Cúm B: Triệu chứng và các biện pháp phòng ngừa

Cúm B là gì?

Cúm B là bệnh truyền nhiễm cấp tính đường hô hấp do virus cúm nhóm B gây ra. Khác với virus cúm A có thể lây lan từ động vật sang người và gây ra các đại dịch lớn trên phạm vi toàn cầu, virus cúm B chủ yếu chỉ lưu hành và lây truyền giữa người với người.

Virus cúm B phát tán chủ yếu thông qua các giọt bắn li ti bắn ra không khí khi người bệnh ho, hắt hơi, sổ mũi hoặc nói chuyện ở khoảng cách gần. Ngoài ra, người khỏe mạnh cũng có thể bị lây nhiễm gián tiếp khi chạm tay vào các bề mặt, đồ vật có dính chất tiết chứa virus rồi vô tình đưa tay lên mắt, mũi hoặc miệng. Thời tiết giao mùa, độ ẩm không khí thay đổi và không gian sống khép kín, đông người là những điều kiện thuận lợi để virus cúm B phát triển và bùng phát nhanh chóng.

Sốt và cảm giác đau nhức cơ thể toàn thân

Người mắc cúm B thường khởi phát bệnh khá đột ngột với triệu chứng sốt vừa đến sốt cao kèm theo cảm giác rét run. Cơn sốt có thể kéo dài liên tục vài ngày đầu và khiến cơ thể suy nhược rõ rệt.

Đi kèm với sốt là cảm giác đau nhức toàn thân, ê ẩm các khối cơ lớn tại lưng, đùi và vai. Bệnh nhân thường cảm thấy đau đầu dữ dội, mệt mỏi kiệt sức ngay cả khi chỉ thực hiện các hoạt động sinh hoạt nhẹ nhàng hàng ngày.

Biểu hiện hô hấp và rối loạn tiêu hóa đi kèm

Đường hô hấp trên là vị trí chịu ảnh hưởng trực tiếp của virus cúm B. Bệnh nhân thường xuất hiện triệu chứng đau rát cổ họng, cảm giác vướng víu khi nuốt thức ăn hoặc nước uống.

Các biểu hiện khác bao gồm nghẹt mũi, chảy nước mũi trong, hắt hơi liên tục và ho khan kéo dài. Ở một số trường hợp, đặc biệt là trẻ nhỏ, cúm B còn có thể gây ra triệu chứng đường tiêu hóa như buồn nôn, nôn mửa, chán ăn hoặc tiêu chảy nhẹ.

Phân biệt cúm B với cảm lạnh thông thường

Mặc dù cùng là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp do virus, cảm cúm thông thường do các virus khác như Rhinovirus thường khởi phát từ từ với mức độ nhẹ, chủ yếu là hắt hơi, sổ mũi và hiếm khi sốt cao.

Ngược lại, cúm B khởi phát rất nhanh và rầm rộ, tình trạng sốt cao và đau nhức cơ thể chiếm ưu thế hơn hẳn. Cảm thông thường ít khi dẫn đến biến chứng nguy hiểm, trong khi cúm B có thể tiến triển thành viêm phế quản, viêm tai giữa hoặc viêm phổi nếu không được chăm sóc đúng cách.

Biện pháp chăm sóc và hỗ trợ phục hồi tại nhà

Chăm sóc người bệnh cúm B tập trung vào việc nâng đỡ thể trạng và giảm bớt sự khó chịu do các triệu chứng gây ra. Người bệnh cần được nghỉ ngơi tuyệt đối trong không gian thoáng khí, hạn chế làm việc quá sức để cơ thể có thời gian hồi phục.

Bổ sung đủ nước là yếu tố quan trọng hàng đầu, có thể dùng nước lọc, nước oresol bù điện giải, nước canh ấm hoặc nước ép trái cây tươi giàu vitamin C. Bữa ăn nên chia nhỏ thành nhiều lần, ưu tiên các món mềm, dễ tiêu hóa như cháo, súp để giảm tải cho hệ tiêu hóa. Người bệnh có thể dùng thuốc hạ sốt giảm đau thông thường theo đúng hướng dẫn của nhân viên y tế.

Dấu hiệu cảnh báo cần thăm khám y tế ngay

Đa số người mắc cúm B tự hồi phục sau một đến hai tuần, tuy nhiên một số đối tượng có thể gặp diễn tiến nặng. Người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện triệu chứng khó thở, thở gấp, đau tức ngực liên tục hoặc ho ra đờm có màu bất thường.

Các dấu hiệu cảnh báo khác bao gồm sốt cao liên tục không hạ dù đã dùng thuốc hạ sốt, li bì, lú lẫn, chóng mặt đột ngột hoặc nôn mửa liên tục không giữ được nước. Trẻ nhỏ có biểu hiện quấy khóc nhiều, bỏ bú, co giật hoặc thở rút lõm lồng ngực cần được cấp cứu y tế ngay lập tức.

Biện pháp chủ động phòng ngừa lây nhiễm cúm B

Tiêm vắc xin cúm mùa hàng năm là biện pháp phòng ngừa chủ động và hiệu quả nhất giúp giảm nguy cơ nhiễm bệnh cũng như hạn chế biến chứng nặng do các chủng virus cúm gây ra, bao gồm cả cúm B.

Bên cạnh tiêm chủng, việc duy trì thói quen rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, đeo khẩu trang khi đến nơi đông người và che miệng khi ho, hắt hơi đóng vai trò then chốt trong việc ngăn chặn virus phát tán ra môi trường xung quanh. Ngoài ra, cần giữ gìn không gian sống thông thoáng, vệ sinh các bề mặt tiếp xúc thường xuyên và duy trì lối sống lành mạnh với chế độ dinh dưỡng cân đối để nâng cao sức đề kháng.

Lưu ý an toàn

Các thông tin về cúm B trong bài viết mang tính chất tham khảo y khoa phổ thông, không thay thế cho chẩn đoán và phác đồ của bác sĩ. Người bệnh tuyệt đối không tự ý tìm mua thuốc kháng virus hay thuốc kháng sinh khi chưa có chỉ định chuyên môn. Đối với các đối tượng nhạy cảm như phụ nữ có thai, trẻ sơ sinh, người cao tuổi hoặc người có bệnh nền mạn tính, việc thăm khám y tế sớm khi nghi ngờ mắc cúm là vô cùng cần thiết.

Tóm tắt

Cúm B là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính phổ biến nhưng có thể chủ động phòng ngừa và chăm sóc hiệu quả tại nhà nếu được phát hiện sớm. Việc tiêm chủng định kỳ, giữ vệ sinh cá nhân và đi khám kịp thời khi xuất hiện dấu hiệu bất thường giúp bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cộng đồng.