Cúm B ở trẻ em: Triệu chứng, nguyên nhân và cách chăm sóc
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Cúm B là một trong những chủng vi rút cúm phổ biến gây nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính thường bùng phát mạnh vào thời điểm giao mùa. Đối tượng dễ bị ảnh hưởng nhất là trẻ nhỏ do hệ miễn dịch của trẻ vẫn chưa phát triển hoàn thiện. Trẻ nhiễm cúm B thường xuất hiện triệu chứng đột ngột như sốt ho mệt mỏi và đau họng gây lo lắng cho nhiều bậc phụ huynh.
Việc tìm hiểu rõ biểu hiện nguyên nhân lây nhiễm cũng như nguyên tắc chăm sóc đúng cách đóng vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe của trẻ. Bài viết này tổng hợp những thông tin y khoa cần thiết giúp cha mẹ chủ động theo dõi và hỗ trợ trẻ vượt qua đợt bệnh an toàn.
Cúm B ở trẻ em là gì?
Cúm B là bệnh lý đường hô hấp do vi rút cúm dòng B gây ra. Khác với vi rút cúm A có thể xuất hiện ở nhiều loài động vật vi rút cúm B hầu như chỉ lây nhiễm và gây bệnh ở người. Mặc dù cúm B thường tiến triển lành tính và tự khỏi sau vài ngày đến một tuần bệnh vẫn có khả năng gây ra các biến chứng hô hấp nghiêm trọng ở trẻ em nếu không được phát hiện và hỗ trợ kịp thời.
Vi rút lây truyền chủ yếu qua các giọt bắn nhỏ bắn ra khi người bệnh ho hắt hơi hoặc nói chuyện. Ngoài ra việc trẻ chạm tay vào các bề mặt bị dính dịch tiết hô hấp chứa vi rút rồi đưa lên mắt mũi miệng cũng là đường lây bệnh phổ biến tại trường học và gia đình.
Triệu chứng cúm B thường gặp ở trẻ nhỏ
Khi trẻ nhiễm vi rút cúm B các dấu hiệu lâm sàng thường xuất hiện khá nhanh sau thời gian ủ bệnh ngắn từ một đến bốn ngày. Biểu hiện đặc trưng nhất là trẻ sốt cao đột ngột nhiệt độ có thể lên tới ba mươi tám hoặc ba mươi chín độ C kèm theo cảm giác ớn lạnh và mệt mỏi toàn thân.
Bên cạnh tình trạng sốt trẻ thường có biểu hiện ho hắt hơi chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi. Trẻ lớn hơn có thể than phiền về tình trạng đau họng đau đầu đau mỏi cơ bắp và đau khớp. Ở một số trẻ nhỏ cúm B còn có thể gây ra các triệu chứng trên đường tiêu hóa như buồn nôn nôn mửa chán ăn hoặc tiêu chảy nhẹ. Sự kết hợp giữa sốt cao và các triệu chứng toàn thân khiến trẻ trở nên quấy khóc lừ đừ và giảm vận động rõ rệt.
Nguyên nhân và con đường lây truyền vi rút cúm B
Nguyên nhân trực tiếp gây bệnh cúm B ở trẻ là sự xâm nhập của vi rút cúm dòng B vào niêm mạc đường hô hấp. Vi rút này có khả năng biến đổi chủng liên tục do đó trẻ vẫn có thể tái nhiễm trong các đợt dịch khác nhau nếu chưa có đủ kháng thể bảo vệ.
Đường lây truyền chính của vi rút cúm B là qua hô hấp trực tiếp. Khi người mang vi rút ho hắt hơi hoặc giao tiếp các giọt bắn chứa vi rút văng ra không khí và lơ lửng xung quanh. Trẻ hít phải các giọt bắn này sẽ bị vi rút tấn công vào mũi họng. Ngoài ra môi trường lớp học nhà trẻ hay khu vui chơi tập thể với nhiều vật dụng chung như đồ chơi tay nắm cửa là nơi vi rút dễ bám lại. Trẻ nhỏ thường có thói quen đưa tay lên mặt tạo điều kiện cho vi rút đi vào cơ thể qua niêm mạc.
Phương pháp chăm sóc và hỗ trợ phục hồi cho trẻ tại nhà
Hầu hết các trường hợp cúm B nhẹ có thể được theo dõi và chăm sóc tại nhà theo hướng dẫn của bác sĩ. Nguyên tắc quan trọng nhất là dành cho trẻ không gian nghỉ ngơi yên tĩnh thoáng mát và bảo đảm cung cấp đủ nước cũng như dinh dưỡng.
Phụ huynh cần khuyến khích trẻ uống nhiều nước ấm nước trái cây hoặc dung dịch bù điện giải dành cho trẻ em để phòng ngừa tình trạng mất nước do sốt. Thức ăn nên được chế biến dưới dạng lỏng mềm dễ tiêu như cháo hoặc súp và chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày. Khi trẻ bị sốt cao gây khó chịu cha mẹ có thể dùng phương pháp chùi mát bằng nước ấm và tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc dược sĩ về việc sử dụng thuốc hạ sốt an toàn phù hợp với cân nặng của trẻ. Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc kháng sinh vì kháng sinh không có tác dụng tiêu diệt vi rút.
Dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần đưa trẻ đi khám ngay
Dù phần lớn trẻ mắc cúm B hồi phục tốt sau khoảng một tuần phụ huynh không nên chủ quan vì bệnh có thể dẫn đến biến chứng như viêm phổi viêm tai giữa hoặc viêm phế quản. Việc nhận biết các dấu hiệu trở nặng giúp cha mẹ kịp thời đưa trẻ đến cơ sở y tế để được bác sĩ đánh giá.
Cha mẹ cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay lập tức nếu thấy trẻ có biểu hiện thở nhanh thở gấp thở rút lõm lồng ngực hoặc khó thở. Những dấu hiệu nguy hiểm khác bao gồm sốt cao liên tục không hạ dù đã dùng biện pháp hạ sốt trẻ lừ đừ khó đánh thức co giật bỏ ăn bỏ uống hoàn toàn hoặc xuất hiện tình trạng tím tái ở môi và ngón tay. Việc thăm khám sớm giúp ngăn chặn các biến chứng nghiêm trọng và bảo đảm an toàn sức khỏe cho trẻ.
Lưu ý an toàn
Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức y khoa chung không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y tế trực tiếp từ bác sĩ chuyên khoa. Phụ huynh tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng sinh thuốc kháng vi rút hay các loại thuốc điều trị khác cho trẻ khi chưa có chỉ định y khoa. Khi trẻ có biểu hiện sốt hoặc ho dai dẳng cha mẹ nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ để được khám và tư vấn phương án chăm sóc phù hợp với tình trạng thực tế của trẻ.
Tóm tắt
Cúm B ở trẻ em là bệnh truyền nhiễm đường hô hấp phổ biến nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát tốt nếu được phát hiện sớm và chăm sóc đúng cách. Việc duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, giữ vệ sinh thân thể và chủ động tiêm vắc xin phòng cúm hàng năm là những giải pháp hiệu quả giúp tăng cường miễn dịch, bảo vệ trẻ trước các đợt dịch cúm mùa.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Bệnh cúm B ở trẻ em kéo dài trong bao lâu thì khỏi?
Thông thường các triệu chứng sốt và mệt mỏi do cúm B sẽ giảm dần sau khoảng ba đến năm ngày trong khi ho và nghẹt mũi có thể kéo dài từ một đến hai tuần. Thời gian hồi phục phụ thuộc vào sức đề kháng của từng trẻ và chế độ chăm sóc.
Trẻ nhiễm cúm B có cần uống thuốc kháng sinh không?
Vi rút cúm B là nguyên nhân gây bệnh do đó thuốc kháng sinh không có tác dụng điều trị. Kháng sinh chỉ được bác sĩ kê đơn khi trẻ xuất hiện tình trạng bội nhiễm vi khuẩn thứ phát như viêm tai giữa hay viêm phổi.
Làm thế nào để phân biệt cúm B với cảm lạnh thông thường ở trẻ?
Cúm B thường khởi phát đột ngột với triệu chứng sốt cao đau mỏi cơ thể và mệt mỏi dữ dội. Trong khi đó cảm lạnh thường xuất hiện từ từ triệu chứng nhẹ hơn tập trung ở mũi họng và ít khi gây sốt cao kéo dài.
Tiêm vắc xin cúm hàng năm có giúp phòng cúm B cho trẻ không?
Vắc xin cúm mùa thế hệ mới thường chứa các thành phần phòng ngừa cả chủng vi rút cúm A và cúm B. Tiêm vắc xin đúng lịch giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh cũng như giảm mức độ nặng nếu trẻ lỡ nhiễm vi rút.
Trẻ bị cúm B nên ăn uống gì để nhanh hồi phục sức khỏe?
Trẻ nên uống nhiều nước nước trái cây hoặc nước canh ấm để bù dịch. Chế độ ăn cần ưu tiên thức ăn mềm lỏng giàu dinh dưỡng như cháo gà súp rau củ để trẻ dễ nuốt và dễ hấp thu trong giai đoạn mệt mỏi.
