Đau mắt đỏ có bị lại không và vì sao bệnh dễ tái phát?

Đau mắt đỏ có bị lại không là gì?

Đau mắt đỏ, hay còn gọi là viêm kết mạc, là bệnh lý nhãn khoa phổ biến xảy ra khi lớp màng trong suốt bao phủ phần củng mạc của mắt và niêm mạc lót mí mắt bị viêm nhiễm, sung huyết. Tình trạng này khiến các mạch máu nhỏ ở kết mạc giãn nở, làm cho tròng trắng của mắt có màu hồng hoặc đỏ đặc trưng kèm theo cảm giác cộm xốn, ngứa ngáy, chảy nước mắt và tiết nhiều dử dịch.

Bệnh có khả năng lây lan nhanh chóng trong cộng đồng thông qua tiếp xúc dịch tiết từ mắt hoặc đường hô hấp của người bệnh. Do kết mạc là bộ phận tiếp xúc trực tiếp với môi trường bên ngoài, bất kỳ ai cũng có thể bị viêm kết mạc nhiều lần nếu tiếp tục tiếp xúc với các tác nhân gây viêm mà không có biện pháp bảo vệ phù hợp.

Khả năng miễn dịch sau khi mắc đau mắt đỏ không kéo dài trọn đời

Sau khi hồi phục từ một đợt viêm kết mạc do virus như adenovirus hoặc vi khuẩn, hệ thống miễn dịch của cơ thể có tạo ra kháng thể nhưng lượng kháng thể này thường không tồn tại lâu dài. Sự bảo vệ miễn dịch này chỉ mang tính tạm thời và suy giảm dần theo thời gian.

Thêm vào đó, khả năng miễn dịch tạo ra thường chỉ đặc hiệu với đúng một chủng virus hoặc vi khuẩn cụ thể đã gây bệnh trước đó. Khi lượng kháng thể giảm xuống mức thấp, mắt của bạn hoàn toàn mất đi lớp bảo vệ trước cùng một tác nhân nếu tiếp xúc lại trong tương lai. Do đó, quan niệm một lần mắc bệnh sẽ có miễn dịch suốt đời là hoàn toàn không chính xác.

Sự đa dạng của các tác nhân gây viêm kết mạc dẫn đến tái nhiễm

Đau mắt đỏ là thuật ngữ dân gian chỉ tình trạng viêm kết mạc, nhưng nguyên nhân gây bệnh lại vô cùng đa dạng. Riêng nhóm virus gây bệnh đường hô hấp và kết mạc đã có hàng chục tuýp huyết thanh khác nhau, phổ biến nhất là các chủng adenovirus và enterovirus.

Nếu lần trước bạn bị viêm kết mạc do một chủng adenovirus gây ra, cơ thể sẽ không thể ngăn chặn được sự xâm nhập của một chủng virus khác hoặc các loại vi khuẩn như tụ cầu, phế cầu trong lần phơi nhiễm tiếp theo. Ngoài ra, viêm kết mạc dị ứng do thời tiết, phấn hoa, lông thú nuôi hay bụi mịn cũng có thể tái diễn nhiều lần mỗi khi cơ thể gặp phải dị nguyên kích ứng mà không liên quan đến nhiễm trùng trước đó.

Nguy cơ tái phát từ thói quen sinh hoạt và vật dụng nhiễm mầm bệnh

Tái nhiễm đau mắt đỏ xảy ra rất nhanh nếu người bệnh không loại bỏ triệt để các nguồn chứa mầm bệnh trong môi trường sống hàng ngày. Các vật dụng cá nhân như khăn mặt, vỏ gối, chăn màn, cọ trang điểm mắt, kính mắt hoặc hộp đựng kính áp tròng từng dùng trong đợt bệnh có thể lưu giữ virus và vi khuẩn trong nhiều ngày.

Khi mắt vừa lành lặn, việc tiếp tục sử dụng lại những đồ vật chưa được giặt sạch, khử trùng hoặc thay mới sẽ vô tình đưa mầm bệnh quay trở lại mắt. Hơn nữa, thói quen chạm tay vào bề mặt dùng chung tại nơi làm việc, trường học rồi đưa lên xoa dụi mắt cũng là con đường ngắn nhất dẫn đến tình trạng tái phát liên tục trong các đợt dịch.

Các biện pháp chủ động giúp phòng ngừa đau mắt đỏ tái phát

Để giảm thiểu tối đa khả năng bị đau mắt đỏ tái phát, việc xây dựng thói quen vệ sinh mắt và vệ sinh cá nhân là nguyên tắc quan trọng nhất. Mỗi người cần duy trì rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, đặc biệt là sau khi đến nơi đông người hoặc chạm vào các bề mặt công cộng.

Bên cạnh đó, tuyệt đối không dùng chung khăn mặt, gối, kính mắt hay thuốc nhỏ mắt với người khác. Khăn mặt cần được giặt sạch và phơi dưới ánh nắng mặt trời thường xuyên. Đối với người thường xuyên sử dụng kính áp tròng, cần tuân thủ nghiêm ngặt quy trình vệ sinh kính, hạn chế đeo kính áp tròng khi mắt đang có dấu hiệu cộm ngứa và thay mới toàn bộ phụ kiện kính mắt sau mỗi đợt viêm nhiễm.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất phổ biến kiến thức và không thay thế cho việc thăm khám y khoa trực tiếp. Khi xuất hiện các dấu hiệu nghiêm trọng như đau nhức mắt dữ dội, mắt nhìn mờ, sợ ánh sáng gắt hoặc chảy dịch mủ đặc kéo dài, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa mắt để được bác sĩ kiểm tra và hướng dẫn điều trị kịp thời, tuyệt đối không tự ý mua và dùng các loại thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid.

Tóm tắt

Người từng mắc viêm kết mạc hoàn toàn có thể bị lại nhiều lần nếu tiếp xúc với nguồn lây mới hoặc suy giảm hàng rào bảo vệ mắt. Việc chủ động giữ vệ sinh cá nhân, không dùng chung đồ dùng và đi khám chuyên khoa mắt khi xuất hiện triệu chứng bất thường là giải pháp tốt nhất để bảo vệ thị lực an toàn.