Cách chữa đau mắt đỏ nhanh nhất và an toàn tại nhà

Cách chữa đau mắt đỏ nhanh nhất là gì?

Đau mắt đỏ là thuật ngữ dân gian phổ biến dùng để chỉ bệnh viêm kết mạc cấp tính. Tình trạng này xảy ra khi các mạch máu nhỏ li ti trong màng kết mạc bị viêm, giãn nở và sung huyết, khiến tròng trắng của mắt chuyển sang màu hồng nhạt hoặc đỏ đậm. Bệnh có thể xuất hiện ở một bên mắt rồi nhanh chóng lan sang mắt còn lại do tính chất lây lan mạnh qua dịch tiết hô hấp hoặc tiếp xúc tay mắt.

Nguyên nhân gây đau mắt đỏ rất đa dạng, phổ biến nhất là do virus như adenovirus, vi khuẩn, hoặc các tác nhân dị ứng như phấn hoa, bụi mịn, lông thú nuôi. Vì cơ chế bệnh sinh của từng nhóm nguyên nhân hoàn toàn khác biệt, không có một công thức duy nhất nào giúp mắt khỏi ngay lập tức trong vài giờ. Mục tiêu thực tế của việc chữa trị nhanh nhất là kiểm soát phản ứng viêm, làm dịu sự khó chịu của niêm mạc nhãn cầu và tạo điều kiện tối ưu để cơ thể đẩy lùi mầm bệnh an toàn.

Vệ sinh mắt đúng kỹ thuật bằng nước muối sinh lý

Rửa sạch mắt là bước nền tảng giúp loại bỏ dịch tiết, vi khuẩn và các chất gây kích ứng bề mặt nhãn cầu. Người bệnh nên sử dụng nước muối sinh lý natri clorid 0,9% đơn liều hoặc lọ nhỏ mắt chuyên dụng, nhỏ từ 1 đến 2 giọt vào góc trong mắt rồi dùng gạc y tế tiệt trùng thấm nhẹ từ trong ra ngoài. Cần dùng riêng từng miếng gạc cho mỗi bên mắt để ngăn ngừa hiện tượng lây nhiễm chéo.

Bên cạnh đó, việc rửa tay kỹ bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn trước và sau khi chạm vào vùng mắt là nguyên tắc bắt buộc. Người bệnh tuyệt đối không dùng tay trần dụi mắt, không chà xát mạnh làm xước biểu mô giác mạc. Thói quen vệ sinh mắt đúng cách từ 2 đến 3 lần mỗi ngày sẽ giúp mắt thông thoáng, giảm bớt sự tích tụ của ghèn mắt và tạo điều kiện thuận lợi nhất để niêm mạc kết mạc tự chữa lành.

Chườm lạnh xoa dịu sưng phù và giảm cảm giác cộm rát

Hiện tượng cương tụ mạch máu kết mạc khiến mắt sưng húp, nóng rát và khó chịu liên tục. Biện pháp chườm lạnh là cách tự nhiên giúp co mạch ngoại vi tại chỗ, ức chế phản ứng viêm phù nề và tạo cảm giác dịu mát tức thì cho mi mắt.

Người bệnh dùng khăn sạch mềm ngâm qua nước đá lạnh đã vắt ráo, hoặc bọc viên đá nhỏ trong khăn xô tiệt trùng, sau đó nhẹ nhàng áp lên vùng mi mắt đang nhắm trong khoảng 5 đến 10 phút. Có thể thực hiện biện pháp này 2 đến 3 lần mỗi ngày khi cảm thấy nóng rát nhiều. Cần lưu ý sử dụng khăn riêng biệt cho từng mắt nếu chỉ bị viêm một bên, không đè ép mạnh lên nhãn cầu và đảm bảo dụng cụ chườm luôn sạch sẽ tuyệt đối nhằm tránh đưa thêm mầm bệnh vào mắt.

Sử dụng nước mắt nhân tạo để giữ ẩm và làm dịu niêm mạc

Trong đợt viêm kết mạc cấp, màng phim nước mắt thường bị xáo trộn khiến bề mặt nhãn cầu khô ráp và nhạy cảm. Việc bổ sung nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản giúp tái lập độ ẩm sinh lý, bôi trơn kết mạc và rửa trôi bớt các yếu tố trung gian gây viêm.

Người bệnh nên ưu tiên các loại nước mắt nhân tạo dạng tép dùng trong ngày chứa hoạt chất như natri hyaluronate. Khi nhỏ, giữ đầu lọ cách xa lông mi ít nhất 2 cm để không làm nhiễm bẩn đầu nhỏ, nhỏ từ 1 giọt mỗi lần và chớp mắt nhẹ nhàng. Nước mắt nhân tạo mang lại cảm giác êm dịu, hạn chế ma sát giữa mi mắt và nhãn cầu khi chớp, nhờ đó giảm bớt cảm giác như có dị vật hay cát xơ bên trong mắt một cách an toàn và hữu hiệu.

Cho mắt nghỉ ngơi hợp lý và tránh các kích thích ánh sáng mạnh

Tia cực tím từ ánh nắng mặt trời, khói bụi ngoài đường và ánh sáng xanh từ các thiết bị điện tử như điện thoại, máy tính là những tác nhân kích thích mạnh khiến mắt đang viêm càng trở nên nhức nhối và chảy nước mắt sống nhiều hơn. Để đẩy nhanh tốc độ phục hồi, việc tạo môi trường nghỉ ngơi lý tưởng cho mắt đóng vai trò rất quan trọng.

Người bệnh nên đeo kính râm bảo vệ khi phải ra ngoài hoặc tiếp xúc với nguồn sáng mạnh. Đồng thời, cần chủ động giảm thiểu thời gian nhìn màn hình điện tử, cho mắt nghỉ ngơi ngắt quãng sau mỗi 20 phút làm việc nhẹ nhàng, ngủ đủ giấc từ 7 đến 8 tiếng mỗi đêm. Khi ngủ, nên nằm nghiêng về phía bên mắt đang bị bệnh để tránh để dịch ghèn chảy tràn sang mắt lành còn lại, hạn chế tối đa nguy cơ lây nhiễm song phương.

Thăm khám chuyên khoa mắt để dùng đúng thuốc theo nguyên nhân

Đau mắt đỏ có thể xuất phát từ nhiều căn nguyên khác nhau như virus adenovirus, vi khuẩn tụ cầu hoặc liên cầu, hay do dị ứng thời tiết. Mỗi nguyên nhân đòi hỏi phác đồ điều trị chuyên biệt. Việc tự ý chẩn đoán và mua thuốc ngoài hiệu thuốc mà không qua thăm khám nhãn khoa là sai lầm nguy hiểm có thể kéo dài thời gian mắc bệnh.

Bác sĩ chuyên khoa mắt sẽ soi kính hiển vi để đánh giá tổn thương giác mạc và chỉ định thuốc phù hợp, chẳng hạn như thuốc nhỏ kháng sinh phổ rộng nếu có bội nhiễm vi khuẩn, thuốc kháng histamin nếu do dị ứng, hoặc thuốc chống viêm theo liều lượng kiểm soát chặt chẽ. Việc dùng đúng thuốc ngay từ giai đoạn đầu giúp dập tắt ổ viêm nhanh chóng, ngăn ngừa biến chứng viêm giác mạc đốm hay loét giác mạc nguy hiểm cho thị giác.

Lưu ý an toàn

Tuyệt đối không áp dụng các phương pháp dân gian truyền miệng chưa được kiểm chứng y khoa như xông hơi mắt bằng lá trầu không, đắp lá dâu tằm, nhỏ nước chanh hay nhỏ sữa mẹ vào mắt. Những việc làm này có nguy cơ gây bỏng biểu mô giác mạc, bội nhiễm nấm và vi khuẩn thứ phát, thậm chí dẫn đến loét thủng giác mạc gây suy giảm thị lực vĩnh viễn. Đặc biệt, người bệnh không được tự ý mua các loại thuốc nhỏ mắt phối hợp chứa corticoid khi chưa có chỉ định và theo dõi sát sao của bác sĩ chuyên khoa mắt vì nguy cơ biến chứng đục thủy tinh thể và tăng nhãn áp rất cao.

Tóm tắt

Viêm kết mạc hay đau mắt đỏ là bệnh lý mắt thường gặp, phần lớn tiến triển lành tính nhưng tiềm ẩn nguy cơ để lại di chứng nếu chăm sóc sai cách. Việc áp dụng đúng các bước vệ sinh, chườm lạnh, dùng nước mắt nhân tạo và tuân thủ chỉ định của bác sĩ chuyên khoa mắt là chìa khóa giúp mắt phục hồi nhanh, an toàn. Tuyệt đối không tự ý dùng mẹo dân gian truyền miệng để bảo vệ thị lực trọn vẹn.