Cách làm giảm đau mắt đỏ sưng mắt an toàn tại nhà
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Đau mắt đỏ là tình trạng viêm kết mạc thường gặp, khiến lòng trắng của mắt đỏ rực, mí mắt sưng nề kèm theo cảm giác cộm rát và tiết nhiều dịch nhờn. Hiện tượng sưng mắt xuất hiện do các mạch máu tại màng kết mạc bị giãn nở và thoát dịch để phản ứng lại tác nhân gây viêm như virus, vi khuẩn hoặc dị ứng.
Nhiều người bệnh cảm thấy bối rối và khó chịu khi mí mắt sưng húp, ảnh hưởng nhiều đến tầm nhìn và diện mạo bên ngoài. Áp dụng các cách làm giảm đau mắt đỏ sưng mắt an toàn ngay tại nhà sẽ giúp bạn xoa dịu sự khó chịu, kiểm soát phù nề và hỗ trợ quá trình hồi phục diễn ra thuận lợi hơn.
Cách làm giảm đau mắt đỏ sưng mắt là gì?
Đau mắt đỏ, hay viêm kết mạc, là bệnh lý nhãn khoa phổ biến có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi. Khi lớp màng trong suốt bao phủ lòng trắng và lót mặt trong mi mắt bị viêm nhiễm, lượng máu đổ về khu vực này tăng cao đột ngột, dẫn đến hiện tượng cương tụ mạch máu và sưng nề mô liên kết lỏng lẻo quanh mí mắt. Tình trạng sưng phù này thường đi kèm cảm giác ngứa, xốn như có cát trong mắt, chảy nước mắt liên tục và đóng gỉ sau khi ngủ dậy. Đa số trường hợp nhẹ bắt nguồn từ virus có thể tự giới hạn sau một đến hai tuần nếu được chăm sóc vệ sinh đúng cách, giúp giảm bớt cảm giác căng tức khó chịu ở mắt.
Chườm lạnh làm dịu cảm giác cộm và giảm phù nề mi mắt
Chườm lạnh là biện pháp vật lý đơn giản và mang lại hiệu quả xoa dịu nhanh chóng khi mi mắt bị sưng húp do viêm kết mạc. Nhiệt độ thấp giúp co các mạch máu nhỏ dưới kết mạc và vùng da quanh mi, từ đó làm giảm lưu lượng máu dồn ứ, hạn chế thoát dịch và giảm cảm giác ngứa cộm.
Để thực hiện đúng, người bệnh dùng một chiếc khăn bông sạch bọc vài viên đá lạnh hoặc dùng gạc y tế ngâm trong nước mát sạch vắt ráo. Nhắm nhẹ hai mắt và đặt khăn phủ lên vùng mi khoảng mười đến mười lăm phút. Lưu ý không áp trực tiếp đá lạnh chưa bọc lên da mí mắt vì có thể gây tổn thương mô mềm, và mỗi bên mắt cần dùng khăn hoặc miếng gạc riêng để tránh lây nhiễm chéo vi khuẩn hay virus.
Vệ sinh mắt đúng cách bằng dung dịch muối sinh lý vô trùng
Việc làm sạch gỉ mắt và dịch tiết tích tụ đóng vai trò quan trọng trong việc giữ cho bề mặt nhãn cầu thông thoáng, giảm bớt nguy cơ bội nhiễm vi khuẩn. Dung dịch nước muối sinh lý natri clorid 0,9% chuyên dùng nhỏ mắt là lựa chọn an toàn và dịu nhẹ để rửa trôi bụi bẩn cùng dịch viêm bám ở khóe mắt.
Khi rửa mắt, người bệnh nên nghiêng nhẹ đầu, nhỏ từng giọt nước muối sinh lý vào khóe mắt trong rồi chớp nhẹ để dịch chảy ra khóe ngoài. Sau đó, dùng tăm bông vô trùng hoặc bông gạc y tế thấm nhẹ dịch chảy ra, tuyệt đối không chà xát mạnh làm xước giác mạc. Mỗi lần lau cần dùng một miếng gạc mới và vứt bỏ ngay vào thùng rác. Không sử dụng chung lọ nước muối sinh lý hoặc đầu lọ chạm sát vào lông mi.
Hạn chế nhìn màn hình và bảo vệ mắt trước ánh sáng mạnh
Khi kết mạc đang sưng viêm, mắt trở nên cực kỳ nhạy cảm với ánh sáng và dễ bị căng thẳng nếu phải điều tiết liên tục. Việc giảm bớt thời lượng nhìn vào màn hình máy tính, điện thoại hay tivi giúp cơ thể tập trung năng lượng phục hồi các mô bị tổn thương ở mắt.
Người bệnh nên dành thời gian ngủ đủ giấc, nhắm mắt nghỉ ngơi ngắt quãng sau mỗi khoảng thời gian làm việc ngắn. Khi phải ra ngoài trời, việc đeo kính râm có khả năng chống tia cực tím không chỉ giúp giảm cảm giác chói lóa, sợ ánh sáng mà còn ngăn chặn gió bụi và các dị nguyên trong không khí tiếp xúc trực tiếp với bề mặt nhãn cầu đang kích ứng. Giữ không gian phòng ngủ sạch sẽ, thoáng khí và đủ độ ẩm cũng hỗ trợ xoa dịu cảm giác khô rát rất tốt.
Tránh hành động day dụi và phòng ngừa lây lan chéo
Dụi mắt là phản xạ tự nhiên khi mắt bị ngứa và cộm, nhưng đây lại là thói quen gây hại nhiều nhất trong giai đoạn mắt đang sưng đỏ. Động tác day dụi tạo áp lực cơ học lên giác mạc, làm vỡ thêm các mao mạch nhỏ ở kết mạc, khiến tình trạng phù nề mi mắt trở nên trầm trọng hơn và có nguy cơ gây xước bề mặt nhãn cầu.
Bên cạnh đó, tay người thường chứa nhiều vi khuẩn, việc đưa tay lên xoa mi mắt dễ khiến mắt bị bội nhiễm thêm các tác nhân gây bệnh mới. Để tránh lây lan giữa hai mắt hoặc truyền mầm bệnh cho người xung quanh, bạn cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, không dùng chung khăn mặt, gối ngủ, kính mắt hay các vật dụng cá nhân với bất kỳ ai trong gia đình.
Lưu ý an toàn
Các biện pháp chăm sóc tại nhà chỉ mang tính hỗ trợ xoa dịu sưng đau cơ năng. Tuyệt đối không tự ý áp dụng các mẹo dân gian chưa được kiểm chứng như đắp lá trầu không, xông lá cây hay nhỏ sữa mẹ vào mắt vì rất dễ gây bỏng giác mạc và nhiễm nấm nặng. Không tự mua thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh kết hợp corticoid khi chưa có đơn của bác sĩ mắt. Nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau nhức mắt sâu, nhìn mờ đột ngột, sợ ánh sáng dữ dội hoặc chảy dịch mủ vàng xanh nhiều, người bệnh phải đến cơ sở y tế chuyên khoa mắt ngay lập tức.
Tóm tắt
Đau mắt đỏ kèm sưng mí gây nhiều cản trở cho sinh hoạt hằng ngày nhưng phần lớn trường hợp nhẹ có thể thuyên giảm nếu chăm sóc đúng mực. Chườm lạnh, rửa mắt bằng dung dịch vệ sinh chuyên dụng và nghỉ ngơi hợp lý là giải pháp hỗ trợ an toàn. Khi triệu chứng nặng hơn hoặc không cải thiện, người bệnh cần tới cơ sở chuyên khoa mắt để được thăm khám cẩn thận.
Nguồn tham khảo
- Indian Journal Of Science And Technology: Pilot Study on Effect of Warm Compress Application using Optic Care Wear Vs Conventional Method on Level of Symptom Complex among Elderly Clients with Dry Eye Syndrome at Selected Old Age Home, Puducherry
- Eureka Herba Indonesia: Effectiveness of Cold Cabbage Leaf Compress (Brassica Oleracea Var. Capitata) To Reduce Breast Swelling of Breastfeeding Mothers in Purwakarta Regency, Indonesia
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Đau mắt đỏ sưng mắt nên chườm nóng hay chườm lạnh?
Người bị đau mắt đỏ nên ưu tiên chườm lạnh. Nhiệt độ mát giúp co mạch máu tại chỗ, giảm tình trạng phù nề mi và làm dịu nhanh cơn ngứa rát khó chịu ở mắt.
Rửa mắt bằng nước muối sinh lý bao nhiêu lần một ngày là phù hợp?
Bạn có thể rửa mắt từ 2 đến 3 lần mỗi ngày bằng dung dịch natri clorid 0,9% chuyên dùng cho mắt. Không nên lạm dụng nhỏ quá nhiều lần vì có thể gây khô màng phim nước mắt.
Khi mắt đang sưng đỏ có được đeo kính áp tròng không?
Đeo kính áp tròng khi mắt đang sưng viêm làm tăng ma sát, cản trở oxy nuôi giác mạc và gia tăng nguy cơ nhiễm trùng nghiêm trọng. Bạn cần ngưng đeo kính cho đến khi khỏi hoàn toàn.
Tự mua thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh có giúp nhanh hết sưng không?
Các biện pháp chăm sóc tại nhà chỉ hỗ trợ giảm nhẹ sưng cộm. Người bệnh không được tự ý dùng thuốc nhỏ chứa kháng sinh hoặc corticoid khi chưa có chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa mắt.
Dấu hiệu nào cho thấy tình trạng sưng mắt cần đi khám bác sĩ ngay?
Nếu mắt đau nhức dữ dội, giảm thị lực, sợ ánh sáng gắt hoặc chảy dịch mủ đặc kéo dài sau vài ngày, bạn cần đến bệnh viện chuyên khoa mắt ngay lập tức để kiểm tra.
