Loạn thị mấy độ thì cần đeo kính và những lưu ý quan trọng
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Loạn thị là một tật khúc xạ phổ biến xảy ra khi giác mạc hoặc thể thủy tinh có độ cong không đồng đều, khiến ánh sáng đi vào mắt hội tụ tại nhiều điểm khác nhau trên võng mạc. Tình trạng này làm cho hình ảnh thu nhận bị mờ nhòe, méo mó ở mọi khoảng cách, gây cản trở cho sinh hoạt và học tập.
Nhiều người băn khoăn loạn thị mấy độ thì cần đeo kính và liệu độ loạn nhỏ có bắt buộc phải can thiệp hay không. Thông thường, mức độ cần đeo kính không chỉ phụ thuộc vào chỉ số đo khúc xạ mà còn căn cứ vào triệu chứng mỏi mắt và nhu cầu thị giác hàng ngày của từng cá nhân.
Loạn thị mấy độ thì cần đeo kính là gì?
Loạn thị là hiện tượng quang học bất thường của hệ thống khúc xạ mắt, trong đó bề mặt giác mạc thay vì có hình cầu hoàn chỉnh như quả bóng bàn thì lại cong không đều tương tự như quả bóng bầu dục. Sự chênh lệch bán kính cong giữa các kinh tuyến khiến các tia sáng song song khi đi vào mắt không thể hội tụ tại một tiêu điểm duy nhất trên võng mạc mà tạo thành hai đường tiêu tuyến vuông góc nhau. Hậu quả là người mắc tật loạn thị nhìn vật thể ở bất kỳ cự ly nào cũng có cảm giác nhòe viền, xuất hiện bóng đôi hoặc biến dạng nhẹ. Loạn thị có thể xuất hiện đơn độc hoặc đi kèm với tật cận thị hay viễn thị, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng thị giác nếu không được kiểm tra và can thiệp điều chỉnh đúng cách.
Các mức độ loạn thị phổ biến theo phân loại nhãn khoa
Trong thực hành nhãn khoa, mức độ loạn thị thường được phân loại dựa trên đơn vị diop đo được qua quá trình kiểm tra khúc xạ. Loạn thị nhẹ thường ở mức dưới 1.00 diop, người mắc thường chỉ cảm thấy nhìn hơi mờ khi quan sát các chi tiết nhỏ ở xa. Loạn thị vừa dao động từ 1.00 diop đến 2.00 diop, hình ảnh bắt đầu có hiện tượng nhòe mờ rõ nét hơn ở cả khoảng cách gần lẫn xa kèm cảm giác nhanh mỏi mắt. Loạn thị nặng nằm trong khoảng từ trên 2.00 diop đến 3.00 diop, khiến tầm nhìn bị biến dạng đáng kể. Mức loạn thị nghiêm trọng trên 3.00 diop gây cản trở lớn đến sinh hoạt hàng ngày và đòi hỏi sự theo dõi chặt chẽ từ bác sĩ chuyên khoa mắt.
Mức độ loạn thị nào bắt đầu cần sử dụng kính hỗ trợ
Đa số bác sĩ nhãn khoa khuyến cáo người có độ loạn từ 1.00 diop trở lên nên đeo kính thường xuyên để hỗ trợ thị lực tối ưu. Ở ngưỡng này, hình ảnh thu nhận bị phân tán đáng kể, khiến mắt phải liên tục điều tiết để cố gắng nhìn rõ, dễ dẫn đến hiện tượng đau nhức mắt, nhức đầu và chảy nước mắt. Đối với mức loạn thị nhẹ dưới 1.00 diop, việc đeo kính chưa thực sự bắt buộc nếu người mắc không cảm thấy khó chịu. Tuy nhiên, nếu công việc đòi hỏi sự tập trung thị giác cao độ như đọc tài liệu liên tục, lập trình, sử dụng máy tính thường xuyên hoặc lái xe ban đêm, người bệnh vẫn nên trang bị kính khúc xạ để mắt làm việc thoải mái hơn.
Các yếu tố quyết định thời điểm người loạn thị nên đeo kính
Chỉ định đeo kính không chỉ dựa vào con số diop trên đơn khúc xạ mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố thực tế khác. Yếu tố đầu tiên là triệu chứng lâm sàng; nếu người bệnh thường xuyên bị căng thẳng vùng trán, nheo mắt khi nhìn hoặc hoa mắt thì cần đeo kính sớm. Yếu tố thứ hai là nhu cầu công việc và học tập; người làm việc văn phòng tiếp xúc màn hình điện tử nhiều sẽ cần kính hỗ trợ hơn người làm việc ngoài trời ít phải nhìn chi tiết. Yếu tố thứ ba là sự phối hợp của các tật khúc xạ khác như cận thị hoặc viễn thị đi kèm; khi có tật khúc xạ kết hợp, việc đeo kính chỉnh quang là cần thiết để cân bằng thị lực cho cả hai mắt.
Tầm quan trọng của việc chỉnh kính loạn thị ở trẻ em
Đối với trẻ nhỏ, việc phát hiện và can thiệp loạn thị kịp thời có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển thị giác suốt đời. Trẻ em bị loạn thị từ 1.00 diop trở lên hoặc có sự lệch độ đáng kể giữa hai mắt nếu không được chỉnh kính sớm rất dễ dẫn đến biến chứng nhược thị, tức tình trạng não bộ từ chối tiếp nhận tín hiệu hình ảnh mờ từ mắt bệnh. Khác với người trưởng thành có thể tự cân nhắc đeo kính theo nhu cầu, trẻ em cần tuân thủ nghiêm ngặt chỉ định đeo kính liên tục của bác sĩ nhãn khoa để kích thích võng mạc phát triển bình thường và ngăn ngừa tình trạng suy giảm thị lực vĩnh viễn không thể phục hồi.
Chăm sóc và bảo vệ mắt hiệu quả cho người bị loạn thị
Để giữ thị lực ổn định và hạn chế sự tiến triển bất lợi của tật khúc xạ, người bị loạn thị cần thiết lập chế độ chăm sóc mắt khoa học. Hãy đảm bảo không gian học tập và làm việc có đủ ánh sáng, tránh ánh sáng phản chiếu trực tiếp gây chói mắt. Áp dụng quy tắc nghỉ ngơi thị giác hợp lý: sau mỗi hai mươi phút làm việc với thiết bị điện tử, nên đưa mắt nhìn xa khoảng sáu mét trong vòng hai mươi giây để cơ thể mi được thư giãn. Bên cạnh đó, cần bổ sung chế độ dinh dưỡng giàu vitamin A, lutein và axit béo omega ba thông qua các loại rau xanh đậm, cà rốt và cá béo để nuôi dưỡng giác mạc và võng mạc khỏe mạnh.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức khoa học và không thay thế cho việc thăm khám y khoa trực tiếp. Tuyệt đối không tự ý đo độ khúc xạ tại những cơ sở không đủ chuyên môn hoặc tự mua kính điều chỉnh sẵn mà chưa qua kiểm tra đáy mắt toàn diện. Khi nhận thấy các dấu hiệu bất thường như giảm thị lực đột ngột, đau nhức mắt dữ dội, nhìn thấy quầng sáng quanh đèn hoặc mắt đỏ cộm kéo dài, người bệnh cần đến ngay bệnh viện mắt chuyên khoa để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Tóm tắt
Việc xác định loạn thị mấy độ cần đeo kính phụ thuộc trực tiếp vào mức độ ảnh hưởng thị lực, triệu chứng mỏi mắt và nhu cầu thị giác hàng ngày của từng cá nhân. Bạn nên chủ động thăm khám định kỳ tại các cơ sở chuyên khoa mắt uy tín để được đo khúc xạ chính xác và nhận chỉ định phù hợp từ bác sĩ nhãn khoa, giúp bảo vệ đôi mắt luôn sáng khỏe và ổn định.
Nguồn tham khảo
- 130148 Habitual visual acuity and refractive error in children and young people in the wandsworth children’s eye study: 130148 Habitual visual acuity and refractive error in children and young people in the wandsworth children’s eye study
- Ophthalmology: Visual Acuity, Refractive Error, and Astigmatism Following Corneal Transplantation for Pseudophalcic Bullous Keratopathy
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Loạn thị mức độ nhẹ có bắt buộc phải đeo kính thường xuyên không?
Người có độ loạn thị nhẹ dưới 1.00 diop nếu tầm nhìn vẫn rõ ràng và không gặp tình trạng mỏi mắt, nhức đầu khi làm việc thì thường chưa bắt buộc phải đeo kính liên tục hàng ngày.
Đeo kính có khiến độ loạn thị bị tăng nhanh hơn không?
Đeo kính đúng độ giúp mắt nhìn rõ nét và giảm tải điều tiết, hoàn toàn không làm tăng độ loạn. Việc tăng độ thường do sự phát triển tự nhiên của giác mạc hoặc thói quen chăm sóc mắt chưa phù hợp.
Trẻ em bị loạn thị ở mức độ nào thì cần can thiệp đeo kính?
Trẻ nhỏ bị loạn thị từ 1.00 diop trở lên hoặc có chênh lệch khúc xạ giữa hai mắt cần đeo kính theo chỉ định để đảm bảo thị giác phát triển hoàn thiện và phòng ngừa nguy cơ nhược thị.
Có những loại kính nào phù hợp cho người bị loạn thị?
Người loạn thị có thể lựa chọn kính gọng truyền thống, kính áp tròng mềm chuyên dụng cho loạn thị hoặc kính áp tròng cứng ban đêm Ortho-K tùy theo tư vấn cụ thể của bác sĩ nhãn khoa.
Bao lâu người bị loạn thị nên kiểm tra lại độ kính một lần?
Bạn nên đi khám mắt định kỳ khoảng sáu tháng một lần hoặc đi khám ngay khi xuất hiện dấu hiệu nhìn mờ, lóa mắt, nhức đầu kéo dài để kiểm tra và điều chỉnh lại độ kính cho chuẩn xác.
