Mẹ mang thai bị đau mắt đỏ có nguy hiểm không và cách chăm sóc

Mẹ mang thai bị đau mắt đỏ là gì?

Đau mắt đỏ là thuật ngữ dân gian dùng để chỉ tình trạng viêm kết mạc, lớp màng mỏng bao phủ phần lòng trắng của mắt và mặt trong mí mắt. Bệnh biểu hiện đặc trưng bởi hiện tượng đỏ mắt, cộm xốn như có cát bên trong, ngứa ngáy, chảy nước mắt nhiều và tăng tiết ghèn rỉ. Ở phụ nữ mang thai, sự biến đổi của nồng độ hormone estrogen và progesterone cùng những thay đổi trong hệ miễn dịch làm giảm lượng nước mắt tiết ra, khiến bề mặt giác mạc dễ bị khô rát và nhạy cảm hơn trước các tác nhân gây bệnh từ môi trường bên ngoài. Viêm kết mạc có thể xảy ra ở một mắt rồi nhanh chóng lây sang mắt còn lại thông qua tiếp xúc tay hoặc dùng chung vật dụng cá nhân. Việc nhận biết sớm và phân biệt được tính chất lành tính của bệnh giúp thai phụ giảm bớt áp lực tâm lý trong suốt thai kỳ.

Mức độ nguy hiểm của đau mắt đỏ đối với phụ nữ mang thai và thai nhi

Đau mắt đỏ hay viêm kết mạc là tình trạng viêm lớp màng trong suốt bao bọc củng mạc và lót phía trong mi mắt. Đối với phụ nữ mang thai, phần lớn các trường hợp đau mắt đỏ bắt nguồn từ virus như Adenovirus, vi khuẩn thông thường hoặc do dị ứng thời tiết và khói bụi. Những tác nhân thông thường này cư trú tại chỗ ở vùng kết mạc mắt, hầu như không xâm nhập sâu vào máu nên không trực tiếp gây hại cho sự phát triển của thai nhi.

Tuy nhiên, tình trạng này vẫn tiềm ẩn nguy hiểm gián tiếp nếu người mẹ bị sốt cao kéo dài hoặc cơ thể mệt mỏi suy nhược, dẫn đến giảm ăn uống và ảnh hưởng sức khỏe tổng thể. Nguy hiểm lớn nhất thường không đến từ bản thân bệnh đau mắt đỏ mà xuất phát từ việc thai phụ tự ý dùng thuốc nhỏ mắt chứa corticoid hoặc kháng sinh chống chỉ định trong thai kỳ. Việc dùng sai thuốc có thể dẫn đến tổn thương giác mạc của mẹ và tiềm ẩn tác động không tốt đến thai nhi.

Những nguyên nhân thường gặp gây đau mắt đỏ trong thai kỳ

Trong thai kỳ, sự thay đổi nội tiết tố và hệ thống miễn dịch tự nhiên khiến niêm mạc mắt của phụ nữ trở nên nhạy cảm hơn, dễ khô và dễ bị kích ứng. Nguyên nhân phổ biến nhất gây đau mắt đỏ là các loại virus đường hô hấp, rất dễ lây lan qua giọt bắn hoặc tay tiếp xúc với dịch tiết của người bệnh rồi đưa lên mắt.

Bên cạnh virus, vi khuẩn như tụ cầu, liên cầu cũng có thể gây viêm kết mạc với biểu hiện mắt đổ ghèn vàng hoặc xanh đặc dính mi mắt vào buổi sáng. Ngoài ra, việc tiếp xúc với phấn hoa, bụi mịn, lông thú cưng, hóa mỹ phẩm hoặc môi trường ô nhiễm cũng khiến mắt đỏ ngứa dữ dội do phản ứng dị ứng. Xác định đúng nguyên nhân là chìa khóa then chốt để bác sĩ đưa ra hướng can thiệp phù hợp mà vẫn bảo đảm tính an toàn tối đa cho thai kỳ.

Biện pháp chăm sóc và vệ sinh mắt an toàn tại nhà cho thai phụ

Khi có dấu hiệu cộm xốn, đỏ mắt hoặc chảy nước mắt, thai phụ nên ưu tiên các biện pháp vệ sinh tại chỗ an toàn. Việc rửa mắt bằng dung dịch natri clorid 0,9% chuyên dùng cho mắt giúp làm dịu cảm giác khó chịu và loại bỏ bớt chất tiết, ghèn rỉ cùng mầm bệnh bám trên bề mặt nhãn cầu. Mẹ bầu nên dùng bông gòn hoặc gạc y tế vô khuẩn dùng một lần để lau sạch dịch tiết từ khóe mắt ra ngoài, sau đó bỏ ngay vào thùng rác.

Chườm mát bằng khăn sạch thấm nước mát lên vùng mắt nhắm có thể hỗ trợ giảm sưng nề và giảm ngứa hiệu quả. Phụ nữ mang thai cần tạm ngừng đeo kính áp tròng, hạn chế trang điểm vùng mắt và giảm thời gian sử dụng các thiết bị điện tử như điện thoại, máy tính để mắt có thời gian nghỉ ngơi, phục hồi tổn thương.

Nguyên tắc dùng thuốc nhỏ mắt an toàn cho phụ nữ có thai

Nguyên tắc quan trọng hàng đầu trong chăm sóc thai phụ bị đau mắt đỏ là không bao giờ tự ý sử dụng bất kỳ loại thuốc tra mắt, thuốc nhỏ mắt hay thuốc uống nào khi chưa có hướng dẫn y khoa. Nhiều sản phẩm nhỏ mắt phổ biến trên thị trường có chứa thành phần co mạch, kháng sinh liều cao hoặc dẫn xuất corticoid có khả năng thẩm thấu một phần qua niêm mạc vào tuần hoàn chung.

Khi được bác sĩ nhãn khoa chỉ định thuốc nhỏ mắt an toàn, thai phụ nên áp dụng kỹ thuật ấn nhẹ vào khóe mắt trong gần sống mũi khoảng một đến hai phút sau khi nhỏ. Thao tác đơn giản này giúp giảm thiểu lượng thuốc chảy xuống ống lệ mũi và hấp thu vào cơ thể mẹ, từ đó gia tăng độ an toàn cho thai nhi. Thai phụ cần tuân thủ nghiêm ngặt thời gian và liều lượng theo đơn của bác sĩ.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Phụ nữ mang thai có cơ địa nhạy cảm, mọi quyết định dùng thuốc nhỏ mắt hay thuốc uống đều cần có sự thăm khám trực tiếp của bác sĩ chuyên khoa mắt phối hợp cùng bác sĩ sản khoa. Tuyệt đối không áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng như nhỏ sữa mẹ, xông hơi lá trầu không hay đắp lá cây vì có thể gây bỏng biểu mô giác mạc và dẫn đến nhiễm trùng nghiêm trọng.

Tóm tắt

Đau mắt đỏ khi mang thai đa số là lành tính và không để lại di chứng nếu được phát hiện, chăm sóc đúng cách. Thai phụ tuyệt đối không tự điều trị hoặc chủ quan kéo dài. Việc thăm khám sớm tại cơ sở y tế chuyên khoa mắt là biện pháp an toàn nhất để bảo vệ thị lực của mẹ cũng như sự phát triển toàn diện của thai nhi.