Đau mắt đỏ nên tra thuốc gì cho nhanh khỏi và?

Đau mắt đỏ nên tra thuốc gì là gì?

Đau mắt đỏ là thuật ngữ dân gian mô tả tình trạng viêm kết mạc, xảy ra khi lớp màng mỏng trong suốt che phủ phần lòng trắng của mắt và lót bên trong mí mắt bị kích ứng hoặc nhiễm trùng. Tình trạng này làm cho các mạch máu nhỏ trong kết mạc giãn nở và cương tụ, khiến mắt chuyển sang màu đỏ hoặc hồng nhạt kèm theo các biểu hiện như tiết nhiều dịch ghèn, ngứa rát, cộm xốn và chảy nước mắt.

Đa số các đợt bùng phát đau mắt đỏ trong cộng đồng là do virus gây ra, có khả năng lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp với dịch tiết mắt của người bệnh. Do tính chất lây nhiễm mạnh và sự đa dạng về nguyên nhân, không có một loại thuốc nhỏ mắt thần kỳ nào có thể dùng chung cho mọi trường hợp đau mắt đỏ. Việc xác định đúng tác nhân gây viêm là yếu tố then chốt để lựa chọn phương pháp chăm sóc và dùng thuốc chuẩn xác.

Làm sạch và vệ sinh mắt bằng dung dịch nước muối sinh lý

Trước khi sử dụng bất kỳ loại thuốc điều trị nào, bước chăm sóc cơ bản và an toàn nhất là vệ sinh mắt bằng dung dịch natri clorid 0,9% chuyên dùng cho mắt. Nước muối sinh lý giúp làm mềm rỉ ghèn, rửa trôi các chất tiết viêm ứ đọng và làm dịu cảm giác cộm xốn khó chịu.

Người bệnh nên dùng gạc y tế vô trùng thấm nước muối sinh lý để lau nhẹ bờ mi từ khóe mắt trong ra ngoài, sau đó bỏ gạc ngay chứ không lau ngược lại. Mỗi mắt cần sử dụng một miếng gạc riêng biệt nhằm ngăn ngừa lây lan mầm bệnh giữa hai mắt. Thao tác rửa mắt nên thực hiện từ 2 đến 3 lần mỗi ngày, tránh lạm dụng rửa liên tục vì có thể làm mất đi lớp màng phim nước mắt tự nhiên bảo vệ bề mặt nhãn cầu.

Sử dụng nước mắt nhân tạo hỗ trợ bôi trơn và làm dịu niêm mạc

Trong giai đoạn viêm kết mạc cấp, người bệnh thường xuyên cảm thấy khô rát, cộm như có hạt bụi trong mắt và chói mắt. Nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản là giải pháp hỗ trợ rất hữu ích, giúp bôi trơn nhãn cầu, làm dịu niêm mạc và hỗ trợ đẩy nhanh quá trình phục hồi biểu mô kết mạc.

Ưu tiên sử dụng các chế phẩm nước mắt nhân tạo dạng tép nhỏ đơn liều dùng trong ngày để đảm bảo vô trùng tuyệt đối. Khi nhỏ mắt, người bệnh cần ngửa nhẹ đầu, kéo nhẹ mi dưới xuống để tạo một túi kết mạc nhỏ rồi nhỏ một giọt, tránh để đầu ống thuốc chạm vào lông mi hay giác mạc. Nước mắt nhân tạo chỉ đóng vai trò hỗ trợ triệu chứng, không thay thế thuốc điều trị đặc hiệu trong các trường hợp viêm nặng.

Hiểu đúng về vai trò của thuốc nhỏ mắt kháng sinh

Thuốc nhỏ mắt kháng sinh chỉ có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn, hoàn toàn không có hiệu quả đối với các trường hợp viêm kết mạc do virus như adenovirus hoặc enterovirus. Việc tự ý mua và sử dụng các loại thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh phổ rộng khi bị đau mắt đỏ do virus là một sai lầm phổ biến, không giúp bệnh nhanh khỏi hơn mà còn gây loạn khuẩn kết mạc và tăng nguy cơ kháng kháng sinh.

Bác sĩ chuyên khoa mắt chỉ chỉ định thuốc nhỏ mắt kháng sinh khi có bằng chứng nhiễm khuẩn nguyên phát hoặc có dấu hiệu bội nhiễm vi khuẩn, biểu hiện qua rỉ mắt màu vàng đục hoặc xanh đặc, kết mạc sưng nề nhiều dính chặt hai mi mắt sau khi ngủ dậy. Quá trình dùng thuốc cần tuân thủ đúng liều lượng và thời gian do bác sĩ hướng dẫn, không tự ý ngừng thuốc sớm khi thấy triệu chứng vừa thuyên giảm.

Nhóm thuốc tra mắt cho trường hợp viêm kết mạc do dị ứng

Nhiều trường hợp đau mắt đỏ xuất phát từ phản ứng dị ứng của kết mạc với phấn hoa, bụi mịn, lông thú nuôi hoặc hóa chất sinh hoạt. Với nhóm nguyên nhân này, các loại thuốc kháng sinh hay thuốc kháng virus đều không mang lại tác dụng điều trị.

Khi được chẩn đoán viêm kết mạc dị ứng, bác sĩ có thể chỉ định các dung dịch nhỏ mắt chứa hoạt chất kháng histamin hoặc chất ổn định tế bào mast nhằm ức chế giải phóng các chất trung gian gây ngứa và phù nề. Người bệnh cần kết hợp loại bỏ dị nguyên khỏi môi trường sống, hạn chế đưa tay dụi mắt để không làm tổn thương bề mặt giác mạc và khiến tình trạng ngứa ngáy trở nên trầm trọng hơn.

Thao tác tra thuốc nhỏ mắt đúng kỹ thuật để tránh nhiễm khuẩn

Quy trình tra thuốc nhỏ mắt đúng cách quyết định trực tiếp đến hiệu quả điều trị và tính an toàn của đôi mắt. Trước khi nhỏ thuốc, người bệnh phải rửa sạch tay bằng xà phòng diệt khuẩn và nước sạch, sau đó lau khô bằng khăn sạch hoặc khăn giấy dùng một lần.

Khi tra thuốc, giữ khoảng cách giữa đầu lọ thuốc và mắt khoảng 1 đến 2 cm, tuyệt đối không chạm đầu lọ vào lông mi, bờ mi hoặc bề mặt kết mạc. Sau khi nhỏ từ 1 đến 2 giọt vào túi cùng kết mạc dưới, nhắm mắt nhẹ nhàng trong khoảng 1 đến 2 phút và dùng ngón tay ấn nhẹ vào góc trong của mắt cạnh sống mũi để hạn chế thuốc thoát xuống họng qua đường lệ đạo. Nếu phải dùng nhiều loại thuốc nhỏ mắt khác nhau, cần nhỏ cách nhau tối thiểu 5 đến 10 phút để thuốc không bị rửa trôi.

Lưu ý an toàn

Người bệnh tuyệt đối không được tự ý mua và sử dụng các loại thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid như dexamethasone hay prednisolone khi chưa có chỉ định của bác sĩ nhãn khoa. Lạm dụng corticoid có thể gây tăng nhãn áp dẫn đến glaucoma, đục thủy tinh thể hoặc làm vết loét giác mạc lan rộng dẫn tới mù lòa. Không áp dụng các biện pháp dân gian chưa được kiểm chứng như đắp lá trầu không, xông hơi nước lá nóng vào mắt vì dễ gây bỏng giác mạc và bội nhiễm vi khuẩn nặng nề. Khi thấy mắt nhìn mờ, đau nhức dữ dội hoặc chói sợ ánh sáng, cần đến bệnh viện khám ngay.

Tóm tắt

Đau mắt đỏ là tình trạng thường gặp nhưng tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nếu xử trí sai cách hoặc lạm dụng thuốc nhỏ mắt bừa bãi. Việc giữ gìn vệ sinh cá nhân, rửa mắt bằng dung dịch nước muối sinh lý và sử dụng nước mắt nhân tạo là những biện pháp hỗ trợ ban đầu an toàn. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường, người bệnh cần đến cơ sở y tế chuyên khoa mắt để được thăm khám và hướng dẫn phác đồ phù hợp.