Cách phòng ngừa bệnh cúm A H7N9 lây truyền từ gia cầm sang người
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Cúm A H7N9 là một chủng virus cúm gia cầm độc lực cao, có khả năng lây truyền từ động vật sang người và gây ra các tổn thương hô hấp nghiêm trọng. Người nhiễm virus H7N9 thường trải qua các triệu chứng sốt cao, ho, khó thở và có nguy cơ nhanh chóng tiến triển thành viêm phổi nặng hoặc suy hô hấp.
Do hiện nay chưa có vắc xin phòng ngừa cúm A H7N9 phổ biến rộng rãi cho cộng đồng, việc thực hiện chủ động các biện pháp phòng bệnh trong sinh hoạt hàng ngày là yếu tố then chốt giúp giảm thiểu nguy cơ lây nhiễm. Việc hiểu rõ đường lây truyền và tuân thủ các quy tắc vệ sinh an toàn thực phẩm sẽ bảo vệ sức khỏe cho cá nhân và toàn gia đình.
Phòng ngừa cúm A H7N9
Cúm A H7N9 là bệnh truyền nhiễm cấp tính đường hô hấp do virus cúm tuýp A chủng H7N9 gây ra. Virus này thường lưu hành tự nhiên ở các loài chim hoang dã và gia cầm như gà, vịt, chim cút. Khác với một số chủng cúm gia cầm khác, virus H7N9 ở gia cầm thường ít gây triệu chứng rõ rệt, khiến việc phát hiện đàn gia cầm mang mầm bệnh trở nên khó khăn.
Người có thể bị nhiễm cúm A H7N9 khi tiếp xúc trực tiếp hoặc gián tiếp với gia cầm bị bệnh, phân gia cầm hoặc môi trường bị ô nhiễm virus. Khi xâm nhập vào cơ thể người, mầm bệnh bùng phát mạnh và có thể gây biến chứng nguy hiểm lên hệ hô hấp, đòi hỏi sự can thiệp y tế tích cực từ các bác sĩ chuyên khoa truyền nhiễm.
Tránh tiếp xúc trực tiếp với gia cầm ốm chết và không rõ nguồn gốc
Đường lây truyền chính của virus cúm A H7N9 sang người là thông qua việc tiếp xúc trực tiếp với gia cầm mắc bệnh hoặc chất thải của chúng. Do đó, người dân không nên vận chuyển, buôn bán, giết mổ hay sử dụng gia cầm ốm, chết không rõ nguyên nhân.
Khi đến các khu chợ bán gia cầm sống, người tiêu dùng cần hạn chế đụng chạm vào gia cầm, lồng nhốt hoặc khu vực giết mổ. Những người làm nghề chăn nuôi, vận chuyển hoặc buôn bán gia cầm cần trang bị đầy đủ bảo hộ lao động như khẩu trang y tế, găng tay, ủng cao su và kính bảo vệ mắt. Sau khi hoàn thành công việc hoặc rời khỏi môi trường có gia cầm, việc rửa tay bằng xà phòng và thay quần áo sạch là bước bắt buộc để loại bỏ nguy cơ mang mầm bệnh về nhà.
Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong chế biến gia cầm
Virus cúm A H7N9 nhạy cảm với nhiệt độ và sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn khi thực phẩm được nấu chín kỹ ở nhiệt độ trên 70 độ C. Do đó, nguyên tắc quan trọng nhất trong phòng bệnh qua đường ăn uống là luôn ăn chín, uống sôi.
Người chế biến thực phẩm tuyệt đối không ăn tiết canh gia cầm, không ăn thịt hoặc trứng gia cầm còn tái, chưa chín kỹ. Trong quá trình sơ chế, cần tách biệt hoàn toàn dao, thớt và dụng cụ dùng cho thực phẩm sống với thực phẩm chín để tránh lây nhiễm chéo. Rửa sạch tay bằng xà phòng trước và sau khi xử lý thịt gia cầm tươi sống sẽ giúp ngăn ngừa virus bám dính vào các bề mặt khác trong nhà bếp.
Giữ gìn vệ sinh cá nhân và môi trường sống sạch sẽ
Vệ sinh cá nhân thường xuyên là biện pháp phòng ngừa đơn giản nhưng hiệu quả đối với nhiều bệnh truyền nhiễm đường hô hấp, bao gồm cả cúm A H7N9. Mọi người nên thói quen rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt là trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh hoặc sau khi tiếp xúc với các bề mặt công cộng.
Bên cạnh đó, việc giữ môi trường sống thông thoáng, lau chùi các bề mặt tiếp xúc thường xuyên như tay nắm cửa, bàn làm việc bằng dung dịch sát khuẩn thông thường sẽ hạn chế sự tồn tại của virus. Khi ho hoặc hắt hơi, nên che miệng và mũi bằng khăn giấy hoặc khuỷu tay để tránh phát tán các giọt bắn chứa mầm bệnh ra không khí xung quanh.
Theo dõi sức khỏe và đi khám y tế kịp thời khi có dấu hiệu nghi ngờ
Nếu phát hiện bản thân có các triệu chứng sốt cao đột ngột, ho, đau họng, hắt hơi kèm theo cảm giác khó thở hoặc mệt mỏi toàn thân sau khi tiếp xúc với gia cầm, người bệnh cần đến ngay các cơ sở y tế hoặc bệnh viện có chuyên khoa truyền nhiễm để được kiểm tra.
Trong quá trình thăm khám, việc khai báo trung thực lịch sử tiếp xúc với gia cầm hoặc khu vực có dịch cúm A H7N9 lưu hành sẽ giúp bác sĩ định hướng chẩn đoán chính xác và triển khai các xét nghiệm tầm soát phù hợp. Người nghi ngờ nhiễm bệnh nên chủ động đeo khẩu trang y tế và hạn chế tiếp xúc gần với người xung quanh để ngăn ngừa nguy cơ lây lan mầm bệnh dịch.
Lưu ý an toàn
Những thông tin phòng ngừa cúm A H7N9 mang tính chất tham khảo chung giúp nâng cao ý thức bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Bệnh cúm A H7N9 có diễn tiến lâm sàng nhanh và phức tạp ở người, do đó người dân tuyệt đối không tự ý mua thuốc điều trị hoặc áp dụng các mẹo dân gian chưa được kiểm chứng. Khi có biểu hiện viêm đường hô hấp cấp sau khi tiếp xúc gia cầm, cần khẩn trương đến cơ sở y tế để được các bác sĩ chuyên khoa thăm khám và theo dõi đúng quy trình y tế.
Tóm tắt
Chủ động phòng ngừa cúm A H7N9 bằng cách hạn chế tiếp xúc gia cầm bệnh, thực hiện ăn chín uống sôi và giữ gìn vệ sinh cá nhân là chìa khóa bảo vệ sức khỏe. Sự chủ động phối hợp giữa người dân và ngành y tế sẽ góp phần ngăn chặn nguy cơ bùng phát dịch cúm gia cầm trong cộng đồng.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Cúm A H7N9 có lây truyền từ người sang người không?
Virus cúm A H7N9 chủ yếu lây từ gia cầm sang người. Mặc dù sự lây truyền từ người sang người rất hiếm gặp và chỉ xuất hiện trong một số trường hợp tiếp xúc rất gần, người dân vẫn cần thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa để tránh nguy cơ biến đổi của virus.
Ăn trứng gia cầm có nguy cơ nhiễm cúm A H7N9 không?
Trứng gia cầm nhiễm virus H7N9 có thể mang mầm bệnh trên vỏ hoặc bên trong. Tuy nhiên, virus sẽ bị tiêu diệt khi trứng được nấu chín hoàn toàn. Người dân cần rửa sạch vỏ trứng trước khi chế biến và không ăn trứng lòng đào hay trứng sống.
Vắc xin cúm mùa thông thường có phòng được cúm A H7N9 không?
Vắc xin cúm mùa thông thường được chế tạo để chống lại các chủng virus cúm lưu hành ở người và không có hiệu quả bảo vệ trực tiếp chống lại chủng cúm A H7N9. Tuy nhiên, tiêm vắc xin cúm mùa vẫn được khuyến khích để giảm nguy cơ nhiễm đồng thời các chủng cúm khác.
Người làm nghề chăn nuôi gia cầm cần chú ý gì để phòng bệnh?
Người chăn nuôi cần đeo khẩu trang, găng tay và ủng bảo hộ khi làm việc trong chuồng trại, rửa tay sát khuẩn sau khi tiếp xúc gia cầm, đồng thời theo dõi sát tình trạng đàn vật nuôi để báo ngay cho cơ quan thú y nếu thấy gia cầm ốm chết bất thường.
Cần làm gì ngay khi có biểu hiện sốt sau khi tiếp xúc gia cầm?
Người dân nên đeo khẩu trang y tế, hạn chế tiếp xúc với người thân và đến ngay cơ sở y tế gần nhất để thăm khám. Cần thông báo rõ cho bác sĩ về tiền sử tiếp xúc gia cầm để được hướng dẫn chẩn đoán và xử trí kịp thời.
