Cơn đau thắt ngực không điển hình và những biểu hiện dễ bị bỏ sót
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Cơn đau thắt ngực không điển hình là một dạng cảnh báo suy giảm tưới máu cơ tim nhưng không biểu hiện bằng cơn đau thắt bóp nghẹt sau xương ức như thông thường. Tình trạng này khiến nhiều người lầm tưởng sang các bệnh lý đường tiêu hóa hoặc cơ xương khớp, dẫn đến sự chậm trễ trong việc can thiệp y tế.
Hiểu rõ các biểu hiện mơ hồ của cơn đau giúp người bệnh chủ động nhận diện sớm nguy cơ bệnh mạch vành. Việc tiếp cận chăm sóc tim mạch đúng lúc đóng vai trò then chốt trong việc bảo vệ tính mạng và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm.
Đau thắt ngực không điển hình?
Đau thắt ngực không điển hình là tình trạng cơ tim bị thiếu máu cục bộ tạm thời do động mạch vành bị thu hẹp hoặc co thắt, nhưng các triệu chứng xuất hiện lại không mang tính chất kinh điển của một cơn đau thắt ngực thông thường. Thay vì cảm giác đè nặng, thắt chặt hoặc bóp nghẹt tại vùng ngực trước tim rồi lan sang cánh tay trái, cơn đau không điển hình có thể chỉ gây cảm giác nghẹn ở cổ, khó chịu vùng thượng vị, đau mỏi hàm, đau nhức bả vai hoặc đơn thuần là khó thở kèm mệt lả người. Tình trạng này phản ánh sự suy giảm lưu lượng máu cung cấp oxy cho các tế bào cơ tim. Do biểu hiện bên ngoài kín đáo và phân tán, người bệnh thường chủ quan không đi khám, tạo cơ hội cho bệnh lý mạch vành diễn tiến âm thầm dẫn đến hội chứng vành cấp nguy kịch.
Những biểu hiện thường gặp của đau thắt ngực không điển hình
Khác với cơn đau thắt ngực kinh điển có cảm giác đè nặng sau xương ức, đau thắt ngực không điển hình biểu hiện rất đa dạng và phân tán. Người bệnh có thể chỉ cảm thấy tức nhẹ, cảm giác nghẹn thở, nóng rát cồn cào vùng ngực hoặc vùng thượng vị tương tự như chứng khó tiêu. Nhiều trường hợp không đau rõ rệt ở ngực mà xuất hiện cảm giác đau nhức âm ỉ lan lên góc hàm, vùng cổ, gáy, hai vai hoặc phía sau lưng giữa hai bả vai. Bên cạnh đó, các triệu chứng toàn thân đi kèm có thể bao gồm mệt mỏi kiệt sức bất thường, choáng váng nhẹ, buồn nôn, hồi hộp đánh trống ngực hoặc vã mồ hôi lạnh dù không vận động nặng. Những biểu hiện mơ hồ này thường dễ bị xem nhẹ và bỏ qua trong giai đoạn sớm.
Nhóm đối tượng dễ xuất hiện triệu chứng không điển hình
Một số nhóm đối tượng có xu hướng gặp cơn đau thắt ngực không điển hình cao hơn rõ rệt so với người bình thường. Phụ nữ thường không trải qua cảm giác đau thắt ngực dữ dội mà hay gặp tình trạng khó thở, buồn nôn, đau lưng hoặc mệt lả không rõ nguyên nhân. Người cao tuổi có thể chỉ biểu hiện lú lẫn thoáng qua, suy nhược toàn thân hoặc cảm giác hụt hơi khi sinh hoạt nhẹ nhàng. Đặc biệt, người mắc bệnh đái tháo đường lâu năm thường bị tổn thương hệ thần kinh tự chủ khiến khả năng cảm nhận cảm giác đau suy giảm nghiêm trọng, dẫn đến tình trạng thiếu máu cơ tim thầm lặng. Ngoài ra, những người có tiền sử tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, béo phì hoặc hút thuốc lá kéo dài cũng cần hết sức lưu ý trước bất kỳ bất thường nào về hô hấp và tuần hoàn.
Các tình trạng bệnh lý dễ gây nhầm lẫn
Do biểu hiện phân tán, đau thắt ngực không điển hình thường bị nhầm lẫn với nhiều bệnh lý thuộc các chuyên khoa khác. Tình trạng cảm giác nóng rát vùng ngực và thượng vị rất dễ bị chẩn đoán nhầm thành bệnh trào ngược dạ dày thực quản hoặc viêm loét dạ dày tá tràng. Đau nhức vùng vai gáy hay đau sau lưng thường bị nhầm với thoái hóa cột sống cổ hoặc đau thần kinh liên sườn. Cảm giác hụt hơi, bồn chồn lo lắng và hồi hộp có thể bị quy nhầm cho rối loạn âu lo hoặc chứng hoảng sợ. Việc nhầm lẫn tai hại này khiến người bệnh tự ý mua các loại thuốc giảm đau, thuốc kháng acid dạ dày về uống, làm trì hoãn thời điểm vàng can thiệp tim mạch. Bất kỳ triệu chứng nào xuất hiện khi gắng sức hoặc kèm vã mồ hôi đều cần được đánh giá nguy cơ mạch vành trước tiên.
Các bước xử trí đúng cách khi gặp triệu chứng nghi ngờ
Khi nhận thấy các dấu hiệu nghi ngờ đau thắt ngực không điển hình, người bệnh cần dừng ngay mọi hoạt động thể lực và ngồi hoặc nằm nghỉ ngơi ở tư thế thoải mái, thoáng khí. Người bệnh không nên tự ý dùng thuốc hạ huyết áp, thuốc an thần hoặc các loại thuốc giảm đau khi chưa có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa tim mạch. Nếu cảm giác khó thở gia tăng, vã mồ hôi lạnh, choáng váng hoặc cơn khó chịu kéo dài trên mười lăm phút không giảm, người nhà cần liên hệ ngay trung tâm cấp cứu y tế để chuyển bệnh nhân đến bệnh viện gần nhất. Tại cơ sở y tế, các bác sĩ sẽ thực hiện đo điện tâm đồ và xét nghiệm men tim nhằm loại trừ hội chứng vành cấp và có hướng xử trí an toàn.
Lưu ý an toàn
Nội dung bài viết chỉ nhằm mục đích cung cấp kiến thức y khoa thường thức và không thay thế cho chẩn đoán hay phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Người bệnh tuyệt đối không được tự ý chẩn đoán, không tự mua thuốc điều trị tim mạch hay dạ dày khi chưa có chỉ định chuyên môn. Khi có dấu hiệu nghi ngờ cơn đau thắt ngực hoặc khó thở đột ngột, cần đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa tim mạch để được thăm khám an toàn.
Tóm tắt
Đau thắt ngực không điển hình là lời cảnh báo thầm lặng của hệ tim mạch. Việc nhận diện sớm các dấu hiệu mơ hồ và thăm khám chuyên khoa tim mạch kịp thời giúp ngăn ngừa nhồi máu cơ tim cùng các biến chứng nguy hiểm. Người bệnh tuyệt đối không chủ quan trước những cảm giác khó chịu bất thường ở lồng ngực.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Đau thắt ngực không điển hình có nguy hiểm không?
Cơn đau thắt ngực không điển hình có thể bắt nguồn từ bệnh mạch vành hoặc thiếu máu cục bộ cơ tim. Do đó, người bệnh không được chủ quan vì tình trạng này hoàn toàn có khả năng tiến triển thành nhồi máu cơ tim cấp.
Những ai dễ gặp cơn đau thắt ngực không điển hình nhất?
Hiện tượng đau thắt ngực không điển hình gặp nhiều hơn ở phụ nữ, người cao tuổi và bệnh nhân đái tháo đường do sự khác biệt về sinh lý mạch máu cũng như tình trạng tổn thương thần kinh cảm giác.
Làm sao phân biệt đau thắt ngực không điển hình với đau dạ dày?
Triệu chứng tim mạch thường đi kèm khó thở, vã mồ hôi hoặc mệt lả khi gắng sức. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự phân biệt tại nhà mà cần đo điện tâm đồ để chẩn đoán chính xác.
Bác sĩ dùng phương pháp nào để chẩn đoán tình trạng này?
Bác sĩ tim mạch thường chỉ định điện tâm đồ, xét nghiệm men tim troponin, siêu âm tim hoặc chụp cắt lớp vi tính động mạch vành nhằm đánh giá mức độ tưới máu cơ tim và tầm soát bệnh lý.
Có thể phòng ngừa đau thắt ngực không điển hình bằng cách nào?
Người bệnh cần duy trì lối sống lành mạnh, kiểm soát huyết áp, đường huyết, mỡ máu, kiêng thuốc lá và tuân thủ chặt chẽ phác đồ theo dõi của bác sĩ chuyên khoa tim mạch.
