng ẩm tự nhiên của tóc và da đầu. Điều này đặc biệt hữu ích trong việc giảm thiểu tình trạng tóc xơ rối, gãy rụng và kích ứng da đầu sau mỗi buổi bơi lội mùa hè.
Bảo vệ ống tai và phòng ngừa bệnh viêm tai ngoài
Nước đọng lại trong ống tai sau khi bơi là nguyên nhân hàng đầu gây nên bệnh viêm tai ngoài, hay còn gọi là chứng tai của người bơi lội. Môi trường ẩm ướt kết hợp với vi khuẩn hoặc nấm có sẵn trong nước sẽ tạo điều kiện cho các ổ viêm phát triển, gây ngứa ngáy, sưng đỏ, đau nhức và chảy dịch ở tai ngoài.
Để phòng tránh, người bơi có thể sử dụng nút bịt tai chuyên dụng bằng silicon mềm khi xuống nước nhằm hạn chế nước tràn vào sâu bên trong ống tai. Sau khi bơi xong, hãy nghiêng đầu sang từng bên và lắc nhẹ để nước thoát ra ngoài tự nhiên, sau đó thấm khô nhẹ nhàng bằng khăn sạch. Tuyệt đối không sử dụng tăm bông, que nhọn hay vật cứng để ngoáy sâu vào trong tai, bởi hành động này dễ làm trầy xước lớp biểu bì nhạy cảm và vô tình đẩy chất bẩn vào sâu hơn.
Bổ sung đủ nước và kiểm soát bữa ăn trước khi bơi
Mặc dù ở trong môi trường nước mát mẻ, cơ thể vẫn liên tục tiêu hao năng lượng và bài tiết mồ hôi thông qua quá trình vận động cường độ cao. Rất nhiều người chủ quan không uống nước khi đi bơi vì không có cảm giác khát rõ rệt, dẫn đến hiện tượng mất nước, mệt mỏi và dễ bị co cơ đột ngột. Việc chuẩn bị sẵn bình nước lọc hoặc nước bổ sung khoáng chất để uống từng ngụm nhỏ trước, trong và sau buổi bơi là vô cùng cần thiết.
Về chế độ ăn uống, bạn không nên xuống hồ bơi khi bụng đang quá đói vì dễ gặp phải tình trạng hạ đường huyết, hoa mắt, chóng mặt và kiệt sức giữa dòng nước. Ngược lại, việc ăn quá no ngay trước khi bơi cũng gây áp lực lớn lên dạ dày, dễ dẫn đến hiện tượng tức bụng, nôn ói, trào ngược và cản trở hoạt động của cơ hoành. Thời điểm lý tưởng là dùng một bữa ăn nhẹ giàu tinh bột dễ tiêu hóa khoảng 1 đến 2 giờ trước khi bắt đầu bơi.
Vệ sinh thân thể và chăm sóc da sau khi rời bể bơi
Sau khi kết thúc buổi bơi, bước tắm tráng bằng nước sạch và xà phòng tắm dịu nhẹ ngay tại bể bơi là cực kỳ quan trọng. Thao tác này giúp rửa trôi lượng clo dư thừa, hóa chất khử trùng và các vi sinh vật bám dính trên bề mặt biểu bì, ngăn ngừa viêm da tiếp xúc và nấm da. Bạn nên gội sạch đầu và súc miệng kỹ bằng nước muối sinh lý để loại bỏ vi khuẩn bám ở khoang họng.
Sau khi lau khô người hoàn toàn, hãy sử dụng kem dưỡng ẩm dịu nhẹ thoa đều lên da để phục hồi hàng rào lipid tự nhiên, hạn chế tình trạng bong tróc và khô nẻ. Nhỏ mắt bằng nước muối sinh lý chuyên dụng để làm sạch bụi bẩn và xoa dịu niêm mạc mắt cũng là thói quen chăm sóc sức khỏe tốt sau mỗi buổi ngâm mình dưới hồ bơi.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo phổ quát và không thay thế cho các chỉ định y khoa. Khi bơi lội, tuyệt đối không bơi một mình ở khu vực nước sâu mà không có nhân viên cứu hộ giám sát. Những người có tiền sử bệnh tim mạch, hen suyễn hoặc động kinh cần tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa trước khi tham gia bơi lội. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau tai kéo dài, mắt đỏ sưng mủ, sốt cao hoặc phát ban da sau khi bơi, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám.
Tóm tắt
Bơi lội là môn thể thao tuyệt vời trong mùa hè nếu được thực hiện an toàn và khoa học. Việc chủ động khởi động, trang bị đồ bảo hộ và giữ gìn vệ sinh sạch sẽ sẽ bảo vệ tối đa sức khỏe cho bản thân cùng gia đình. Khi xuất hiện dấu hiệu bất thường, người bơi nên tìm đến các cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Nên bơi trong thời gian bao lâu mỗi buổi vào mùa hè?
Thời gian bơi hợp lý cho người trưởng thành là khoảng 45 đến 60 phút, còn trẻ em chỉ nên bơi từ 30 đến 45 phút để tránh mất sức, hạ thân nhiệt hoặc chuột rút do ngâm nước quá lâu.
Có nên đi bơi ngay sau khi ăn no hoặc khi bụng đói không?
Không nên bơi khi đang đói vì dễ tụt đường huyết, mệt lả và chuột rút. Tương tự, vừa ăn no xong cũng không nên bơi ngay nhằm phòng ngừa tình trạng trào ngược dạ dày, đau bụng và khó thở khi vận động.
Xử lý thế nào khi bị nước vào tai sau khi bơi?
Nên nghiêng đầu sang từng bên, kéo nhẹ vành tai và nhảy nhẹ để nước chảy ra tự nhiên, sau đó dùng khăn mềm thấm khô cửa tai ngoài. Tránh dùng tăm bông thọc sâu gây trầy xước và viêm nhiễm niêm mạc tai.
Những trường hợp nào không nên tham gia bơi lội ở bể bơi công cộng?
Người đang bị viêm tai giữa, thủng màng nhĩ, đau mắt đỏ hoặc có các vết thương hở, nhiễm trùng da liễu nên tạm dừng bơi lội để tránh làm bệnh nặng thêm và hạn chế lây nhiễm cho người khác.
Cần xử trí ra sao nếu bị chuột rút khi đang ở dưới nước?
Người bơi cần giữ bình tĩnh, ngửa đầu thả nổi cơ thể và lập tức ra hiệu cho nhân viên cứu hộ hoặc người xung quanh hỗ trợ đưa lên bờ, tránh hoảng loạn vùng vẫy gây đuối nước. Khi đã lên bờ, hãy nghỉ ngơi nơi thoáng mát, duỗi thẳng và xoa bóp nhẹ nhàng cơ bị co rút, đồng thời bổ sung nước hoặc dung dịch điện giải.
