Đau mắt đỏ không có ghèn có nguy hiểm không và cách nhận biết sớm

Đau mắt đỏ không có ghèn là gì?

Hiện tượng đau mắt đỏ không có ghèn xảy ra khi các mạng lưới mao mạch nông hoặc sâu trên bề mặt củng mạc và kết mạc bị giãn nở, xung huyết mạnh mẽ nhưng không đi kèm tình trạng tăng tiết dịch nhầy mủ của các tuyến bài tiết nhãn khoa. Trong viêm kết mạc nhiễm trùng do vi khuẩn thông thường, dịch tiết và dử mắt thường tích tụ rất nhiều khiến mí mắt dính chặt sau khi ngủ dậy. Ngược lại, khi mắt đỏ mà mắt vẫn khô ráo hoặc chỉ chảy nước mắt trong suốt, cơ chế gây viêm thường không liên quan đến sự nhân lên ồ ạt của vi khuẩn sinh mủ trên bề mặt kết mạc. Thay vào đó, nguồn gốc gây đỏ có thể nằm ở các phản ứng dị ứng miễn dịch, tổn thương cơ học, thiếu hụt màng phim nước mắt hoặc phản ánh tình trạng viêm sâu ở các cấu trúc giải phẫu bên trong nhãn cầu như mống mắt, thể mi, củng mạc và giác mạc.

Các nguyên nhân thường gặp khiến mắt đỏ nhưng không tiết ghèn

Thông thường khi nhắc đến đau mắt đỏ, người bệnh hay nghĩ tới tình trạng mắt tiết nhiều dịch dử vàng xanh hoặc ghèn dính bết mi mắt vào mỗi buổi sáng. Tuy nhiên, hiện tượng củng mạc mắt đỏ ửng nhưng hoàn toàn không xuất hiện ghèn lại rất phổ biến trên lâm sàng. Tình trạng này có thể xuất phát từ các kích ứng bề mặt lành tính như khói bụi, hóa chất, clo trong hồ bơi, phấn hoa hoặc do viêm kết mạc dị ứng gây ngứa và chảy nước mắt trong.

Bên cạnh đó, hội chứng khô mắt kéo dài do sử dụng thiết bị điện tử liên tục cũng khiến màng phim nước mắt mất ổn định, gây giãn mạch kết mạc và đỏ mắt mà không có ghèn mủ. Một nguyên nhân lành tính khác là xuất huyết dưới kết mạc, hình thành khi một mạch máu nhỏ ở màng mắt bị vỡ do ho mạnh, hắt hơi hoặc mang vác nặng, tạo thành vệt đỏ tươi rõ rệt nhưng không gây đau cộm nghiêm trọng.

Những bệnh lý nguy hiểm tiềm ẩn sau triệu chứng mắt đỏ không ghèn

Mặc dù có nhiều trường hợp đỏ mắt không ghèn mang tính lành tính, nhưng triệu chứng này đôi khi lại là tín hiệu báo động của những bệnh lý nội nhãn nghiêm trọng. Điển hình nhất là bệnh viêm màng bồ đào, bao gồm viêm mống mắt và thể mi. Khi màng bồ đào bị viêm, mắt đỏ cương tụ quanh rìa giác mạc, kèm theo cảm giác đau nhức âm ỉ sâu bên trong hốc mắt, sợ ánh sáng và nhìn mờ nhưng hầu như không bao giờ có ghèn bẩn.

Một bệnh lý nguy hiểm khác là glôcôm góc đóng cấp tính, hay còn gọi là thiên đầu thống hoặc tăng nhãn áp cấp. Bệnh làm nhãn áp tăng vọt bất ngờ, khiến mắt đỏ rực, giác mạc phù mờ, đau nhức dữ dội lan nửa đầu cùng bên, buồn nôn và thị lực sụt giảm nghiêm trọng. Ngoài ra, viêm củng mạc, viêm thượng củng mạc hay trầy xước giác mạc do dị vật cũng biểu hiện bằng mắt đỏ không ghèn và có nguy cơ đe dọa trực tiếp đến chức năng nhìn nếu không được xử trí khẩn cấp.

Cách phân biệt mắt đỏ thông thường và dấu hiệu cảnh báo tổn thương sâu

Để nhận biết liệu tình trạng mắt đỏ không có ghèn có đang ở mức báo động hay không, người bệnh cần quan sát kỹ các biểu hiện đi kèm. Dấu hiệu cảnh báo rõ ràng nhất là sự suy giảm thị lực, người bệnh cảm thấy mắt nhìn mờ như có màn sương che phủ hoặc xuất hiện các vòng hào quang cầu vồng bao quanh bóng đèn vào ban đêm.

Cơn đau nhức cũng là thước đo quan trọng. Nếu mắt không chỉ xót nhẹ bề mặt mà đau buốt sâu trong nhãn cầu, đau nhức tăng lên khi liếc mắt hoặc cơn đau lan tỏa lên thái dương và đỉnh đầu, đó là biểu hiện của tổn thương sâu. Kèm theo đó, hiện tượng sợ ánh sáng quá mức, đồng tử một bên mắt co nhỏ hoặc giãn rộng bất thường so với mắt còn lại, tròng đen mất đi độ bóng trong suốt đều là những triệu chứng chỉ điểm đòi hỏi người bệnh phải đến ngay bệnh viện mắt có chuyên khoa để thăm khám.

Xử trí ban đầu an toàn và các sai lầm cần tuyệt đối tránh

Khi phát hiện mắt bị đỏ mà không rõ nguyên nhân, điều đầu tiên người bệnh cần làm là để mắt được nghỉ ngơi, tạm dừng công việc nhìn màn hình máy tính và ngừng sử dụng kính áp tròng. Người bệnh có thể dùng dung dịch nước muối sinh lý natri clorid 0,9% chuyên dùng cho mắt để rửa trôi bụi bẩn và cấp ẩm dịu nhẹ cho bề mặt nhãn cầu.

Tuyệt đối không được dụi tay lên mắt vì hành động này có thể làm trầy xước biểu mô giác mạc hoặc đưa thêm vi khuẩn vào mắt. Sai lầm phổ biến và nguy hiểm nhất hiện nay là việc tự ý ra hiệu thuốc mua các loại thuốc nhỏ mắt phối hợp chứa corticoid hoặc kháng sinh mạnh. Việc lạm dụng corticoid khi mắt bị tổn thương giác mạc hoặc tăng nhãn áp có thể dẫn đến biến chứng teo dây thần kinh thị giác, đục thủy tinh thể hoặc loét thủng giác mạc gây mù lòa vĩnh viễn.

Lưu ý an toàn

Mọi thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức y khoa đại chúng và không thay thế cho việc thăm khám, chẩn đoán hay phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa mắt. Mắt là cơ quan thị giác vô cùng tinh tế và nhạy cảm; bất kỳ biểu hiện đỏ mắt bất thường nào kéo dài trên 24 đến 48 giờ hoặc đi kèm đau nhức, giảm thị lực đều cần được bác sĩ nhãn khoa kiểm tra trực tiếp bằng máy sinh hiển vi để xác định chính xác nguyên nhân và can thiệp kịp thời.

Tóm tắt

Tình trạng mắt đỏ không có ghèn là tín hiệu cho thấy mắt đang bị kích ứng hoặc tổn thương từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Người bệnh không nên chủ quan coi đây là phản ứng thông thường, đồng thời tuyệt đối tránh tự ý dùng thuốc điều trị tại nhà khi chưa có ý kiến của bác sĩ chuyên khoa mắt. Việc thăm khám sớm sẽ giúp bảo vệ thị lực và ngăn ngừa các biến chứng nguy hiểm.