Cắt lợi có đau không và cách chăm sóc nướu sau phẫu thuật

Cắt lợi có đau không là gì?

Phẫu thuật cắt lợi hay tạo hình nướu là thủ thuật ngoại khoa nha chu nhằm loại bỏ một phần mô nướu bao quanh thân răng. Kỹ thuật này được áp dụng trong hai nhóm trường hợp chính: điều trị bệnh lý và cải thiện thẩm mỹ. Về mặt bệnh lý, cắt lợi giúp loại bỏ các túi nha chu sâu, giảm thiểu mô nướu xơ hóa do viêm mạn tính hoặc phì đại nướu do tác dụng phụ của một số loại thuốc. Về mặt thẩm mỹ, thủ thuật giúp kéo dài thân răng lâm sàng, khắc phục tình trạng nụ cười hở lợi, đem lại tỷ lệ hài hòa giữa răng và nướu. Thủ thuật có thể được thực hiện bằng dao mổ truyền thống, máy cắt điện cao tần hoặc máy laser nha khoa chuyên dụng, tùy thuộc vào tình trạng mô mềm và chỉ định của bác sĩ chuyên khoa Răng – Hàm – Mặt.

Cảm giác đau trong và sau khi thực hiện phẫu thuật cắt lợi

Nhiều người e ngại cảm giác đau đớn khi nghĩ đến việc can thiệp dao kéo hoặc tia laser vào vùng nướu. Tuy nhiên, trước khi tiến hành thủ thuật, bác sĩ nha khoa luôn thực hiện gây tê tại chỗ nên người bệnh hoàn toàn không có cảm giác đau trong suốt thời gian phẫu thuật, chỉ có thể cảm nhận một chút rung động hoặc áp lực nhẹ.

Sau khi thuốc tê hết tác dụng, cảm giác ê buốt hoặc đau âm ỉ nhẹ có thể xuất hiện quanh khu vực viền nướu. Mức độ khó chịu này thường chỉ tương đương với vết xước nhỏ trong khoang miệng và đạt đỉnh trong khoảng 24 đến 48 giờ đầu tiên. Bác sĩ thường sẽ kê đơn các loại thuốc giảm đau, kháng viêm thông thường để kiểm soát tình trạng này. Đa số trường hợp cảm giác đau sẽ giảm rõ rệt từ ngày thứ ba và biến mất hoàn toàn sau một tuần.

Hướng dẫn vệ sinh răng miệng bảo vệ vùng nướu mới can thiệp

Việc giữ cho khoang miệng sạch sẽ là yếu tố quyết định giúp mô nướu không bị viêm nhiễm và nhanh chóng hồi phục. Trong 24 giờ đầu sau phẫu thuật, người bệnh tuyệt đối không được chải răng trực tiếp lên vùng nướu vừa can thiệp để tránh làm bật chỉ khâu hoặc tổn thương mô hạt mới hình thành. Các răng ở vùng không phẫu thuật vẫn cần được làm sạch nhẹ nhàng bằng bàn chải lông mềm.

Từ ngày thứ hai trở đi, người bệnh có thể súc miệng nhẹ nhàng bằng nước muối sinh lý ấm hoặc dung dịch chứa chlorhexidine nồng độ thấp theo chỉ định của bác sĩ. Khi súc miệng, chỉ nên ngậm và nghiêng nhẹ đầu, tránh súc quá mạnh tạo áp lực đẩy cục máu đông ra ngoài. Sau khoảng một tuần khi vết thương đã khép miệng, người bệnh có thể bắt đầu chải răng nhẹ nhàng quanh vùng phẫu thuật nhưng vẫn cần tránh các động tác chà xát thô bạo.

Chế độ ăn uống giúp nướu nhanh hồi phục sau phẫu thuật

Dinh dưỡng đóng vai trò then chốt trong việc tái tạo mô liên kết và biểu mô nướu. Trong những ngày đầu sau khi cắt lợi, người bệnh nên ưu tiên các loại thức ăn mềm, lỏng, dễ nuốt như cháo, súp, sữa chua, sinh tố và thức ăn đã được nấu nhừ. Nhiệt độ thức ăn nên ở mức ấm hoặc mát, tránh ăn đồ quá nóng vì nhiệt độ cao có thể kích thích giãn mạch và gây chảy máu thứ phát.

Đồng thời, cần bổ sung đầy đủ vitamin C, vitamin A và kẽm từ rau xanh, trái cây mềm để hỗ trợ tăng sinh collagen và tăng sức đề kháng cho mô nướu. Người bệnh cần tránh tuyệt đối các thực phẩm cứng, giòn, dai như xương, các loại hạt, bánh quy cứng vì các mảnh vụn thức ăn có thể găm vào vết mổ gây viêm nhiễm cục bộ. Ngoài ra, các gia vị cay nóng như ớt, tiêu cũng cần hạn chế để tránh làm xót và bỏng rát bề mặt nướu.

Những dấu hiệu bất thường cần đến cơ sở nha khoa thăm khám sớm

Mặc dù phẫu thuật cắt nướu là thủ thuật nha khoa tương đối an toàn, người bệnh vẫn cần theo dõi sát sao tiến trình lành thương để kịp thời phát hiện biến chứng. Một số triệu chứng bình thường bao gồm sưng nhẹ vùng môi má, rỉ ít dịch hồng trong ngày đầu và cảm giác căng tức viền nướu. Các biểu hiện này thường sẽ tự thuyên giảm sau vài ngày.

Ngược lại, nếu xuất hiện các dấu hiệu như máu chảy nhiều không cầm được sau khi đã cắn chặt gạc, cơn đau dữ dội kéo dài không đáp ứng với thuốc giảm đau thông thường, hoặc vùng nướu sưng to, tấy đỏ, chảy mủ kèm theo sốt cao và hơi thở có mùi hôi khó chịu, người bệnh cần nhanh chóng đến cơ sở nha khoa. Đây có thể là dấu hiệu của tình trạng nhiễm trùng hoặc tổn thương mô sâu cần được can thiệp y tế kịp thời.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết chỉ mang tính chất tham khảo kiến thức nha khoa tổng quát, không thay thế cho chẩn đoán và phác đồ điều trị của bác sĩ chuyên khoa Răng – Hàm – Mặt. Mỗi cá nhân có cấu trúc xương ổ răng, sinh học nướu và tốc độ lành thương khác nhau, do đó kỹ thuật can thiệp cũng như cách dùng thuốc giảm đau, kháng sinh sau mổ phải tuyệt đối tuân theo đơn thuốc và chỉ dẫn trực tiếp từ bác sĩ điều trị. Không tự ý mua thuốc ngoài chỉ định hoặc áp dụng các mẹo dân gian truyền miệng để đắp vào vết mổ.

Tóm tắt

Phẫu thuật cắt lợi là một thủ thuật nha khoa phổ biến với mức độ đau hoàn toàn nằm trong tầm kiểm soát nếu có sự hỗ trợ của thuốc tê và chế độ chăm sóc khoa học. Việc chủ động giữ vệ sinh răng miệng nhẹ nhàng, ăn uống hợp lý và tuân thủ lịch tái khám sẽ giúp mô nướu phục hồi nhanh chóng, bảo đảm cả yếu tố thẩm mỹ lẫn sức khỏe nha chu lâu dài.