Người lớn bị sốt virus có nên truyền nước không?

Sốt virus có nên truyền nước không?

Sốt virus, hay sốt siêu vi, là tình trạng sốt do cơ thể nhiễm các chủng virus phổ biến như virus cúm, Adenovirus hoặc Enterovirus. Tình trạng này thường có tính chất tự giới hạn, diễn tiến trong khoảng ba đến bảy ngày rồi thuyên giảm khi hệ miễn dịch tạo đủ kháng thể.

Trong giai đoạn sốt cao, cơ thể tăng tiết mồ hôi và tăng hô hấp, dễ dẫn đến mất nước cùng các chất điện giải thiết yếu như natri, kali hay clorid. Truyền nước, hay truyền dịch tĩnh mạch, là thủ thuật đưa trực tiếp dung dịch chứa nước, muối khoáng hoặc dưỡng chất vào lòng mạch máu. Kỹ thuật này nhằm mục đích cấp cứu tình trạng tụt huyết áp, sốc giảm thể tích hoặc điều chỉnh rối loạn điện giải nặng. Với người bệnh vẫn tỉnh táo và uống được, đường tiêu hóa luôn là con đường bù dịch tự nhiên, an toàn và tối ưu nhất.

Vì sao không nên tự ý truyền dịch khi bị sốt virus

Nhiều người lầm tưởng truyền dịch giúp hạ sốt nhanh và giải độc cho cơ thể. Thực tế, dịch truyền không chứa hoạt chất tiêu diệt virus hay hạ sốt trực tiếp. Việc đưa một lượng lớn chất lỏng vào lòng mạch đột ngột có thể làm tăng gánh nặng tuần hoàn cho tim và thận, đặc biệt nguy hiểm ở những người có bệnh nền tim mạch chưa được phát hiện.

Bên cạnh đó, việc chọc kim truyền dịch phá vỡ hàng rào bảo vệ tự nhiên của da, tạo nguy cơ viêm tắc tĩnh mạch hoặc nhiễm khuẩn huyết. Nguy cơ sốc phản vệ với dịch truyền hoặc dụng cụ tiêm truyền luôn tiềm ẩn, có thể đe dọa tính mạng nếu không có phương tiện cấp cứu tại chỗ. Do đó, tự ý truyền dịch tại nhà là hành vi rất nguy hiểm.

Các trường hợp người lớn sốt virus có chỉ định truyền dịch

Bác sĩ chỉ chỉ định truyền dịch tĩnh mạch cho người lớn mắc sốt virus trong những tình huống lâm sàng thật sự cần thiết. Trường hợp thường gặp là người bệnh nôn ói liên tục, không thể dung nạp thức ăn hay nước uống qua đường tiêu hóa, hoặc tiêu chảy cấp kèm sốt cao dẫn đến mất nước từ vừa đến nặng.

Ngoài ra, các dấu hiệu như tụt huyết áp, mạch nhanh nhỏ, da khô, mắt trũng sâu, tiểu rất ít hoặc li bì cũng là căn cứ để can thiệp truyền dịch. Khi đó, người bệnh cần được thăm khám tại cơ sở y tế. Bác sĩ sẽ xét nghiệm máu để đánh giá mức độ cô đặc máu và chỉ số điện giải đồ trước khi chọn loại dịch và tốc độ truyền phù hợp. Quá trình tiêm truyền phải được nhân viên y tế giám sát liên tục.

Phương pháp bù nước và điện giải đường uống an toàn tại nhà

Đối với phần lớn người lớn bị sốt virus thể nhẹ, bù nước qua đường uống là giải pháp tối ưu và an toàn nhất. Dung dịch oresol là lựa chọn hàng đầu vì được bào chế theo tỷ lệ thẩm thấu tiêu chuẩn, giúp cơ thể hấp thu nước và khoáng chất nhanh chóng qua niêm mạc ruột. Khi pha oresol, người bệnh cần tuân thủ đúng lượng nước theo hướng dẫn trên bao bì, không pha quá đặc hay quá loãng.

Ngoài ra, người bệnh có thể uống thêm nước lọc, nước dừa tươi, nước cam, nước chanh hoặc các loại cháo loãng, canh súp thanh đạm. Chia nhỏ lượng nước uống thành từng ngụm rải rác trong ngày sẽ giảm bớt cảm giác buồn nôn và giúp cơ thể hấp thu dịch hiệu quả hơn.

Các biện pháp chăm sóc và hỗ trợ hồi phục khi sốt virus

Bên cạnh việc bù dịch, người bệnh cần kết hợp nghỉ ngơi và dinh dưỡng hợp lý để hệ miễn dịch sớm hồi phục. Nên nằm nghỉ tại nơi thoáng mát, mặc trang phục rộng rãi, thấm hút mồ hôi và tránh quạt gió thổi thẳng vào người.

Nếu sốt cao gây đau đầu hoặc đau nhức cơ thể, người bệnh có thể dùng thuốc giảm đau hạ sốt như paracetamol theo chỉ dẫn của nhân viên y tế, chú ý khoảng cách giữa các lần dùng để bảo vệ gan. Chế độ ăn nên ưu tiên thực phẩm mềm, dễ tiêu hóa như cháo thịt nạc, súp gà, tăng cường rau xanh và trái cây tươi giàu vitamin C để nâng cao sức đề kháng.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chỉ định của bác sĩ. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua dịch truyền hay thuê dịch vụ truyền dịch tại nhà. Khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như sốt cao liên tục không đáp ứng thuốc, khó thở, đau ngực, nôn nhiều hoặc lơ mơ, cần đến ngay cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu kịp thời.

Tóm tắt

Tóm lại, người lớn bị sốt virus thông thường không cần truyền dịch mà nên ưu tiên bù nước và điện giải bằng đường uống. Liệu pháp truyền dịch tĩnh mạch chỉ thực hiện khi có chỉ định chuyên môn từ bác sĩ tại cơ sở y tế đảm bảo tiêu chuẩn an toàn, giúp phòng tránh nguy cơ tai biến.