Đau tức ngực khó thở có nguy hiểm không và khi nào cần đi khám

Đau tức ngực khó thở là gì?

Đau tức ngực khó thở là hiện tượng người bệnh cảm thấy vùng lồng ngực bị đè nén, bóp nghẹt, thắt chặt hoặc đau nhói, đồng thời gặp khó khăn trong việc hít thở, có cảm giác thiếu không khí và hụt hơi. Lồng ngực là nơi chứa đựng các cơ quan trọng yếu duy trì sự sống bao gồm tim, phổi, hệ thống mạch máu lớn cùng mạng lưới thần kinh và cơ xương liên sườn phức tạp. Do đó, bất kỳ sự bất thường nào tại các cấu trúc này đều có thể phát tín hiệu đau và cản trở chức năng hô hấp tuần hoàn. Mức độ nguy hiểm của triệu chứng phụ thuộc hoàn toàn vào cơ quan bị tổn thương, tốc độ tiến triển của bệnh và thể trạng của từng cá nhân.

Các nguyên nhân tim mạch đe dọa tính mạng

Hệ tim mạch là cơ quan đầu tiên cần được nghĩ tới khi xuất hiện đau tức ngực kết hợp khó thở. Nguy hiểm và khẩn cấp hàng đầu là nhồi máu cơ tim cấp, xảy ra khi mạch vành bị tắc nghẽn khiến cơ tim thiếu máu nuôi dưỡng. Cơn đau thường có tính chất đè nặng, bóp nghẹt sau xương ức, có thể lan lên cằm, cổ, vai trái hoặc cánh tay trái, đi kèm cảm giác ngột ngạt, vã mồ hôi lạnh và buồn nôn.

Bên cạnh đó, đau thắt ngực không ổn định, viêm cơ tim cấp, viêm màng ngoài tim hoặc bóc tách động mạch chủ ngực cũng là những tình trạng cấp cứu tim mạch tối khẩn. Bóc tách động mạch chủ thường gây cơn đau xé rách dữ dội lan ra sau lưng, làm tụt huyết áp và đe dọa trực tiếp đến tính mạng nếu không được phẫu thuật cấp cứu trong thời gian vàng.

Các bệnh lý hô hấp cấp tính và mạn tính

Hệ hô hấp nằm trọn trong lồng ngực nên bất kỳ tổn thương nào tại phổi và màng phổi cũng dễ gây đau ngực kèm khó thở rõ rệt. Thuyên tắc phổi là bệnh cảnh nguy hiểm xảy ra khi cục máu đông làm tắc động mạch phổi, khiến bệnh nhân đau ngực nhói dữ dội tăng lên khi hít sâu, khó thở đột ngột, thở nhanh và ho ra máu.

Tràn khí màng phổi tự phát cũng gây đau nhói ngực một bên đột ngột kèm cảm giác hụt hơi nghiêm trọng do nhu mô phổi bị xẹp. Ngoài ra, các đợt bùng phát của hen phế quản, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, viêm phổi thùy hoặc viêm dày dính màng phổi đều làm suy giảm trao đổi khí, dẫn đến cảm giác tức nặng ngực và khó thở liên tục cần điều trị y tế chuyên khoa.

Nguyên nhân do tiêu hóa, cơ xương khớp và tâm lý

Không phải mọi cơn đau tức ngực khó thở đều bắt nguồn từ tim hay phổi, nhiều trường hợp xuất phát từ cơ quan lân cận. Bệnh trào ngược dạ dày thực quản thường gây cảm giác nóng rát, đè tức sau xương ức lan lên cổ họng, kèm ợ chua và cảm giác nghẹn thở, dễ gây nhầm lẫn với cơn đau thắt ngực.

Viêm sụn sườn và đau cơ liên sườn cũng tạo ra các cơn đau nhói thành ngực, tăng lên khi cử động, hắt hơi hoặc ấn tay trực tiếp vào vị trí sụn sườn tổn thương. Ngoài ra, các rối loạn tâm lý như cơn hoảng loạn hay rối loạn lo âu lan tỏa có thể kích thích thần kinh giao cảm gây thở nhanh nông, co thắt lồng ngực, hồi hộp trống ngực và tê bì đầu chi. Tuy nhiên, nguyên nhân tâm lý chỉ được khẳng định sau khi đã loại trừ toàn bộ bệnh lý thực thể.

Các dấu hiệu cảnh báo cần gọi cấp cứu khẩn cấp

Người bệnh hoặc người nhà cần gọi ngay cấp cứu y tế 115 khi cơn đau tức ngực có cường độ dữ dội, kéo dài trên năm phút không giảm khi nghỉ ngơi. Các biểu hiện nguy hiểm đi kèm bao gồm vã mồ hôi đầm đìa, hoa mắt, chóng mặt, ngất xỉu, môi hoặc đầu chi tím tái, mạch đập quá nhanh hoặc quá chậm.

Cảm giác khó thở dữ dội, không thể nói trọn câu, ho ra máu tươi hoặc cơn đau lan rộng lên hàm dưới, lưng và hai tay cũng là dấu hiệu chỉ điểm tổn thương tim phổi nặng nề. Trong thời gian chờ đợi nhân viên y tế đến hỗ trợ, tuyệt đối không để người bệnh tự lái xe hoặc vận động mạnh.

Lưu ý an toàn

Mọi thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa trực tiếp. Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua thuốc giảm đau, thuốc giãn mạch, không tự cạo gió hay bấm huyệt khi đang có cơn đau ngực khó thở cấp tính vì có thể làm lỡ mất thời gian vàng cấp cứu. Mọi quyết định xử trí cần tuân thủ chỉ định của bác sĩ chuyên khoa.

Tóm tắt

Đau tức ngực kèm khó thở là triệu chứng cảnh báo y khoa quan trọng, không bao giờ được chủ quan bỏ qua. Việc phát hiện sớm và can thiệp kịp thời đối với các bệnh lý tim mạch hay hô hấp cấp tính có ý nghĩa quyết định trong bảo vệ tính mạng. Mọi trường hợp có triệu chứng bất thường cần được thăm khám tại cơ sở y tế để xác định chính xác nguyên nhân và theo dõi đúng phác đồ.