Cách dùng gừng hỗ trợ cải thiện huyết áp thấp tại nhà
Nội dung chỉ cung cấp thông tin tham khảo, không thay thế chẩn đoán, khám hoặc điều trị của người hành nghề y tế. Không tự ý dùng, ngừng hoặc thay đổi thuốc dựa trên bài viết.
Huyết áp thấp là tình trạng trị số huyết áp giảm dưới mức bình thường, thường biểu hiện qua các cơn hoa mắt, chóng mặt, váng đầu, mệt mỏi rũ rượi và lạnh cóng bàn tay bàn chân. Khi gặp phải tình trạng này, nhiều người tìm đến các mẹo dân gian truyền miệng, trong đó dùng củ gừng tươi là biện pháp quen thuộc được áp dụng rộng rãi trong đời sống hàng ngày.
Gừng có đặc tính ấm nóng, vị cay nồng, từ lâu đã được y học cổ truyền và đời sống dân gian xem như vị thuốc hỗ trợ tuần hoàn hiệu quả. Tuy nhiên, việc áp dụng cách chữa huyết áp thấp bằng gừng cần được hiểu đúng bản chất là biện pháp hỗ trợ triệu chứng tức thời chứ không phải phương pháp điều trị dứt điểm căn bệnh. Việc nắm vững cách dùng đúng và các giới hạn an toàn sẽ giúp người bệnh xử trí tình huống tụt huyết áp một cách khoa học và an toàn.
Chữa huyết áp thấp bằng gừng là gì?
Huyết áp thấp thường được xác định khi chỉ số huyết áp tâm thu dưới 90 mmHg hoặc huyết áp tâm trương dưới 60 mmHg. Tình trạng này khiến áp lực đẩy máu đến các cơ quan trọng yếu, đặc biệt là não bộ và tim, không đủ mạnh, dẫn đến hiện tượng thiếu oxy và dưỡng chất cục bộ tạm thời. Người bệnh thường cảm thấy choáng váng, mắt nhìn mờ, đứng không vững, vã mồ hôi lạnh và có thể ngất xỉu nếu huyết áp tụt sâu đột ngột. Trong dân gian, gừng được xem là vị thuốc tự nhiên có tính nhiệt, quy kinh phế, tỳ, vị, có tác dụng ôn trung tán hàn và hồi dương thông mạch. Nhờ đặc tính này, gừng giúp làm ấm cơ thể nhanh chóng, hỗ trợ kích thích tim co bóp nhẹ và tăng áp lực mạch máu ngoại vi trong thời gian ngắn, từ đó làm dịu nhanh các cảm giác khó chịu do hạ huyết áp gây ra.
Cơ chế tác động của gừng đối với hệ tuần hoàn và huyết áp
Trong củ gừng tươi chứa các hợp chất sinh học có hoạt tính mạnh như gingerol và shogaol. Các hoạt chất này có khả năng làm giãn mạch ngoại vi một cách chọn lọc, đồng thời kích thích nhẹ nhàng hệ tuần hoàn và tăng co bóp cơ tim ở mức độ vừa phải. Nhờ đó, lưu lượng máu được thúc đẩy lưu thông tốt hơn đến não bộ và các chi. Đối với những trường hợp tụt huyết áp nhẹ do mệt mỏi, đói lả hoặc thời tiết lạnh, tác động giữ ấm và kích thích tuần hoàn của gừng giúp cơ thể nhanh chóng lấy lại sự tỉnh táo, làm giảm bớt cảm giác xây xẩm mặt mày và run rẩy tay chân. Dù vậy, tác dụng này chỉ mang tính hỗ trợ tạm thời chứ không làm thay đổi bản chất huyết động học lâu dài.
Các cách dùng gừng hỗ trợ cải thiện huyết áp thấp tại nhà
Cách đơn giản và phổ biến nhất là pha trà gừng tươi uống ấm. Người bệnh dùng vài lát gừng tươi rửa sạch, đập dập rồi hãm với khoảng hai trăm mililít nước sôi trong mười phút. Uống từng ngụm nhỏ nước gừng ấm sẽ giúp cơ thể ấm dần lên, nhịp tim ổn định và huyết áp từ từ cải thiện. Để dễ uống hơn và bổ sung nhanh năng lượng cho người đang mệt, có thể thêm một thìa nhỏ mật ong hoặc chút đường nâu. Ngoài ra, việc ngậm trực tiếp một lát gừng tươi mỏng hoặc sử dụng gừng làm gia vị ấm trong các món cháo, canh nóng cũng là cách hỗ trợ tốt cho người có cơ địa huyết áp thấp thường xuyên sợ lạnh.
Biện pháp chăm sóc phối hợp cho người hay bị tụt huyết áp
Bên cạnh việc dùng gừng, người bị huyết áp thấp cần phối hợp các biện pháp chăm sóc tổng thể để duy trì huyết áp ổn định. Ngay khi có biểu hiện hoa mắt, chóng mặt, cần nhanh chóng ngồi hoặc nằm xuống nơi thoáng mát, kê cao chân hơn đầu để tạo điều kiện cho máu dồn về tim và não. Uống đủ nước mỗi ngày, có thể bổ sung thêm lượng muối ăn vừa phải trong bữa ăn theo hướng dẫn của nhân viên y tế nếu không có bệnh lý tim mạch khác đi kèm. Tránh thay đổi tư thế đột ngột từ nằm sang đứng dậy, duy trì chế độ ăn chia nhỏ nhiều bữa trong ngày và tập thể dục nhẹ nhàng thường xuyên để nâng cao trương lực mạch máu.
Lưu ý an toàn
Gừng có tính nóng và hoạt tính sinh học rõ rệt, do đó không được lạm dụng với lượng quá lớn hoặc uống liên tục nhiều ngày. Người đang bị sốt cao, xuất huyết, người mắc bệnh gan tiến triển hoặc viêm loét dạ dày không nên dùng gừng đậm đặc. Đặc biệt, gừng có thể tương tác với các thuốc chống đông máu làm tăng nguy cơ chảy máu. Tuyệt đối không tự ý ngưng các thuốc điều trị do bác sĩ chỉ định để chuyển sang uống gừng. Nếu tình trạng tụt huyết áp kèm theo ngất xỉu, khó thở, đau thắt ngực, cần đưa người bệnh đến bệnh viện cấp cứu ngay lập tức.
Tóm tắt
Gừng là biện pháp tự nhiên hữu ích giúp nâng huyết áp tạm thời và làm dịu triệu chứng váng đầu, ớn lạnh trong các đợt tụt huyết áp nhẹ. Tuy nhiên, gừng không thay thế được việc tìm nguyên nhân y khoa và phác đồ chuyên khoa. Người thường xuyên bị huyết áp thấp nên đi khám để đánh giá sức khỏe tim mạch và nhận tư vấn phù hợp từ bác sĩ.
Nguồn tham khảo
FAQ – Câu hỏi thường gặp
Có nên uống nước gừng mỗi ngày để điều trị huyết áp thấp không?
Người bệnh có thể uống một cốc trà gừng ấm khi cảm thấy choáng váng nhẹ, ớn lạnh do tụt huyết áp. Tuy vậy, không nên lạm dụng uống quá nhiều lần trong ngày vì dễ gây nóng trong, ợ nóng và cồn cào đường tiêu hóa.
Bà bầu bị tụt huyết áp có uống được trà gừng không?
Phụ nữ mang thai bị tụt huyết áp cần hết sức thận trọng và tham khảo ý kiến bác sĩ sản khoa trước khi dùng gừng. Sử dụng lượng gừng quá mức có thể gây co bóp tử cung hoặc ảnh hưởng đến thai kỳ.
Những ai không nên dùng gừng khi huyết áp thấp?
Người đang dùng thuốc chống đông máu, thuốc chống kết tập tiểu cầu, người chuẩn bị phẫu thuật hoặc người đang bị viêm loét dạ dày tá tràng tiến triển không nên tự ý dùng nhiều gừng mà cần hỏi ý kiến bác sĩ.
Uống trà gừng bao lâu thì huyết áp ổn định trở lại?
Nếu sau khi uống gừng ấm và nghỉ ngơi mà các triệu chứng hoa mắt, vã mồ hôi, choáng váng không thuyên giảm hoặc kèm theo đau ngực, khó thở, người bệnh cần được đưa ngay đến cơ sở y tế gần nhất.
Gừng có chữa khỏi hoàn toàn bệnh huyết áp thấp được không?
Gừng chỉ mang tính hỗ trợ nâng huyết áp tạm thời trong các tình huống hạ huyết áp tư thế hoặc mệt mỏi nhất thời. Gừng không thể điều trị dứt điểm nguyên nhân gốc rễ gây huyết áp thấp mạn tính.
