Mổ u nang buồng trứng: Khi nào cần thực hiện và những điều cần lưu ý

Mổ u nang buồng trứng: Khi nào cần thực hiện?

U nang buồng trứng là dạng tổn thương thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản. Đa phần các khối u dạng nang nước hoặc u cơ năng không gây ra triệu chứng nguy hiểm và chỉ cần theo dõi định kỳ qua siêu âm phụ khoa. Tuy nhiên, khi u nang kích thước lớn, gây chèn ép các cơ quan xung quanh hoặc có tính chất bất thường như u nang thực thể, u dạng xơ hay u dạng quái, can thiệp phẫu thuật sẽ được cân nhắc. Phẫu thuật giúp bóc tách khối u, giảm nguy cơ biến chứng cấp tính và bảo tồn tối đa mô buồng trứng lành. Người bệnh nên chủ động tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa sản phụ khoa để được đánh giá và xây dựng kế hoạch điều trị phù hợp nhất.

Các trường hợp được chỉ định mổ u nang buồng trứng

Không phải tất cả trường hợp phát hiện u nang buồng trứng đều cần can thiệp phẫu thuật. Bác sĩ chuyên khoa phụ khoa thường chỉ định mổ u nang buồng trứng trong các tình huống cụ thể nhằm ngăn ngừa rủi ro cho sức khỏe sinh sản.

Thứ nhất, khối u nang có kích thước lớn, thông thường trên 5 đến 6 cm hoặc liên tục tăng kích thước qua các lần siêu âm theo dõi.

Thứ hai, khối u gây ra các triệu chứng lâm sàng nghiêm trọng như đau vùng chậu dữ dội, chèn ép bàng quang gây tiểu dắt hoặc chèn ép trực tràng gây táo bón kéo dài.

Thứ ba, u nang có dấu hiệu biến chứng cấp tính như xoắn buồng trứng, vỡ nang gây chảy máu trong ổ bụng.

Thứ tư, u nang nghi ngờ bản chất ác tính qua các hình ảnh chẩn đoán y khoa hoặc xét nghiệm chỉ số dấu ấn ung thư.

Thứ năm, u nang tồn tại kéo dài ở phụ nữ mãn kinh hoặc u nang mảng nội mạc tử cung gây cản trở khả năng thụ thai ở phụ nữ muốn sinh con.

Các phương pháp mổ u nang buồng trứng hiện nay

Hiện nay, hai phương pháp phẫu thuật u nang buồng trứng được áp dụng phổ biến trong y khoa là mổ nội soi và mổ hở.

Phương pháp mổ nội soi u nang buồng trứng thường được ưu tiên lựa chọn đối với các khối u lành tính có kích thước nhỏ hoặc trung bình. Bác sĩ tạo một vài vết mổ rất nhỏ trên thành bụng để đưa camera cùng dụng cụ phẫu thuật vào bóc tách khối u. Ưu điểm của mổ nội soi là ít đau, mức độ xâm lấn thấp, tính thẩm mỹ cao và thời gian nằm viện ngắn.

Phương pháp mổ hở u nang buồng trứng được chỉ định khi khối u có kích thước quá lớn, dính nhiều vào các cơ quan lân cận hoặc khi nghi ngờ khối u có tế bào ung thư. Bác sĩ sẽ rạch một đường mổ lớn hơn ở vùng bụng dưới để trực tiếp quan sát và thao tác. Dù thời gian hồi phục lâu hơn mổ nội soi, mổ hở đảm bảo kiểm soát tốt những ca bệnh phức tạp.

Quy trình chuẩn bị và theo dõi trước khi mổ u nang buồng trứng

Để quá trình mổ u nang buồng trứng diễn ra an toàn, người bệnh cần tuân thủ nghiêm ngặt các hướng dẫn chuẩn bị từ y bác sĩ.

Trước khi tiến hành phẫu thuật, bệnh nhân sẽ được làm các xét nghiệm cận lâm sàng tổng quát bao gồm xét nghiệm máu, xét nghiệm chức năng đông máu, điện tim, chụp X-quang ngực và siêu âm phụ khoa chi tiết. Bác sĩ cũng sẽ khai thác tiền sử dị ứng thuốc, các bệnh lý nền như tiểu đường, huyết áp cao hoặc tiền sử sử dụng thuốc chống đông.

Người bệnh cần nhịn ăn uống hoàn toàn trong khoảng 6 đến 8 tiếng trước giờ mổ theo chỉ định của bác sĩ gây mê. Bên cạnh đó, việc giữ tâm lý thoải mái, vệ sinh cơ thể sạch sẽ và thông báo ngay cho nhân viên y tế nếu xuất hiện các biểu hiện sốt, ho hay nhiễm trùng cấp tính trước ngày mổ là rất quan trọng để đảm bảo ca phẫu thuật diễn ra thuận lợi.

Chăm sóc và phục hồi sức khỏe sau mổ u nang buồng trứng

Chế độ chăm sóc hậu phẫu đóng vai trò quyết định đến tốc độ lành vết mổ và ngăn ngừa biến chứng nhiễm trùng.

Về vận động, người bệnh mổ nội soi có thể đi lại nhẹ nhàng sau 24 giờ để tăng cường lưu thông máu và kích thích nhu động ruột hoạt động trở lại. Đối với người mổ hở, việc vận động cần nhẹ nhàng và tăng dần mức độ theo tư vấn của bác sĩ.

Về dinh dưỡng, sau khi trung tiện được, người bệnh nên bắt đầu với các món ăn mỏng nhẹ như cháo loãng, súp, sau đó bổ sung thực phẩm giàu protein, vitamin C và xơ để hỗ trợ chữa lành mô tổn thương. Tránh các thực phẩm gây đầy hơi, nhiều mỡ hoặc đồ uống có cồn.

Ngoài ra, cần giữ vết mổ luôn khô ráo, vệ sinh đúng cách theo hướng dẫn của điều dưỡng và kiêng quan hệ tình dục trong khoảng 4 đến 6 tuần tùy theo tốc độ bình phục của cơ thể.

Lưu ý an toàn

Mổ u nang buồng trứng là phẫu thuật an toàn nhưng vẫn tồn tại rủi ro biến chứng như nhiễm trùng vết mổ, chảy máu hoặc dính ruột. Bệnh nhân tuyệt đối không tự ý dùng các loại thuốc chống viêm, thuốc giảm đau hay sản phẩm thảo dược khi chưa có ý kiến của bác sĩ điều trị. Việc tái khám theo đúng lịch hẹn là bắt buộc để theo dõi tình trạng hồi phục và đánh giá chức năng buồng trứng. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như sốt cao, đau bụng dữ dội, vết mổ sưng đỏ chảy mủ hoặc chảy máu âm đạo bất thường, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế chuyên khoa phụ sản để được xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Mổ u nang buồng trứng giúp loại bỏ hiệu quả các khối u nguy hiểm và bảo vệ sức khỏe sinh sản cho phụ nữ. Việc hiểu rõ chỉ định, chuẩn bị chu đáo và tuân thủ hướng dẫn chăm sóc sau phẫu thuật sẽ giúp quá trình hồi phục diễn ra an toàn. Phụ nữ nên duy trì thói quen khám phụ khoa định kỳ để kịp thời phát hiện và xử trí các bất thường ở buồng trứng.