Khô mắt kiêng ăn gì để cải thiện tình trạng cộm xốn và khô rát

Khô mắt kiêng ăn gì là gì?

Hội chứng khô mắt là tình trạng xảy ra khi mắt không tiết đủ nước mắt hoặc nước mắt bốc hơi quá nhanh do mất cân bằng cấu trúc màng phim nước mắt. Màng phim này gồm ba lớp thiết yếu: lớp nhầy, lớp nước và lớp lipid được tiết ra từ tuyến Meibomius nằm ở bờ mi.

Bất kỳ sự rối loạn nào trong quá trình chuyển hóa dinh dưỡng hoặc phản ứng viêm toàn thân đều có thể làm suy giảm chức năng của các tuyến bài tiết này. Khi màng phim nước mắt mất ổn định, bề mặt giác mạc và kết mạc không được bôi trơn đầy đủ, dẫn đến tổn thương biểu mô nhãn cầu và gây cảm giác khó chịu triền miên cho người bệnh.

Thực phẩm chứa nhiều muối và đồ đóng hộp

• Thói quen ăn mặn với lượng natri cao có thể làm rối loạn cân bằng điện giải và tăng tốc độ mất nước của cơ thể. Khi cơ thể thiếu hụt độ ẩm, quá trình sản xuất dịch lỏng tại tuyến lệ cũng bị suy giảm tương ứng.
• Nồng độ muối cao trong tuần hoàn còn có thể làm tăng độ thẩm thấu của màng phim nước mắt, khiến bề mặt nhãn cầu dễ bị kích ứng, đỏ rát và cộm xốn nhiều hơn. Việc giảm lượng muối trong khẩu phần ăn hàng ngày là bước hỗ trợ đơn giản nhưng thiết thực.

Đồ ngọt và thực phẩm nhiều đường tinh luyện

• Các món bánh ngọt, chè, nước ngọt có ga và thực phẩm chế biến sẵn chứa nhiều đường tinh luyện có thể làm gia tăng chỉ số đường huyết nhanh chóng. Tình trạng đường huyết cao thúc đẩy các phản ứng viêm mạn tính bên trong cơ thể, bao gồm cả các mô liên kết quanh mắt.
• Hiện tượng viêm kéo dài gây ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động tiết dịch của tuyến Meibomius ở bờ mi. Khi tuyến này bị rối loạn chức năng, lớp lipid bảo vệ màng nước mắt mỏng đi, khiến nước mắt bay hơi nhanh hơn bình thường.

Thức ăn chiên rán nhiều dầu mỡ và chất béo bão hòa

• Đồ chiên rán ngập dầu, thức ăn nhanh và mỡ động vật chứa lượng lớn chất béo bão hòa cùng chất béo chuyển hóa trans fat. Những loại chất béo này kích thích cơ thể sản sinh các chất trung gian gây viêm, làm suy giảm chất lượng dịch nhờn tự nhiên.
• Tuyến Meibomius tại mi mắt rất nhạy cảm với tình trạng viêm nhiễm do chuyển hóa chất béo xấu. Khi tuyến này bị tắc nghẽn hoặc biến đổi chất tiết, nước mắt sẽ mất đi lớp màng dầu ngăn bay hơi, làm mắt khô căng và rát bỏng rõ rệt.

Rượu bia và đồ uống chứa nhiều chất kích thích

• Bia rượu và đồ uống có cồn hoạt động như một chất lợi tiểu mạnh, khiến cơ thể đào thải nước nhiều hơn qua đường tiết niệu và dẫn đến tình trạng mất nước toàn thân. Khi cơ thể thiếu nước, thể tích nước mắt tự nhiên sẽ sụt giảm đáng kể.
• Caffeine có trong cà phê và trà đặc cũng có thể góp phần làm khô niêm mạc mắt nếu sử dụng quá mức mà không bù đủ nước lọc. Hơn nữa, cồn còn làm giãn mạch máu kết mạc, khiến mắt dễ bị đỏ, ngứa và nhạy cảm hơn trước ánh sáng.

Gia vị cay nóng gây kích ứng niêm mạc

• Các loại gia vị có tính cay nóng như ớt, tiêu hoặc mù tạt khi tiêu thụ quá nhiều có thể gây kích thích thần kinh và làm tăng nhiệt độ cơ thể cục bộ. Điều này dễ kích hoạt phản ứng xung huyết nhẹ ở kết mạc nhãn cầu.
• Đối với những người vốn có cơ địa mắt nhạy cảm hoặc đang bị viêm bờ mi, đồ ăn cay nóng có thể làm tăng cảm giác xót mắt, chảy nước mắt phản xạ nhưng lại không đủ độ bền vững để bôi trơn nhãn cầu, khiến mắt càng thêm khó chịu.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức chăm sóc sức khỏe tổng quan, không thay thế cho chẩn đoán hay chỉ định y khoa. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh hoặc corticoid khi chưa có đơn của bác sĩ. Nếu xuất hiện triệu chứng đau nhức mắt dữ dội, sợ ánh sáng hoặc suy giảm thị lực đột ngột, cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa mắt để được thăm khám.

Tóm tắt

Chế độ ăn uống hợp lý góp phần quan trọng trong việc hỗ trợ kiểm soát hội chứng khô mắt và duy trì màng phim nước mắt ổn định. Hạn chế thực phẩm nhiều muối, đường, dầu mỡ chuyển hóa và chất kích thích giúp giảm bớt phản ứng viêm bề mặt nhãn cầu. Tuy nhiên, điều chỉnh ăn uống không thể thay thế cho việc chẩn đoán và điều trị y khoa. Người bệnh nên chủ động thăm khám chuyên khoa mắt khi mắt cộm xốn kéo dài để có phác đồ chăm sóc toàn diện nhất.