Những ai được tiêm vắc xin Covid 19 tại Việt Nam hiện nay
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Tiêm chủng vắc xin Covid 19 là giải pháp y tế dự phòng chủ lực giúp cơ thể tạo ra kháng thể đặc hiệu, giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm cũng như biến chứng nguy kịch do virus SARS-CoV-2 gây ra. Tại Việt Nam, hướng dẫn tiêm chủng liên tục được cập nhật nhằm bảo đảm độ bao phủ an toàn cho từng nhóm tuổi và từng thể trạng sức khỏe.
Nhiều người dân vẫn băn khoăn về việc bản thân hoặc người nhà có thuộc diện được tiêm hay cần tạm hoãn tiêm chủng. Bài viết này tổng hợp thông tin rõ ràng về các nhóm đối tượng được tiêm, đối tượng cần thận trọng và những lưu ý theo dõi sức khỏe thiết yếu trước và sau khi tiêm phòng.
Đối tượng tiêm vắc xin covid 19 là gì?
Vắc xin Covid 19 hoạt động bằng cách kích thích hệ miễn dịch nhận biết và sản sinh kháng thể chống lại protein gai của virus SARS-CoV-2 mà không gây bệnh cho người tiêm. Nhờ đó, nếu tiếp xúc với mầm bệnh trong thực tế, hệ miễn dịch có thể phản ứng nhanh chóng để tiêu diệt virus, giảm rõ rệt tỷ lệ nhập viện, hỗ trợ thở oxy và tử vong. Tại Việt Nam, kế hoạch tiêm chủng được xây dựng dựa trên nguyên tắc an toàn, hiệu quả và công bằng xã hội, ưu tiên bảo vệ các nhóm dễ tổn thương và những người có nguy cơ phơi nhiễm cao. Việc hiểu rõ thể trạng cá nhân và tuân thủ quy trình sàng lọc y tế giúp mỗi mũi tiêm phát huy tối đa hiệu quả bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Nhóm đối tượng được chỉ định tiêm chủng định kỳ
Chương trình tiêm chủng vắc xin phòng Covid 19 tại Việt Nam triển khai rộng rãi cho toàn bộ người dân trong độ tuổi quy định, bắt đầu từ người trưởng thành đến thanh thiếu niên và trẻ em theo từng độ tuổi phê duyệt. Các đối tượng được ưu tiên hàng đầu bao gồm lực lượng tuyến đầu chống dịch, nhân viên y tế, người cao tuổi và những người làm việc tại các vị trí tiếp xúc cộng đồng thường xuyên. Bên cạnh đó, việc hoàn thành các mũi tiêm cơ bản và bổ sung các mũi tiêm nhắc lại được khuyến khích mạnh mẽ nhằm duy trì hiệu quả miễn dịch lâu dài trong cộng đồng. Người dân cần theo dõi thông báo từ cơ quan y tế địa phương để cập nhật lịch tiêm theo từng đợt phân bổ vắc xin phù hợp.
Khuyến cáo tiêm vắc xin cho người có bệnh lý nền
Người cao tuổi và người mắc các bệnh mạn tính như bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính hoặc bệnh thận mạn là những đối tượng có nguy cơ chuyển nặng rất cao nếu mắc Covid 19. Do đó, đây là nhóm được khuyến cáo tiêm phòng đầy đủ các liều cơ bản và liều nhắc lại. Trước khi tiêm, người bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa thăm khám sàng lọc kỹ lưỡng, đánh giá chỉ số huyết áp, đường huyết và tình trạng ổn định của bệnh lý nền. Việc tiêm chủng cho nhóm này thường được tiến hành tại các bệnh viện hoặc cơ sở y tế có đầy đủ trang thiết bị hỗ trợ hồi sức cấp cứu nhằm đảm bảo an toàn tối đa.
Trường hợp cần tạm hoãn hoặc chống chỉ định tiêm
Quy trình khám sàng lọc trước tiêm giữ vai trò quan trọng trong việc xác định các trường hợp cần tạm hoãn hoặc chống chỉ định tiêm chủng. Người đang trong giai đoạn mắc các bệnh cấp tính, đang sốt cao hoặc có đợt tiến triển cấp của bệnh mạn tính sẽ được hướng dẫn tạm hoãn tiêm cho đến khi sức khỏe hồi phục ổn định. Trường hợp có tiền sử phản vệ nặng độ ba trở lên với vắc xin phòng Covid 19 ở lần tiêm trước hoặc dị ứng nặng với bất kỳ thành phần nào của vắc xin sẽ có chỉ định chống chỉ định tuyệt đối. Ngoài ra, những người suy giảm miễn dịch nặng hoặc đang dùng thuốc ức chế miễn dịch cần được bác sĩ chuyên khoa tư vấn cụ thể về thời điểm tiêm thích hợp.
Quy trình theo dõi và chăm sóc an toàn sau tiêm
Sau khi tiêm vắc xin, người được tiêm cần ở lại theo dõi sức khỏe tại điểm tiêm chủng ít nhất ba mươi phút để phát hiện sớm các phản ứng phản vệ cấp tính. Khi về nhà, việc tự theo dõi tiếp tục trong vòng từ hai mươi bốn đến bốn mươi tám giờ đầu và kéo dài đến bảy ngày sau tiêm. Cần chuẩn bị sẵn nhiệt kế, thuốc hạ sốt theo hướng dẫn của nhân viên y tế, ăn uống đầy đủ dinh dưỡng và nghỉ ngơi hợp lý. Nếu xuất hiện các dấu hiệu nghiêm trọng như khó thở, tức ngực, phát ban đỏ ngứa toàn thân, sưng phù môi mắt, chóng mặt hoặc co giật, người nhà cần nhanh chóng đưa người tiêm đến bệnh viện gần nhất để được can thiệp y tế kịp thời.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chỉ định của bác sĩ tại bàn khám sàng lọc. Người có tiền sử dị ứng hoặc bệnh mạn tính cần thông báo đầy đủ tiền sử bệnh và các thuốc đang dùng cho nhân viên y tế trước khi tiêm. Tuyệt đối không tự ý dùng các loại thuốc chống dị ứng hay thuốc giảm đau liều cao để phòng ngừa phản ứng phụ khi chưa có hướng dẫn chuyên môn.
Tóm tắt
Tiêm vắc xin phòng ngừa Covid 19 là biện pháp chủ động giúp giảm nguy cơ mắc bệnh nặng và hạn chế biến chứng nguy hiểm. Người dân cần nắm rõ nhóm đối tượng của mình, chủ động theo dõi lịch tiêm nhắc lại và thảo luận với bác sĩ khi có bệnh lý nền để được tiêm chủng an toàn.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Người đã từng mắc Covid 19 có cần tiêm vắc xin nữa không?
Người từng mắc bệnh vẫn nên tiêm phòng sau khi đã hồi phục hoàn toàn, nhằm củng cố nồng độ kháng thể bảo vệ trước nguy cơ tái nhiễm các biến thể mới.
Phụ nữ đang mang thai có tiêm vắc xin Covid 19 được không?
Phụ nữ mang thai và cho con bú thuộc nhóm cần được bảo vệ, việc tiêm chủng sẽ được chỉ định sau khi bác sĩ sản khoa thăm khám kỹ lưỡng.
Người mắc bệnh tim mạch hoặc tiểu đường có tiêm được không?
Người có bệnh nền ổn định rất cần tiêm phòng, tuy nhiên cần khám sàng lọc cẩn thận tại các cơ sở y tế có đủ điều kiện cấp cứu hồi sức.
Tác dụng phụ thường gặp sau khi tiêm vắc xin Covid 19 là gì?
Các phản ứng nhẹ như sốt, đau cơ, mệt mỏi thường tự hết sau hai đến ba ngày, chỉ cần nghỉ ngơi, uống đủ nước và hạ sốt theo hướng dẫn.
Khi nào cần đến bệnh viện sau khi tiêm vắc xin?
Nếu có biểu hiện khó thở, phát ban toàn thân, đau tức ngực, chóng mặt hoặc sốt cao không hạ, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất.
