Mất vị giác do Covid-19 bao lâu thì âm tính và cách phục hồi

Covid-19 mất vị giác bao lâu thì âm tính?

Rối loạn vị giác hoặc mất vị giác hoàn toàn ở người mắc Covid-19 xảy ra khi virus SARS-CoV-2 xâm nhập và gây viêm cục bộ tại vùng niêm mạc miệng, lưỡi cũng như các tế bào hỗ trợ thần kinh cảm giác. Hiện tượng này làm gián đoạn quá trình truyền tín hiệu vị giác từ các chồi vị giác lên não bộ.

Thời gian âm tính sau khi mắc Covid-19 phụ thuộc vào mức độ đào thải virus của hệ miễn dịch, trong khi sự hồi phục của vị giác phụ thuộc vào tốc độ tái tạo tế bào niêm mạc và tế bào thần kinh bị tổn thương. Do đó, hiện tượng mất vị giác vẫn có thể tiếp diễn ngay cả khi xét nghiệm kháng nguyên hoặc xét nghiệm RT-PCR đã cho kết quả âm tính. Việc hiểu rõ cơ chế này giúp người bệnh an tâm theo dõi sức khỏe và có biện pháp chăm sóc phù hợp.

Mối liên hệ giữa mất vị giác và kết quả xét nghiệm âm tính

Hiện tượng mất vị giác ở người bệnh Covid-19 xuất phát từ phản ứng viêm và tổn thương tạm thời tại các tế bào niêm mạc lưỡi cũng như hệ thống tế bào hỗ trợ thần kinh. Khi virus SARS-CoV-2 bị hệ miễn dịch tiêu diệt và số lượng virus giảm xuống dưới ngưỡng phát hiện, kết quả xét nghiệm kháng nguyên nhanh hoặc xét nghiệm RT-PCR sẽ chuyển sang âm tính.

Tuy nhiên, tổn thương tế bào niêm mạc và tế bào thần kinh vị giác cần một khoảng thời gian nhất định để tự sửa chữa và phục hồi. Vì vậy, việc còn mất vị giác sau khi đã có kết quả âm tính không có nghĩa là người bệnh vẫn đang mang virus hay còn khả năng lây nhiễm cho người khác. Ngược lại, một số người bệnh có thể khôi phục vị giác rất sớm ngay cả khi xét nghiệm vẫn hiển thị kết quả dương tính. Việc đánh giá khả năng khỏi bệnh cần dựa vào kết quả xét nghiệm y tế và thời gian cách ly theo hướng dẫn của cơ quan y tế.

Thời gian xét nghiệm Covid-19 chuyển sang âm tính

Thời gian để một người mắc Covid-19 nhận kết quả xét nghiệm âm tính phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tình trạng miễn dịch, tiền sử tiêm vắc xin, độ tuổi và mức độ nặng của bệnh. Ở đa số các trường hợp mắc bệnh nhẹ hoặc trung bình, xét nghiệm kháng nguyên nhanh thường trả về kết quả âm tính sau khoảng 5 đến 10 ngày kể từ khi xuất hiện triệu chứng đầu tiên.

Đối với xét nghiệm RT-PCR, do kỹ thuật này có độ nhạy rất cao và có thể phát hiện các mảnh vật chất di truyền đã suy yếu của virus, kết quả có thể tiếp tục dương tính kéo dài vài tuần dù virus không còn khả năng nhân lên hay lây bệnh. Do đó, trong theo dõi điều trị tại nhà, việc xét nghiệm kháng nguyên nhanh đúng thời điểm cùng với sự cải thiện các triệu chứng lâm sàng là căn cứ quan trọng để xác định giai đoạn hồi phục.

Thời gian phục hồi vị giác sau khi nhiễm Covid-19

Theo các theo dõi y tế, phần lớn người bệnh Covid-19 bị rối loạn hoặc mất vị giác sẽ nhận thấy cảm giác ăn uống cải thiện rõ rệt sau 1 đến 3 tuần. Quá trình này diễn ra từ từ khi các tế bào niêm mạc miệng và chồi vị giác tái tạo tế bào mới để thay thế cho các tế bào đã bị tổn thương do viêm.

Tuy nhiên, có một tỷ lệ nhỏ người bệnh gặp tình trạng mất vị giác kéo dài vài tháng sau khi đã xét nghiệm âm tính, được xem là một biểu hiện của hội chứng hậu Covid-19. Tình trạng này có thể xuất phát từ tổn thương thần kinh sâu hơn hoặc phản ứng viêm kéo dài. Trường hợp mất vị giác không cải thiện sau nhiều tuần, người bệnh nên chủ động tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng hoặc Thần kinh để được kiểm tra và tư vấn hướng hỗ trợ thích hợp.

Biện pháp hỗ trợ khôi phục vị giác an toàn tại nhà

Để thúc đẩy quá trình hồi phục vị giác sau khi nhiễm Covid-19, người bệnh có thể thực hiện một số biện pháp chăm sóc an toàn tại nhà. Vệ sinh răng miệng sạch sẽ hằng ngày bằng cách chải răng đúng cách và súc miệng bằng nước muối sinh lý giúp giữ niêm mạc khoang miệng sạch sẽ, giảm nguy cơ viêm nhiễm thứ phát.

Bên cạnh đó, việc xây dựng chế độ dinh dưỡng đa dạng, giàu vi chất như kẽm, vitamin nhóm B và vitamin C hỗ trợ quá trình tái tạo tế bào niêm mạc. Người bệnh nên ăn các món ăn có hương vị tự nhiên rõ ràng, nhiệt độ ấm vừa phải để kích thích chồi vị giác. Tránh sử dụng các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá hoặc đồ ăn quá cay nóng vì có thể gây kích ứng niêm mạc lưỡi. Giữ tâm lý thoải mái và kiên nhẫn cũng là yếu tố quan trọng giúp cơ thể nhanh chóng bình phục.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo phổ quát và không thay thế cho việc chẩn đoán hay chỉ định y khoa từ bác sĩ chuyên khoa. Mức độ hồi phục vị giác và thời gian âm tính có thể khác nhau ở mỗi cá nhân tùy thuộc vào thể trạng và tình trạng sức khỏe nền. Người bệnh không tự ý mua hoặc sử dụng các loại thuốc kích thích thần kinh, thuốc xịt hay thực phẩm bổ sung liều cao khi chưa có sự tư vấn của nhân viên y tế. Nếu triệu chứng mất vị giác đi kèm hiện tượng sốt cao kéo dài, khó thở hoặc suy giảm sức khỏe nghiêm trọng, người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và xử trí kịp thời.

Tóm tắt

Hiện tượng Covid-19 mất vị giác không phản ánh chính xác thời điểm xét nghiệm âm tính vì tổn thương niêm mạc cần nhiều thời gian để hồi phục hơn quá trình đào thải virus. Phần lớn người bệnh sẽ âm tính sau 5 đến 10 ngày và khôi phục vị giác sau vài tuần. Chăm sóc vệ sinh khoang miệng và ăn uống đủ chất sẽ hỗ trợ quá trình bình phục an toàn.