Cách phòng ngừa lây nhiễm biến thể COVID-19 mới
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Sự xuất hiện của các biến thể virus SARS-CoV-2 mới làm gia tăng nguy cơ lây nhiễm qua đường hô hấp trong cộng đồng. Việc chủ động duy trì thói quen vệ sinh cá nhân, giữ không gian thông thoáng và tăng cường sức đề kháng đóng vai trò quan trọng trong việc giảm bớt nguy cơ mắc bệnh và bảo vệ sức khỏe gia đình. Các đối tượng nguy cơ cao như người cao tuổi, người mắc bệnh lý nền tim mạch, hô hấp hoặc suy giảm miễn dịch cần áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng ngừa để hạn chế biến chứng nguy hiểm.
Phòng ngừa biến thể COVID-19 mới
Biến thể COVID-19 mới thuộc họ virus corona có đặc tính biến đổi di truyền liên tục, từ đó nâng cao khả năng bám dính vào tế bào niêm mạc đường hô hấp và gia tăng tốc độ lây nhiễm giữa người với người. Virus chủ yếu phát tán ra môi trường xung quanh thông qua các giọt bắn hô hấp nhỏ sinh ra khi người mắc bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc thở mạnh. Ngoài ra, vi sinh vật này còn có thể lơ lửng trong không khí ở những không gian kín, thiếu thông gió hoặc bám dính trên các bề mặt vật dụng sinh hoạt hàng ngày. Khi người khỏe mạnh tiếp xúc trực tiếp với giọt bắn, hít phải không khí chứa virus hoặc chạm tay vào bề mặt nhiễm khuẩn rồi đưa lên mắt, mũi, miệng, nguy cơ xâm nhập của đường hô hấp sẽ gia tăng đáng kể. Việc hiểu rõ phương thức lây truyền giúp mỗi cá nhân chủ động thực hiện các giải pháp ngăn chặn nguồn lây một cách khoa học.
Sử dụng khẩu trang đúng cách ở nơi đông người
Khẩu trang y tế hoặc khẩu trang vải kháng khuẩn đóng vai trò như rào cản vật lý ngăn chặn các giọt bắn hô hấp phát tán ra ngoài môi trường cũng như giảm lượng vi sinh vật hít vào đường thở. Người dân nên đeo khẩu trang khi di chuyển trên các phương tiện giao thông công cộng, đi đến bệnh viện, phòng khám, siêu thị hoặc tham gia các sự kiện tập trung đông người trong không gian kín. Để đảm bảo hiệu quả bảo vệ, khẩu trang cần che kín cả vùng mũi lẫn cằm, ôm sát khuôn mặt và không tạo ra khoảng hở ở hai bên má. Trong quá trình đeo, tránh dùng tay chạm vào mặt trước khẩu trang để ngăn ngừa vi khuẩn lây nhiễm sang tay. Sau khi sử dụng khẩu trang y tế dùng một lần, cần tháo ra bằng cách cầm vào dây đeo tai và bỏ vào thùng rác có nắp đậy, sau đó tiến hành rửa tay sạch sẽ. Đối với khẩu trang vải, nên giặt sạch định kỳ bằng xà phòng và phơi khô dưới ánh nắng mặt trời trước khi dùng lại.
Vệ sinh tay và khử khuẩn bề mặt sinh hoạt thường xuyên
Bàn tay là bộ phận thường xuyên tiếp xúc với các bề mặt chứa vi sinh vật gây bệnh như tay nắm cửa, nút bấm thang máy, điện thoại, bàn làm việc và thành cầu thang. Thói quen rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch trong ít nhất 20 giây giúp loại bỏ hiệu quả virus cũng như tạp chất bám trên da. Nên thực hiện vệ sinh tay vào các thời điểm quan trọng như trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, sau khi ho, hắt hơi hoặc ngay sau khi từ nơi công cộng trở về nhà. Trong trường hợp không có sẵn nước và xà phòng, dung dịch sát khuẩn tay nhanh chứa nồng độ cồn phù hợp là giải pháp thay thế tiện lợi. Bên cạnh đó, việc lau chùi và khử khuẩn định kỳ các vật dụng sinh hoạt gia đình, thiết bị điện tử cá nhân bằng dung dịch sát khuẩn chuyên dụng sẽ hạn chế nguy cơ lây nhiễm gián tiếp qua đường tiếp xúc cho tất cả các thành viên trong gia đình.
Thông thoáng không gian sống và hạn chế tập trung nơi kín gió
Virus SARS-CoV-2 có khả năng tích tụ và duy trì sự lơ lửng trong không khí lâu hơn ở những căn phòng kín, chật hẹp và sử dụng điều hòa không khí liên tục mà không có sự trao đổi khí tươi. Do đó, việc duy trì môi trường sống và làm việc thông thoáng là biện pháp quan trọng giúp làm giảm nồng độ vi sinh vật trong không khí. Bạn nên thường xuyên mở các cửa sổ, cửa ra vào để gió tự nhiên lưu thông, kết hợp sử dụng quạt gió nhằm tăng cường trao đổi không khí sạch. Tại những nơi làm việc hoặc hộ gia đình, nên hạn chế bật điều hòa nhiệt độ ở mức quá thấp trong thời gian dài mà không mở cửa thông gió. Khi cần gặp gỡ hoặc trao đổi công việc, hãy ưu tiên chọn những khu vực ngoài trời hoặc nơi có không gian mở, thoáng khí để giảm bớt rủi ro lây nhiễm qua đường hô hấp.
Tiêm vắc xin phòng COVID-19 theo đúng hướng dẫn y tế
Tiêm vắc xin phòng COVID-19 giúp hệ miễn dịch của cơ thể chủ động tạo ra các kháng thể đặc hiệu để nhận diện và tiêu diệt virus khi xâm nhập. Việc hoàn thành các mũi tiêm cơ bản và tiêm liều nhắc lại theo khuyến cáo của Bộ Y tế đóng vai trò củng cố hàng rào bảo vệ, từ đó làm giảm đáng kể nguy cơ diễn biến nặng, biến chứng hô hấp nguy hiểm hoặc tử vong nếu chẳng may mắc bệnh. Dù các biến thể COVID-19 mới có thể có một số đột biến gen làm giảm bớt hiệu quả ngăn lây nhiễm nhẹ, vắc xin vẫn duy trì khả năng bảo vệ vượt trội trước các thể bệnh nặng và giảm tải cho hệ thống y tế. Các nhóm đối tượng nguy cơ cao như người có bệnh mãn tính, người suy giảm miễn dịch và người lớn tuổi cần chủ động tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa để được tư vấn lịch tiêm phòng bổ sung kịp thời.
Chủ động theo dõi sức khỏe và nâng cao sức đề kháng cơ thể
Một hệ miễn dịch khỏe mạnh cùng chế độ sinh hoạt khoa học là nền tảng giúp cơ thể chống lại sự tấn công của vi sinh vật gây bệnh đường hô hấp. Mỗi cá nhân nên xây dựng thực đơn dinh dưỡng cân đối, tăng cường các loại thực phẩm giàu vitamin C, vitamin D, kẽm, rau xanh và trái cây tươi để hỗ trợ chức năng miễn dịch. Duy trì thói quen uống đủ nước, ngủ đủ giấc từ 7 đến 8 giờ mỗi ngày và luyện tập thể dục nhẹ nhàng giúp nâng cao thể trạng chung. Đồng thời, việc tự theo dõi sức khỏe hàng ngày giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như sốt, ho, đau họng, mệt mỏi hay mất khứu giác. Khi phát hiện các triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh, người dân nên chủ động đeo khẩu trang, hạn chế tiếp xúc với người xung quanh và liên hệ với cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn chăm sóc đúng cách.
Lưu ý an toàn
Thông tin bài viết mang tính chất tham khảo kiến thức y học phổ quát, không thay thế cho tư vấn, chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị từ bác sĩ chuyên khoa. Người dân không tự ý mua thuốc kháng virus, kháng sinh hoặc thay đổi liều lượng thuốc điều trị bệnh lý nền khi chưa có ý kiến chuyên môn. Khi xuất hiện dấu hiệu cảnh báo nặng như khó thở, tức ngực kéo dài hoặc sốt cao không hạ, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám kịp thời.
Tóm tắt
Thực hiện đồng bộ các biện pháp phòng ngừa biến thể COVID-19 mới như đeo khẩu trang, rửa tay khử khuẩn, giữ nhà cửa thông thoáng và tiêm vắc xin đúng lịch là giải pháp hiệu quả bảo vệ sức khỏe cá nhân và cộng đồng. Khi có triệu chứng nghi ngờ, mỗi người nên chủ động theo dõi và trao đổi với nhân viên y tế để được hỗ trợ phù hợp.
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Biến thể COVID-19 mới gây ra những triệu chứng phổ biến nào
Người nhiễm biến thể COVID-19 mới thường xuất hiện các triệu chứng hô hấp như sốt, ho, đau họng, nghẹt mũi, mệt mỏi và đau đầu. Một số trường hợp có thể bị giảm khứu giác hoặc rối loạn tiêu hóa nhẹ. Khi có dấu hiệu nghi ngờ, bạn nên tự theo dõi và tham khảo tư vấn từ bác sĩ.
Đeo khẩu trang vải có giúp ngăn ngừa biến thể COVID-19 mới không
Khẩu trang vải nhiều lớp đạt chuẩn giúp hạn chế giọt bắn hô hấp và hỗ trợ phòng ngừa lây nhiễm. Tuy nhiên, tại các môi trường nguy cơ cao như bệnh viện, phòng khám hoặc nơi đông người trong không gian kín, sử dụng khẩu trang y tế sẽ mang lại hiệu quả bảo vệ tối ưu hơn.
Tại sao giữ không gian thông thoáng lại hạn chế lây nhiễm COVID-19
Môi trường thông thoáng giúp luồng không khí tự nhiên lưu thông, giảm bớt nồng độ vi sinh vật lơ lửng trong phòng kín. Việc mở cửa sổ và dùng quạt gió làm giảm rủi ro lây truyền virus qua đường hô hấp cho các thành viên trong gia đình.
Đã tiêm đủ vắc xin COVID-19 có cần tiếp tục đeo khẩu trang không
Vắc xin giúp giảm nguy cơ chuyển nặng nhưng người đã tiêm đủ vẫn có thể nhiễm virus và lây cho người khác. Do đó, duy trì đeo khẩu trang ở nơi nguy cơ và rửa tay thường xuyên vẫn là biện pháp cần thiết để bảo vệ sức khỏe bản thân và cộng đồng.
Khi nào người nghi nhiễm COVID-19 cần đến ngay cơ sở y tế
Người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện dấu hiệu trở nặng như khó thở, đau tức ngực kéo dài, tím tái môi hoặc sốt cao liên tục không giảm sau khi dùng thuốc hạ sốt theo hướng dẫn. Bác sĩ sẽ thăm khám trực tiếp và đưa ra hướng xử trí an toàn.
