Ở độ tuổi nào bạn nên chụp nhũ ảnh để tầm soát ung thư vú?

Độ tuổi chụp nhũ ảnh là gì?

Chụp nhũ ảnh là kỹ thuật sử dụng tia X liều rất thấp để ghi lại hình ảnh chi tiết của cấu trúc mô tuyến vú. Đây là công cụ sàng lọc tiêu chuẩn vàng có khả năng phát hiện những biến đổi bất thường, bao gồm các cụm vi vôi hóa hay khối u kích thước nhỏ nhiều năm trước khi người bệnh hoặc bác sĩ có thể sờ thấy qua thăm khám lâm sàng. Việc phát hiện ung thư vú ở giai đoạn sớm giúp nâng cao tỷ lệ điều trị thành công, giảm thiểu phẫu thuật xâm lấn và duy trì chất lượng cuộc sống lâu dài cho phụ nữ. Chụp nhũ ảnh định kỳ là bước quan trọng trong chương trình chăm sóc sức khỏe phụ nữ hiện đại.

Mốc độ tuổi chụp nhũ ảnh cho phụ nữ có nguy cơ trung bình

Đối với phụ nữ có nguy cơ ung thư vú ở mức trung bình, tức là không có tiền sử gia đình mắc bệnh và không mang đột biến gen liên quan, hầu hết các hiệp hội ung thư quốc tế khuyến cáo nên bắt đầu chụp nhũ ảnh định kỳ từ năm 40 tuổi. Giai đoạn từ 40 đến 49 tuổi là lúc nguy cơ bắt đầu tăng lên, việc chụp hàng năm hoặc mỗi hai năm một lần mang lại cơ hội phát hiện sớm đáng kể.

Khi bước sang độ tuổi từ 50 đến 69, tần suất chụp nhũ ảnh nên duy trì đều đặn mỗi một đến hai năm, do đây là nhóm tuổi có tỷ lệ mắc ung thư vú cao nhất. Sau 70 hoặc 75 tuổi, quyết định tiếp tục chụp tầm soát sẽ dựa trên tình trạng sức khỏe tổng thể và kỳ vọng sống của người phụ nữ, thường tiếp tục nếu sức khỏe ổn định.

Trường hợp có nguy cơ cao cần chụp nhũ ảnh sớm hơn

Những người thuộc nhóm nguy cơ cao cần thảo luận với bác sĩ để bắt đầu tầm soát sớm hơn mốc 40 tuổi thông thường, thường là từ 25 đến 30 tuổi hoặc sớm hơn 10 năm so với độ tuổi mà người thân trẻ nhất trong gia đình được chẩn đoán mắc bệnh. Nhóm nguy cơ cao bao gồm phụ nữ mang đột biến gen di truyền như BRCA1 hoặc BRCA2, gia đình có mẹ, chị em gái hoặc con gái từng mắc ung thư vú trước tuổi mãn kinh.

Bên cạnh đó, phụ nữ từng tiếp nhận xạ trị vùng ngực khi còn trẻ hoặc có kết quả sinh thiết trước đó ghi nhận tăng sinh không điển hình cũng thuộc nhóm cần theo dõi sát sao. Bác sĩ thường chỉ định kết hợp chụp nhũ ảnh với chụp cộng hưởng từ tuyến vú để tăng độ chính xác trong phát hiện tổn thương.

Ảnh hưởng của mật độ mô tuyến vú đến kết quả nhũ ảnh

Mô vú dày là tình trạng tuyến vú có tỷ lệ mô sợi và tuyến nhiều hơn mô mỡ, thường gặp ở phụ nữ trẻ tuổi hoặc phụ nữ châu Á. Trên phim chụp nhũ ảnh, mô vú dày và các khối u đều hiển thị dưới dạng màu trắng, điều này có thể làm giảm khả năng nhận diện các tổn thương nhỏ bị che khuất.

Do đó, đối với phụ nữ có mật độ mô vú dày, chụp nhũ ảnh kỹ thuật số hiện đại kết hợp siêu âm đàn hồi hoặc siêu âm tuyến vú 3D là giải pháp bổ trợ hiệu quả. Bác sĩ chẩn đoán hình ảnh sẽ đánh giá mức độ đặc của mô vú trên phim nhũ ảnh để tư vấn xem người bệnh có cần bổ sung thêm các phương pháp tầm soát hỗ trợ khác hay không.

Những lưu ý chuẩn bị trước khi đi chụp nhũ ảnh

Để quá trình chụp nhũ ảnh diễn ra thuận lợi và hình ảnh đạt độ chính xác cao nhất, người đi khám không nên thoa kem dưỡng ẩm, phấn rôm, nước hoa hoặc chất khử mùi vùng ngực và nách vào ngày chụp. Các hạt mịn trong mỹ phẩm có thể xuất hiện trên phim dưới dạng đốm trắng nhân tạo, dễ gây nhầm lẫn với vi vôi hóa bệnh lý.

Nên mặc trang phục hai mảnh rời gồm áo và quần hoặc váy để tiện cho việc thay đồ. Người chụp cần mang theo các phim chụp và kết quả siêu âm vú của những lần khám trước để bác sĩ so sánh sự biến đổi của mô vú qua từng năm, giúp nhận định chính xác các thay đổi mới xuất hiện.

Lưu ý an toàn

Chụp nhũ ảnh là xét nghiệm sàng lọc, không thay thế hoàn toàn việc tự kiểm tra vú hàng tháng và thăm khám định kỳ với bác sĩ chuyên khoa. Khi phát hiện các dấu hiệu bất thường như có khối u cứng ở ngực hoặc nách, da vú co rút, núm vú tụt hoặc tiết dịch lạ, chị em cần đi khám ngay mà không nên chờ đến lịch chụp nhũ ảnh định kỳ. Kết quả nhũ ảnh cần được bác sĩ chuyên khoa chẩn đoán hình ảnh và bác sĩ phụ sản đọc và phân tích kỹ lưỡng.

Tóm tắt

Chụp nhũ ảnh định kỳ là phương pháp tầm soát ung thư vú có giá trị cao, giúp bảo vệ sức khỏe phụ nữ từ sớm. Nhận thức đúng về độ tuổi, hiểu rõ tiền sử gia đình và chủ động trao đổi cùng bác sĩ chuyên khoa phụ sản hoặc chẩn đoán hình ảnh sẽ giúp bạn xây dựng kế hoạch kiểm tra tuyến vú an toàn và phù hợp nhất.