Cần làm gì khi nghi ngờ mắc bệnh cúm A/H1N1

Nghi ngờ mắc cúm A/H1N1 là gì?

Cúm A/H1N1 là phân nhóm virus cúm mùa có khả năng lây truyền mạnh mẽ qua các giọt bắn khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc thông qua việc tiếp xúc trực tiếp với bề mặt dính dịch tiết hô hấp. Thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 1 đến 4 ngày, sau đó người nhiễm sẽ xuất hiện các biểu hiện điển hình như sốt, ớn lạnh, đau đầu, mệt mỏi rũ rượi, đau mỏi cơ bắp toàn thân, kèm theo viêm long đường hô hấp như chảy nước mũi, nghẹt mũi, ho khan và đau rát họng.

Phần lớn người có thể trạng khỏe mạnh sẽ dần hồi phục sau 5 đến 7 ngày nếu được chăm sóc và nghỉ ngơi hợp lý. Tuy nhiên, ở các nhóm người có nguy cơ cao như trẻ sơ sinh, người cao tuổi, phụ nữ có thai và người mắc các bệnh nền mạn tính, virus cúm A/H1N1 có thể tấn công sâu vào nhu mô phổi, gây suy hô hấp cấp hoặc làm bùng phát các đợt cấp của bệnh lý mạn tính có sẵn. Do đó, việc nhận biết và thực hiện các biện pháp ứng phó kịp thời ngay khi nghi ngờ nhiễm bệnh là vô cùng cần thiết.

Chủ động tự cách ly và hạn chế tiếp xúc nhằm ngăn ngừa lây lan

Ngay khi nhận thấy cơ thể có dấu hiệu sốt, ho hoặc đau rát họng, người bệnh nên chủ động ở trong phòng riêng thông thoáng, hạn chế tối đa việc tiếp xúc gần với các thành viên khác trong gia đình. Nếu bắt buộc phải ra khỏi phòng hoặc tiếp xúc với người xung quanh, việc đeo khẩu trang y tế đúng quy cách là yêu cầu bắt buộc để ngăn chặn các giọt bắn chứa virus phát tán ra không khí.

Bên cạnh đó, việc rửa tay thường xuyên bằng xà phòng dưới vòi nước chảy trong ít nhất 30 giây hoặc sử dụng dung dịch sát khuẩn tay có cồn là biện pháp quan trọng. Người bệnh cần dùng riêng toàn bộ đồ dùng cá nhân như khăn mặt, bàn chải, bát đũa, cốc uống nước và chăn màn. Các bề mặt tiếp xúc thường xuyên như tay nắm cửa, công tắc đèn, điện thoại cần được lau khử khuẩn định kỳ mỗi ngày để bảo vệ người thân.

Theo dõi sát sao thân nhiệt và diễn biến các biểu hiện hô hấp

Người nghi ngờ mắc bệnh cần đo thân nhiệt định kỳ từ hai đến ba lần mỗi ngày và ghi chép lại diễn biến nhiệt độ để theo dõi sát sao. Đi kèm với sốt, người bệnh cần chú ý các triệu chứng hô hấp như mức độ ho, cảm giác đau rát họng, nghẹt mũi hoặc cảm giác tức nhẹ ở ngực. Các biểu hiện toàn thân như đau nhức cơ bắp, đau mỏi các khớp và tình trạng mệt mỏi cũng cần được lưu tâm.

Việc ghi nhớ mốc thời gian xuất hiện các triệu chứng ban đầu là thông tin quan trọng giúp nhân viên y tế đánh giá giai đoạn bệnh nếu cần thăm khám sau đó. Trường hợp sốt cao trên 38,5 độ C gây khó chịu nhiều, người bệnh có thể lau mát bằng khăn ấm ở các vị trí nách, bẹn và tham khảo ý kiến chuyên gia y tế trước khi dùng các biện pháp hạ sốt thông thường.

Nghỉ ngơi hợp lý và bổ sung đầy đủ nước cùng dinh dưỡng

Nghỉ ngơi tuyệt đối tại giường trong môi trường yên tĩnh, thoáng khí giúp hệ thống miễn dịch của cơ thể có đủ năng lượng chống lại virus. Người bệnh cần bổ sung nhiều nước mỗi ngày, bao gồm nước lọc ấm, nước ép trái cây giàu vitamin C hoặc các loại nước canh thanh đạm để bù lại lượng dịch mất đi do sốt và toát mồ hôi.

Chế độ dinh dưỡng nên ưu tiên các món ăn mềm, lỏng, dễ tiêu hóa như cháo gà, súp rau củ nhằm giảm áp lực cho hệ tiêu hóa mà vẫn cung cấp đủ dưỡng chất. Việc súc họng bằng nước muối sinh lý hàng ngày cũng giúp làm dịu niêm mạc họng, hỗ trợ vệ sinh đường hô hấp trên và giảm bớt sự khó chịu do đau rát họng gây ra.

Nhận biết các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm cần đến bệnh viện khám ngay

Mặc dù phần lớn các trường hợp cúm có thể tự hồi phục sau một tuần, cúm A/H1N1 vẫn tiềm ẩn nguy cơ tiến triển thành viêm phổi nặng hoặc suy hô hấp. Người bệnh và người nhà cần đặc biệt cảnh giác với các dấu hiệu nguy hiểm như khó thở, thở gấp, đau tức ngực liên tục, tím tái ở môi hoặc đầu ngón tay.

Các biểu hiện thần kinh như li bì, lơ mơ, co giật, chóng mặt đột ngột hoặc nôn mửa liên tục không giữ được thức ăn cũng là tín hiệu cảnh báo khẩn cấp. Khi xuất hiện một trong các dấu hiệu này, hoặc khi tình trạng sốt cao kéo dài liên tục trên ba ngày không đáp ứng với các biện pháp thông thường, người bệnh cần được chuyển ngay đến cơ sở y tế gần nhất để được thăm khám và xử trí chuyên sâu.

Lưu ý an toàn

Thông tin trong bài viết mang tính chất tham khảo giáo dục sức khỏe và không thể thay thế cho việc chẩn đoán, điều trị của bác sĩ chuyên khoa. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc kháng virus hoặc thuốc kháng sinh khi chưa có chỉ định y khoa rõ ràng. Thuốc kháng sinh không có tác dụng tiêu diệt virus cúm và việc lạm dụng thuốc có thể gây ra hiện tượng kháng thuốc cùng nhiều tác dụng không mong muốn. Mọi can thiệp bằng thuốc cần được tư vấn bởi nhân viên y tế có chuyên môn.

Tóm tắt

Nghi ngờ mắc cúm A/H1N1 đòi hỏi sự chủ động trong cách ly và thận trọng khi theo dõi sức khỏe tại nhà. Người bệnh nên tập trung nghỉ ngơi, uống đủ nước và dinh dưỡng hợp lý. Khi nhận thấy bất kỳ biểu hiện chuyển nặng nào, việc đến ngay cơ sở y tế sẽ giúp chẩn đoán chính xác và can thiệp kịp thời, đảm bảo an toàn tối đa cho bản thân cùng gia đình.