Dạy trẻ 8 tháng tuổi những gì để hỗ trợ phát triển

Dạy trẻ 8 tháng tuổi là gì?

Giai đoạn 8 tháng tuổi là thời điểm hệ thần kinh và hệ cơ xương của trẻ nhỏ phát triển rất nhanh chóng. Trẻ bắt đầu phối hợp nhịp nhàng giữa tay và mắt, biết chuyển đồ vật từ tay này sang tay khác và có xu hướng đưa mọi thứ vào miệng để cảm nhận thế giới. Về mặt vận động, trẻ thường có thể tự ngồi không cần trợ giúp, chủ động nhoài người với lấy đồ vật ưa thích, thậm chí thử nâng người ở tư thế bò hoặc vịn đứng. Bên cạnh đó, nhận thức của bé cũng có bước nhảy vọt với khái niệm sự tồn tại của vật thể, nghĩa là trẻ hiểu đồ vật vẫn còn đó dù bị che khuất tạm thời. Do đó, định hướng giáo dục sớm phù hợp cho bé 8 tháng tuổi chính là cung cấp các kích thích giác quan lành mạnh, tăng cường vận động tự do và xây dựng nền tảng giao tiếp thông qua sự gắn kết ấm áp của gia đình.

Hỗ trợ rèn luyện vận động thô và vận động tinh

Ở tháng thứ tám, vận động thô của trẻ tiến bộ vượt bậc nhờ các nhóm cơ lưng, cổ và cơ bụng đã cứng cáp hơn. Phụ huynh nên tạo điều kiện cho trẻ dành nhiều thời gian nằm sấp và chơi trên sàn nhà sạch sẽ, bằng phẳng. Hãy đặt những món đồ chơi nhiều màu sắc cách tầm với của trẻ một khoảng ngắn để khuyến khích bé trườn, bò hoặc lăn người tới lấy. Nếu trẻ đã bắt đầu bám vào thành ghế hay thành cũi để đứng lên, hãy đảm bảo các điểm tựa thật vững chãi và sàn nhà không trơn trượt.

Song song với vận động thô, vận động tinh cũng cần được quan tâm đúng mực. Lúc này, trẻ bắt đầu học cách sử dụng ngón cái và các ngón tay khác để cầm nắm đồ vật nhỏ hơn thay vì dùng cả bàn tay như trước. Cha mẹ có thể cho trẻ chơi những món đồ chơi an toàn có kích thước vừa phải như khối gỗ mềm bo tròn, bóng cao su mềm có gai sần hoặc cốc xếp chồng. Các hoạt động gõ hai món đồ chơi vào nhau hay nhặt thả đồ vật vào hộp giúp bé rèn luyện sự khéo léo của các ngón tay và khả năng phối hợp giữa hai bán cầu não.

Kích thích phát triển ngôn ngữ và khả năng giao tiếp

Dù chưa thể nói được những từ ngữ hoàn chỉnh, trẻ 8 tháng tuổi đã có khả năng phát ra các chuỗi âm thanh lặp lại như ba ba, ma ma hay đa đa. Đây là nền tảng vô cùng quan trọng cho việc hình thành tiếng nói sau này. Để hỗ trợ bé, người chăm sóc cần duy trì việc trò chuyện liên tục với trẻ trong mọi sinh hoạt thường nhật, từ lúc thay tã, tắm rửa cho đến khi cho bé ăn. Hãy nói bằng giọng điệu truyền cảm, ngữ điệu rõ ràng và nhìn thẳng vào mắt trẻ khi giao tiếp.

Mỗi khi trẻ bập bẹ phát âm, cha mẹ nên nhiệt tình hưởng ứng lại bằng cách bắt chước âm thanh của trẻ hoặc diễn giải thành những câu ngắn gọn. Việc này giúp trẻ hiểu được quy luật luân phiên của cuộc trò chuyện và cảm nhận được sự tôn trọng. Ngoài ra, đọc sách truyện tranh có hình vẽ to, màu sắc tương phản và chỉ tay vào từng bức tranh kết hợp gọi tên sự vật sẽ giúp làm giàu vốn từ vựng thụ động của trẻ một cách tự nhiên nhất.

Phát triển nhận thức thông qua các trò chơi tương tác

Sự phát triển trí não ở giai đoạn 8 tháng tuổi gắn liền chặt chẽ với những trải nghiệm thực tế và các tương tác xã hội qua trò chơi. Trò chơi ú òa là hoạt động kinh điển mang lại lợi ích nhận thức to lớn trong giai đoạn này. Khi người lớn che mặt bằng khăn rồi mở ra, trẻ sẽ học được rằng người thân không hề biến mất mà vẫn luôn ở đó, từ đó giảm bớt cảm giác lo âu chia ly và củng cố nhận thức về sự tồn tại của vật thể.

Bên cạnh trò ú òa, cha mẹ có thể giới thiệu trò giấu đồ chơi dưới một tấm vải mỏng và hướng dẫn trẻ lật khăn để tìm kiếm món đồ. Trò chơi nguyên nhân kết quả như nhấn nút phát ra tiếng nhạc, gõ trống đồ chơi hoặc thả bóng lăn xuống đường trượt cũng giúp kích thích trí tò mò và khả năng suy luận logic sơ khai của trẻ. Điều cốt lõi là tạo bầu không khí vui vẻ, khuyến khích trẻ kiên trì thử nghiệm mà không vội vàng làm thay trẻ mọi việc.

Khuyến khích kỹ năng tự lập trong ăn uống và sinh hoạt

Tháng thứ tám cũng là giai đoạn trẻ bước vào thời kỳ ăn dặm ổn định hơn với nhu cầu khám phá kết cấu thức ăn đa dạng. Thay vì chỉ cho ăn thức ăn xay nhuyễn hoàn toàn, phụ huynh có thể tập cho trẻ làm quen với các loại thức ăn bốc tay an toàn như rau củ luộc mềm cắt thanh dài hoặc hoa quả mềm cắt miếng vừa vặn. Hoạt động tự bốc thức ăn đưa vào miệng không chỉ khơi gợi hứng thú ăn uống mà còn rèn luyện phản xạ nuốt, nhai và sự phối hợp giữa tay, mắt và miệng.

Bên cạnh việc ăn uống, cha mẹ nên xây dựng một nề nếp sinh hoạt đều đặn cho trẻ về giờ giấc ngủ trưa, ngủ tối và các khung giờ vui chơi cố định. Một lịch trình dự đoán được sẽ giúp trẻ cảm thấy an tâm, giảm bớt quấy khóc và tạo thói quen tốt cho hệ thần kinh. Khi trẻ thể hiện sự hào hứng với việc tự cầm bình nước có quai hoặc tự với lấy đồ dùng cá nhân, hãy kiên nhẫn khích lệ để trẻ từng bước nâng cao ý thức tự lập đầu đời.

Lưu ý an toàn

Khi tổ chức các hoạt động dạy và chơi cùng trẻ 8 tháng tuổi, an toàn môi trường là ưu tiên hàng đầu. Cha mẹ cần che chắn các ổ cắm điện, bo tròn các góc bàn sắc nhọn và cất kỹ đồ vật nhỏ dễ gây hóc nghẹn. Tuyệt đối không cho trẻ tiếp xúc với màn hình điện thoại hay tivi vì có thể cản trở sự phát triển ngôn ngữ tự nhiên. Phụ huynh cũng cần tôn trọng tốc độ phát triển riêng biệt của từng đứa trẻ, tránh so sánh hay ép buộc trẻ vận động quá sớm khi hệ xương khớp chưa sẵn sàng.

Tóm tắt

Đồng hành cùng trẻ 8 tháng tuổi là một quá trình đòi hỏi sự kiên nhẫn và tình yêu thương của cha mẹ hơn là các phương pháp dạy dỗ phức tạp. Bằng việc kết hợp hài hòa giữa vận động, giao tiếp và những trò chơi tương tác gần gũi, phụ huynh sẽ giúp trẻ phát triển khỏe mạnh và vui vẻ. Nếu nhận thấy trẻ có dấu hiệu chậm phát triển rõ rệt, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa nhi để được tư vấn kịp thời.